Jusufi

Ëndrra e një djali

Historia fillon me një ëndërr. Jusufi i ri i tregoi babait të vet çfarë kishte parë:

Jakubi e kuptoi se ishte ëndërr e vërtetë. I tha të birit të mos ua tregonte vëllezërve, se mos kurdisnin kundër tij, sepse Shejtani është armik i hapur i njerëzve. Allahu (﷾), tha ai, do ta zgjidhte Jusufin, do t’i mësonte kuptimin e ngjarjeve, dhe do ta plotësonte mirësinë e Vet mbi të. Këtë e kishte bërë për të parët e tij, Ibrahimin (Abrahamin) dhe Is’hakun (Isakun). Kurani 12:5Kurani 12:6Çfarë thotë Islami për ëndrrat dhe për parjen e Profetit (ﷺ) në ëndërr?

Profeti (ﷺ) e quajti Jusufin të nderuarin, bir i të nderuarit, bir i të nderuarit, bir i të nderuarit. Ai ishte Jusufi, biri i Jakubit, biri i Is’hakut, biri i Ibrahimit. Katër breza profetësh. Sahih al-Bukhari 3382↗

Xhelozia dhe pusi

Vëllezërit më të mëdhenj të Jusufit panë se babai i tyre e donte Jusufin dhe vëllanë e tij më të vogël më shumë se ata, dhe xhelozia i pushtoi. Disa donin ta vrisnin. Njëri tha: mos e vrisni; hidheni në një pus, dhe udhëtarët do ta marrin. Kurani 12:8Kurani 12:9Kurani 12:10

E bindën babain ta linte Jusufin të dilte me ta, dhe e hodhën në pus. Atje, i vetëm në errësirë, Allahu (﷾) e ngushëlloi. Një ditë ai do t’u tregonte vëllezërve çfarë kishin bërë, kur ata nuk do ta dinin kush ishte. Kurani 12:11Kurani 12:12Kurani 12:15

Atë natë ata u kthyen në shtëpi duke qarë. Thanë se Jusufin e kishte ngrënë një ujk, dhe treguan këmishën e tij, të përgjakur me gjak të rremë. Jakubi nuk u besoi. Ai tha: Kurani 12:16Kurani 12:17

Udhëtarët erdhën te pusi, lëshuan një kovë dhe e gjetën djalin. Ai u shit në Egjipt për një çmim të vogël, disa monedha. Njeriu që e bleu ishte një zyrtar i lartë, të cilin Kurani e quan Aziz, “i madhi”. Ai i tha gruas së vet ta trajtonte djalin me nder: ndoshta do ta birësonin. Kurani 12:19Kurani 12:20Kurani 12:21

Vëllezërit e tij kishin dashur ta zhduknin. Përkundrazi, Allahu (﷾) i dha një shtëpi në Egjipt. Kurani thotë:

I sprovuar dhe i ruajtur i pastër

Jusufi u rrit dhe u bë burrë, dhe Allahu (﷾) i dha urtësi dhe dituri. Pastaj erdhi një sprovë e vështirë. Gruaja e zyrtarit u përpoq ta joshte. Ajo i mbylli dyert dhe e thirri pranë vetes. Jusufi refuzoi menjëherë: Kurani 12:22

Ai nuk donte ta tradhtonte Allahun (﷾), as njeriun që kishte qenë i mirë me të. Kurani thotë se Allahu (﷾) e largoi të keqen prej tij, sepse ai ishte një nga robërit e sinqertë dhe të zgjedhur të Allahut (﷾). Kurani 12:24A ishin profetët pa mëkat?

Ai vrapoi drejt derës. Ajo ia kapi këmishën dhe ia grisi nga pas, dhe te dera hasën burrin e saj. Ajo e akuzoi Jusufin; Jusufi tha se ajo e kishte joshur. Pastaj dikush nga vetë familja e saj propozoi një provë të drejtë. Nëse këmisha ishte grisur përpara, ajo thoshte të vërtetën. Nëse ishte grisur nga pas, ai thoshte të vërtetën. Ishte grisur nga pas. Burri i saj pa se Jusufi ishte i pafajshëm, dhe i tha gruas së vet të kërkonte falje. Kurani 12:25Kurani 12:26Kurani 12:27Kurani 12:28Kurani 12:29

Por historia u përhap nëpër qytet, dhe presioni mbi Jusufin u rrit. Ai u lut: Kurani 12:30Kurani 12:32

Allahu (﷾) iu përgjigj dhe e ruajti. Megjithatë, njerëzit me pushtet e futën në burg për njëfarë kohe. Një njeri i pafajshëm shkoi në burg sepse nuk deshi të mëkatonte. Kurani 12:34Kurani 12:35

Profeti (ﷺ) tha se në Ditën e Gjykimit Allahu (﷾) do t’u japë hije shtatë llojeve njerëzish, kur nuk do të ketë hije tjetër. Njëri është një burrë që e fton në mëkat një grua me pozitë dhe e bukur, dhe ai përgjigjet: “Unë i frikësohem Allahut.” Sahih al-Bukhari 660↗

Një thirrës tek Allahu (﷾) në burg

Dy të rinj hynë në burg me të. Secili pa një ëndërr, dhe e pyeti Jusufin çfarë do të thoshte. Para se të përgjigjej, Jusufi u tha atë që kishte më shumë rëndësi: ai ndiqte fenë e Ibrahimit, Is’hakut dhe Jakubit, që nuk i shoqëruan kurrë ortakë Allahut (﷾). Pastaj i pyeti: Kurani 12:36Kurani 12:37Kurani 12:38

Idhujt që ata adhuronin, tha ai, ishin vetëm emra që i kishin shpikur njerëzit:

Ky është teuhidi: besimi se Allahu (﷾) është Një, dhe se adhurimi i përket vetëm Atij. Jusufi ishte në burg pa asnjë krim, e megjithatë mendimi i tij i parë ishte t’i thërriste të tjerët te e vërteta. Pastaj ua shpjegoi ëndrrat: njëri do të lirohej dhe do t’i shërbente përsëri zotërisë së vet; tjetri do të ekzekutohej. I kërkoi të parit ta përmendte te mbreti, por Shejtani bëri që ai njeri ta harronte, dhe Jusufi mbeti në burg edhe disa vjet. Kurani 12:41Kurani 12:42

Ëndrra e mbretit

Pastaj mbreti i Egjiptit pa në ëndërr shtatë lopë të majme që i hanin shtatë lopë të dobëta, dhe shtatë kallinj të gjelbër pranë shtatë të thatëve. Këshilltarët e tij nuk mundën ta shpjegonin. Tani i burgosuri i liruar e kujtoi Jusufin. Kurani 12:43Kurani 12:44Kurani 12:45

Jusufi u përgjigj menjëherë, pa kërkuar më parë të lirohej. E shpjegoi ëndrrën dhe dha një plan. Së pari do të vinin shtatë vjet të mira, në të cilat duhej ta ruanin pjesën më të madhe të drithit në kalli, ende në kërcell. Pastaj do të vinin shtatë vjet të vështirë, që do ta harxhonin rezervën. Pastaj do të vinte një vit shiu dhe lehtësimi. Kurani 12:46Kurani 12:47Kurani 12:48Kurani 12:49

I shpallur i pafajshëm, dhe i besuar me vendin

Mbreti dërgoi ta thërrisnin Jusufin. Por Jusufi nuk deshi të dilte nga burgu derisa t’i pastrohej emri. I kërkoi mbretit të hetonte çfarë kishin bërë gratë e qytetit. Gratë thanë se nuk dinin asgjë të keqe për të. Pastaj gruaja e zyrtarit foli para të gjithëve: Kurani 12:50Kurani 12:51

Profeti (ﷺ) foli me përulësi. Ai tha se po të kishte qëndruar në burg aq gjatë sa Jusufi, do ta kishte pranuar ftesën për të dalë. I tillë ishte durimi i Jusufit. Sahih al-Bukhari 3372↗

Mbreti i dha Jusufit një vend të lartë dhe të besuar pranë vetes. Jusufi u ofrua të merrte përsipër punën që e dinte se mund ta bënte mirë: Kurani 12:54

Kështu djali i hedhur në pus tani kujdesej për ushqimin e një vendi të tërë, në vitet e mira dhe në ato të vështira. Allahu (﷾) nuk e lë kurrë të humbasë shpërblimin e atyre që bëjnë mirë, dhe shpërblimi i jetës tjetër është edhe më i mirë. Kurani 12:56Kurani 12:57E ardhmja për myslimanët

Vëllezërit dhe falja

Erdhën vitet e vështira, dhe njerëzit vinin në Egjipt për ushqim. Mes tyre ishin edhe vëllezërit e Jusufit. Ai i njohu, por ata nuk e njohën. U dha drithë, dhe u kërkoi të sillnin herën tjetër vëllanë tjetër nga i njëjti baba. Kurani nuk e përmend me emër; myslimanët e njohin si Benjamin. Kurani 12:58Kurani 12:59Kurani 12:60

Jakubi kishte frikë ta linte të shkonte, pas asaj që kishte ndodhur me Jusufin, por iu mbështet Allahut (﷾). Në Egjipt, Jusufi i tregoi fshehurazi vëllait kush ishte, dhe i tha të mos pikëllohej. Pastaj, me një plan që ia dha Allahu (﷾), Jusufi e mbajti vëllanë pranë vetes, dhe vëllezërit u kthyen në shtëpi pa të. Kurani 12:64Kurani 12:67Kurani 12:69Kurani 12:76

Tani Jakubi kishte humbur edhe vëllanë e Jusufit. Përsëri ai zgjodhi durimin. U hidhërua për Jusufin derisa sytë iu zbardhën nga pikëllimi, e megjithatë hidhërimin ia çoi vetëm Allahut (﷾). U tha bijve të vet: Kurani 12:83Kurani 12:84Kurani 12:86A është pikëllimi ose të qarit për një humbje mungesë besimi?

“Sot s’ka qortim për ju”

Vëllezërit u kthyen në Egjipt në vështirësi. Atëherë Jusufi i pyeti nëse e dinin çfarë i kishin bërë Jusufit dhe vëllait të tij. Të shtangur, pyetën nëse ishte vërtet Jusufi. Ai tha se ishte, dhe se Allahu (﷾) nuk e lë kurrë të humbasë shpërblimin e të durueshmëve dhe të mirëve. Vëllezërit e pranuan padrejtësinë e tyre. Jusufi tani kishte pushtet mbi ta, dhe e përdori për të falur: Kurani 12:88Kurani 12:89Kurani 12:90Kurani 12:91

Ai e dërgoi këmishën e vet që t’i vihej babait në fytyrë. Kur arriti te Jakubi, atij iu kthye shikimi. Një këmishë me gjak të rremë i kishte sjellë dikur hidhërim; tani një këmishë i solli gëzim. Kurani 12:93Kurani 12:94Kurani 12:96

Ëndrra realizohet

E gjithë familja erdhi në Egjipt. Jusufi i ngriti prindërit e vet në një vend nderi. Të gjithë u përkulën para tij, ashtu si njëmbëdhjetë yjet, dielli dhe hëna në ëndrrën e tij. Jusufi tha: Kurani 12:99Kurani 12:100

Ishte një përkulje përshëndetjeje dhe nderi, jo adhurim. Në mesazhin që solli Profeti Muhamed (ﷺ), sexhdeja, përulja me ballin në tokë, është vetëm për Allahun (﷾). Kurani thotë të mos u bëni sexhde diellit as hënës, por Allahut (﷾) që i krijoi. Kurani 41:37

Edhe atëherë, Jusufi nuk i fajësoi vëllezërit. E falënderoi Allahun (﷾) që e nxori nga burgu dhe ia solli familjen, “pasi djalli pati futur ngatërresë midis meje dhe vëllezërve të mi”. Dhe u lut që Allahu (﷾) t’ia merrte shpirtin si mysliman, si një që i nënshtrohet Atij, dhe ta bashkonte me të mirët. Kurani 12:100Kurani 12:101

Si e tregon Bibla ndryshe

Bibla e tregon historinë e Jozefit te libri i Zanafillës, kapitujt 37 deri në 50. Shumë prej saj është e njëjtë. Myslimanët besojnë se Allahu (﷾) ia shpalli Tevratin Musait, dhe Inxhilin Isait: Ungjillin që predikoi vetë Jezusi gjatë jetës së tij. Inxhili nuk është Dhiata e Re. Katër Ungjijtë e Dhiatës së Re, Mateu, Marku, Luka dhe Gjoni, u shkruan nga të tjerë, dekada pasi Jezusi u ngrit lart. Asnjëri prej tyre nuk e përmend autorin e vet: emrat u vunë më vonë. Dhe Tevrati që kemi sot nuk është pikërisht ashtu si u shpall. Prandaj aty ku Bibla e tregon një histori njësoj si Kurani, e besojmë. Aty ku ndryshon nga Kurani apo e kundërshton, nuk e besojmë. Aty ku Kurani nuk thotë asgjë, as e besojmë as e mohojmë, siç mësoi Profeti (ﷺ). Ja disa nga ndryshimet. Kurani 5:48Kurani 5:46Nga cili prej katër Ungjijve predikoi Jezusi?Kush i shkroi Ungjijtë?Sahih al-Bukhari 4485↗Si duhet ta lexojë një mysliman Biblën?

Ëndrra. Te Zanafilla, Jozefi ua tregon ëndrrën e diellit, hënës dhe njëmbëdhjetë yjeve vëllezërve dhe babait të tij, dhe i ati e qorton. Në Kuran, ai ia tregon babait, i cili i thotë të mos ua tregojë vëllezërve, dhe i jep lajm të mirë. Genesis 37:9–10 (KJV)Kurani 12:4Kurani 12:5Kurani 12:6

Babai. Te Zanafilla, Jakobi e merr rrobën e përgjakur si provë se një kafshë e egër e ka bërë copë-copë Jozefin, dhe nuk pranon të ngushëllohet. Në Kuran, Jakubi nuk e beson historinë e bijve të vet, dhe zgjedh durimin. Te Zanafilla, shpirti i Jakobit gjallërohet kur sheh qerret që i ka dërguar Jozefi. Zanafilla nuk thotë se hidhërimi ia mori shikimin, dhe nuk ka asnjë këmishë që ia kthen. Genesis 37:33–35 (KJV)Genesis 45:27 (KJV)Kurani 12:18Kurani 12:96

Akuza. Te Zanafilla, Jozefi ikën dhe e lë rrobën në dorën e gruas së zotërisë së tij. Ajo e mban dhe e përdor për ta akuzuar, dhe zotëria i tij, i zemëruar, e fut në burg. Zanafilla nuk ka asnjë provë me këmishën e grisur dhe asnjë rrëfim. Në Kuran, këmisha e grisur nga pas tregon se ai thotë të vërtetën, dhe më vonë ajo pranon haptazi se ai është i pafajshëm. Genesis 39:12–20 (KJV)Kurani 12:26–28Kurani 12:51

Burgu. Te Zanafilla, Jozefi u thotë dy të burgosurve se shpjegimet i përkasin Perëndisë. Në Kuran, ai së pari i thërret t’i lënë idhujt e tyre dhe ta adhurojnë vetëm Allahun (﷾). Genesis 40:8 (KJV)Kurani 12:39–40

Dalja nga burgu. Te Zanafilla, Faraoni dërgon ta thërrasin Jozefin, dhe ai nxirret me nxitim nga burgu. Në Kuran, sunduesi quhet “mbreti”, dhe Jusufi nuk pranon të dalë derisa të shpallet pafajësia e tij. Genesis 41:14 (KJV)Kurani 12:50–51Pse Kurani e quan sundimtarin e Jusufit ‘Mbret’, por sundimtarin e Musait ‘Faraon’?