Is’haku, i njohur në shqip si Isaku (paqja qoftë mbi të), ishte djalë i Ibrahimit (Abrahamit) dhe profet. Allahu (﷾) ua dha Ibrahimit dhe gruas së tij në pleqërinë e tyre, si lajm të mirë nga engjëjt e Tij. Ai ishte babai i profetit Jakub (Jakobit).
Kurani tregon pak për të; ja çfarë thotë. Ky udhëzues ndjek Kuranin, me një thënie të saktë të Profetit Muhamed (ﷺ), dhe nuk i mbush boshllëqet me histori. Është historia ashtu siç e tregon Islami.
Me një shikim
- Engjëjt i sollën Ibrahimit dhe gruas së tij lajmin e mirë për Is’hakun në pleqërinë e tyre.
- Nëna e tij u habit, dhe engjëjt iu përgjigjën: a habitesh me vendimin e Allahut (﷾)?
- Allahu (﷾) e bëri profet dhe një nga të drejtët.
- Allahu (﷾) e bëri atë dhe Jakubin prijës që udhëzonin me urdhrin e Tij, faleshin, jepnin lëmoshë dhe adhuronin vetëm Atë.
- Ai ishte babai i Jakubit dhe gjyshi i Jusufit.
- Kurani tregon pak tjetër për jetën e tij, prandaj ky udhëzues nuk shton asgjë.
- Mysafirët
Engjëjt e vizitojnë Ibrahimin dhe i japin lajmin e mirë për një djalë. Kurani 11:69–71Kurani 51:24–28Kurani 15:51–53
- Lajmi i mirë
Nëna e tij habitet, sepse është e moshuar. Engjëjt i kujtojnë vendimin e Allahut (﷾). Kurani 11:72–73Kurani 51:29–30
- Profet
Allahu (﷾) e bën Is’hakun profet dhe një nga të drejtët, dhe e bekon. Kurani 37:112–113Kurani 19:49
- Familja e tij
I lind Jakubi, dhe Allahu (﷾) i bën ata prijës që udhëzojnë me urdhrin e Tij. Kurani 21:72–73Kurani 38:45–47
- Besimi i tij vazhdon
Jakubi, afër vdekjes, i pyet bijtë e vet çfarë do të adhurojnë. Ata përmendin Zotin e Ibrahimit, Ismailit dhe Is’hakut. Kurani 2:133
Kurani nuk jep data për jetën e Is’hakut, prandaj këto janë hapat e historisë së tij që tregon ai.
Lajmi i mirë
Historia e Is’hakut fillon para se ai të lindë. Të dërguarit e Allahut (﷾), engjëjt, erdhën te Ibrahimi si mysafirë. Ibrahimi nxitoi t’u sillte një viç të pjekur. Kur ata nuk hëngrën, ai ndjeu frikë. “Mos u frikëso!” i thanë, dhe i dhanë lajmin e mirë për një djalë të dijshëm. Kurani 11:69–70Kurani 51:24–28Kurani 15:51–53
Gruaja e Ibrahimit qëndronte aty, dhe qeshi. Engjëjt i dhanë asaj lajmin e mirë për Is’hakun, dhe pas tij, për Jakubin. Ajo u habit: Kurani 11:71Kurani 51:29
Ajo tha: “Ah! E mjera unë! A mos vallë, kështu plakë do të lind unë, ndërkohë që edhe burri im është plak! Me të vërtetë, kjo është diçka e jashtëzakonshme!”
(Kurani 11:72)
Engjëjt iu përgjigjën:
Ata (engjëjt), thanë: “A mos vallë, po çuditesh me urdhrin e Allahut? Mëshira e Allahut dhe bekimi i Tij qofshin mbi ju - familjen e të Dërguarit. Me të vërtetë, Ai është i Falënderuar dhe i Lavdëruar!”
(Kurani 11:73)
I thanë Ibrahimit të mos e humbiste shpresën. Dhe Ibrahimi u përgjigj: kush e humb shpresën nga mëshira e Zotit të vet, përveç atyre që janë të humbur? Ibrahimi e falënderoi Allahun (﷾), që i kishte dhënë Ismailin dhe Is’hakun në pleqëri. Kurani 15:53–56Kurani 14:39Ismaili
Të njëjtët të dërguar u dërguan edhe te populli i Lutit. Ajo histori është në udhëzuesin e tij, dhe pjesa tjetër e vizitës në atë të Ibrahimit. Kurani 15:57–60LutiIbrahimi
Profet, nga të drejtët
Kurani thotë se Allahu (﷾) i dha Ibrahimit lajmin e mirë për Is’hakun, dhe tregon çfarë ishte ai:
Ne i dhamë atij lajmin e mirë për (lindjen e) Is’hakut, profet prej njerëzve të mirë.
(Kurani 37:112)
Ky varg vjen menjëherë pas historisë së ëndrrës në të cilën Ibrahimit iu tregua se duhej ta flijonte të birin. Kurani nuk e përmend me emër atë djalë. Kjo uebfaqe e shqyrton këtë pyetje në një faqe më vete. Kurani 37:102–112Cilin bir ofroi Ibrahimi për flijim, Ismailin apo Is'hakun?
Allahu (﷾) e bekoi Ibrahimin dhe Is’hakun. Dhe Kurani shton një mësim për çdo familje: disa nga pasardhësit e tyre bëjnë mirë, dhe disa i bëjnë padrejtësi vetes. Të qenit fëmijë i një profeti nuk ia cakton askujt vendin. Besimi po. Kurani 37:113
Allahu (﷾) i dha Ibrahimit Is’hakun, dhe Jakubin si dhuratë shtesë, dhe e bëri secilin prej tyre profet dhe njeri të drejtë. Për ta Kurani thotë: Kurani 21:72Kurani 19:49
Ne i bëmë ata udhëheqës që udhëzonin sipas urdhrit Tonë dhe i frymëzuam që të bënin vepra të mira, të kryenin faljet dhe të jepnin zekatin, dhe ata vetëm Ne na adhuruan.
(Kurani 21:73)
Në një vend tjetër Allahu (﷾) i thotë Profetit (ﷺ) të kujtojë Ibrahimin, Is’hakun dhe Jakubin, “të fortë (në besim) dhe largpamës”: Kurani 38:45
Ne u dhuruam atyre një virtyt të veçantë, që ta kenë gjithmonë në mend botën e ardhshme.
(Kurani 38:46)
Kurani tregon pak më shumë për jetën e vetë Is’hakut. Tregon ku historia e tij kalon te i biri. Kur Jakubi po vdiste, i pyeti bijtë e vet çfarë do të adhuronin pas tij, dhe ata u përgjigjën: Kurani 2:133
Ne do të adhurojmë Zotin tënd, që është edhe Zoti i etërve të tu: Ibrahimit, Ismailit dhe Is’hakut, një Zot të vetëm. Ne Atij i nënshtrohemi!
(Kurani 2:133)
Profeti (ﷺ) foli për nderin e kësaj familjeje. Ai tha se i nderuari, bir i të nderuarit, bir i të nderuarit, bir i të nderuarit, është Jusufi. Babai i tij ishte Jakubi, gjyshi Is’haku dhe stërgjyshi Ibrahimi. Sahih al-Bukhari 3382Jusufi
Si e tregon Bibla ndryshe
Bibla e tregon historinë e Isakut te Zanafilla, kapitujt 17 deri në 35. Thelbi është i njëjtë. Ai u lind nga Abrahami dhe gruaja e tij në pleqërinë e tyre, pas vizitës së disa të dërguarve. Ai ishte babai i Jakobit. Por disa hollësi janë të ndryshme. Myslimanët besojnë se Allahu (﷾) ia shpalli Tevratin Musait, dhe Inxhilin Isait: Ungjillin që predikoi vetë Jezusi gjatë jetës së tij. Inxhili nuk është Dhiata e Re. Katër Ungjijtë e Dhiatës së Re, Mateu, Marku, Luka dhe Gjoni, u shkruan nga të tjerë, dekada pasi Jezusi u ngrit lart. Asnjëri prej tyre nuk e përmend autorin e vet: emrat u vunë më vonë. Dhe Tevrati që kemi sot nuk është pikërisht ashtu si u shpall. Prandaj aty ku Bibla e tregon një histori njësoj si Kurani, e besojmë. Aty ku ndryshon nga Kurani apo e kundërshton, nuk e besojmë. Aty ku Kurani nuk thotë asgjë, as e besojmë as e mohojmë, siç mësoi Profeti (ﷺ). Ja ndryshimet kryesore, me vargjet. Genesis 21:2 (KJV)Genesis 25:26 (KJV)Kurani 5:48Kurani 5:46Nga cili prej katër Ungjijve predikoi Jezusi?Kush i shkroi Ungjijtë?Sahih al-Bukhari 4485Si duhet ta lexojë një mysliman Biblën?
Lajmi për fëmijën. Te Zanafilla, Abrahami fillimisht bie me fytyrë për tokë dhe qesh kur Perëndia i tregon për djalin. Më vonë, Sara qesh me vete në çadër, dhe kur e pyesin, e mohon. Në Kuran, ajo që qesh është gruaja e tij. Ajo e godet ballin nga habia dhe thotë se është grua plakë. Engjëjt i përgjigjen. Genesis 17:17 (KJV)Genesis 18:12–15 (KJV)Kurani 11:71–73Kurani 51:29–30
Lajmi për një nip. Te Zanafilla, vizitori i thotë Abrahamit se Sara do të ketë një djalë. Në Kuran, engjëjt i japin gruas së Ibrahimit lajmin e mirë për Is’hakun, dhe pas tij për Jakubin: asaj i tregohet edhe për nipin. Genesis 18:10 (KJV)Kurani 11:71
Bekimi. Zanafilla 27 tregon se Jakobi, i ndihmuar nga e ëma, shkoi te i ati plak, që nuk shihte. Ai tha: “Unë jam Esau, i parëlinduri yt”, për të marrë bekimin që i takonte vëllait të tij. Kurani nuk tregon asgjë për këtë. Ai i quan Is’hakun dhe Jakubin profetë të drejtë, dhe kjo uebfaqe e shqyrton pyetjen për profetët dhe mëkatin. Genesis 27:1 (KJV)Genesis 27:19 (KJV)Kurani 21:72–73A ishin profetët pa mëkat?
Çfarë mund të mësojmë
Premtimi i Allahut (﷾) del i vërtetë edhe kur duket i pamundur, dhe besimi duhet përcjellë: nuk trashëgohet.
- Premtimi i Allahut (﷾) del i vërtetë, edhe kur duket i pamundur. Ibrahimi dhe gruaja e tij ishin të moshuar, dhe ajo u habit. Engjëjt e pyetën: a habitesh me vendimin e Allahut (﷾)?
- Mos e humbni kurrë shpresën nga mëshira e Allahut (﷾). Ibrahimi tha se vetëm ata që janë të humbur e humbin shpresën nga mëshira e Zotit të tyre. Kurani 15:56
- Besimi nuk trashëgohet. Is’haku u bekua, dhe Kurani thotë se disa nga pasardhësit e tij dhe të Ibrahimit i bëjnë padrejtësi vetes. Secili përgjigjet për besimin e vet.
- Përcilleni besimin. Besimi i Ibrahimit, Ismailit dhe Is’hakut vazhdoi te bijtë e Jakubit, që thanë se do të adhuronin Allahun (﷾) e vetëm.
Is’haku, Ismaili, Jakubi dhe profetët që erdhën pas tyre i thirrën të gjithë njerëzit te i njëjti Allah (﷾). Ne besojmë në atë që iu shpall atyre, dhe nuk bëjmë dallim mes tyre. Kjo thirrje është ende e hapur për këdo. Kurani 3:84