Xristian və müsəlman dəyərləri eynidirmi?

“İsa ona cavab verdi: Bütün əmrlərin birincisi budur: Dinlə, ey İsrail! Tanrımız Rəbb yeganə Rəbbdir.”

“İsa ona dedi: Tanrın Rəbbi bütün ürəyinlə, bütün canınla və bütün ağlınla sev. Birinci və böyük əmr budur.”

“(Ey Peyğəmbər!) De: O Allah Təkdir!”

“İnsanlardan elələri də var ki, Allahdan qeyrilərini (Ona) tay tutur, onları da, Allahı sevdikləri kimi sevirlər. İman gətirənlərin isə Allaha olan sevgisi daha güclüdür. Kaş zülm edənlər əzabı görəcəkləri zaman bütün qüdrət və qüvvətin Allaha məxsus olduğunu və Allahın şiddətli əzab verdiyini biləydilər.”

“Məndən başqa tanrıların olmasın.”

“(Ey Peyğəmbər!) De: O Allah Təkdir!”

“Atana və anana hörmət et ki, Tanrın RƏBBin sənə verdiyi torpaqda ömrün uzun olsun.”

“Rəbbin yalnız Ona ibadət etməyi və valideynlər ilə yaxşı davranmağı əmr etmişdir. Əgər onların biri və ya hər ikisi sənin yanında qocalıq yaşına çatarsa, onlara: “Uf!” belə demə, üstlərinə qışqırma və onlara xoş söz söylə! Onların hər ikisinə rəhm edərək təvazökarlıq qanadının altına al və: “Ey Rəbbim! Onlar məni körpəliyimdən tərbiyə edib böyütdükləri kimi, Sən də onlara rəhm et!”– de.”

“Öldürmə.”

“Allahın, öldürülməsini haram buyurduğu şəxsi haqsız yerə öldürməyin. Kim haqsız yerə öldürülmüşsə, artıq onun varisinə ixtiyar vermişik (istəsə bağışlayar, istəsə qisas tələb edər, istəsə də qanbahası alar). Lakin o da qisas aldıqda həddi aşmamalıdır. Çünki ona artıq kömək olunmuşdur.”

“Zina etmə.”

“Zinaya yaxınlaşmayın. Çünki o, iyrənc bir əməl və murdar bir yoldur!”

“Oğurlama.”

“Ey Peyğəmbər! Mömin qadınlar Allaha heç bir şərik qoşmayacaqlarına, oğurluq və zina etməyəcəklərinə, uşaqlarını öldürməyəcəklərinə, əlləri ilə ayaqları arasında olanı yalanla ört-basdır etməyəcəklərinə (ərlərindən olmayan uşaqlarını onlara isnad etməyəcəklərinə) və heç bir yaxşı işdə sənə qarşı çıxmayacaqlarına dair sənə beyət etmək üçün yanına gəldikləri zaman onların beyətini qəbul et və Allahdan onlar üçün bağışlanma dilə. Həqiqətən, Allah bağışlayandır, rəhmlidir.”

“Qonşuna qarşı yalançı şahidlik etmə.”

“Onlar yalana şahidlik etməz, lağlağı məclisinə rast gəldikdə oradan vüqarla ötüb keçərlər.”

“Qonşunun evinə tamah salma, qonşunun arvadına, nə quluna, nə kənizinə, nə öküzünə, nə eşşəyinə, nə də qonşunun heç bir şeyinə tamah salma.”

“Allahın birinizi digərinizdən üstün etdiyi şeylərə tamah salmayın. Kişilərin qazandıqlarından öz nəsibi, qadınların da qazandıqlarından öz nəsibi vardır. Allahın lütfündən diləyin. Həqiqətən, Allah hər şeyi biləndir.”

“Şənbə gününü xatırla, onu müqəddəs saxla. Altı gün çalış və bütün işini gör: Lakin yeddinci gün Tanrın RƏBBin Şənbəsidir: o gün heç bir iş görməyəcəksən, nə sən, nə oğlun, nə qızın, nə kişi qulun, nə qadın qulun, nə mal-qaran, nə də darvazalarının içindəki yadelli: Çünki RƏBB altı gündə göyü, yeri, dənizi və onlarda olan hər şeyi yaratdı, yeddinci gün isə dincəldi: buna görə RƏBB Şənbə gününə xeyir-dua verdi və onu müqəddəs etdi.”

“Ey iman gətirənlər! Cümə günü namaza çağırıldığı zaman Allahı yad etməyə tələsin və alış-verişi buraxın. Bilsəniz, bu sizin üçün nə qədər xeyirlidir!”

“Namaz qurtardıqdan sonra yer üzünə dağılışıb Allahın lütfündən (ruzisindən) axtarın və Allahı çox zikr edin ki, bəlkə nicat tapasınız.”

“Rəbb Tanrını bütün ürəyinlə, bütün canınla, bütün ağlınla və bütün gücünlə sev: birinci əmr budur. İkincisi də buna bənzəyir, yəni: Qonşunu özün kimi sev. Bunlardan böyük başqa əmr yoxdur.”

“İntiqam alma, xalqının övladlarına qarşı kin saxlama, qonşunu özün kimi sev: Mən RƏBBəm.”

“Sizinlə yaşayan yadelli sizin üçün aranızda doğulan kimi olacaq, onu özün kimi sev; çünki siz Misir torpağında yadelli idiniz: Mən Tanrınız RƏBBəm.”

“Allaha ibadət edin və heç bir şeyi Ona şərik qoşmayın! Valideynlərə, qohum-əqrəbaya, yetimlərə, miskinlərə, yaxın və uzaq qonum-qonşuya, yol yoldaşına, müsafirə və sahib olduğunuz (kölə və kənizlərə) yaxşılıq edin! Həqiqətən, Allah lovğalıq edənləri və özünü öyənləri sevməz.”

“Çünki mən ac idim, siz mənə yemək verdiniz: susuz idim, siz mənə içmək verdiniz: qərib idim, siz məni qəbul etdiniz:”

“Tanrı və Ata qarşısında pak və ləkəsiz din budur: yetimlərə və dul qadınlara dərdlərində baş çəkmək və özünü dünyadan ləkəsiz saxlamaq.”

“Özlərinin yeməyə olan istəyinə (ehtiyacına) rəğmən ondan miskinə, yetimə və əsirə yedizdirər (və deyərlər:) Biz sizi yalnız Allahın Üzü xatirinə (ixlasla, savabını Allahdan umaraq) yedirdirik və sizdən nə bir qarşılıq, nə də bir təşəkkür istəyirik!”

İbn Ömər rəvayət edir ki, Peyğəmbər (ﷺ) demişdir: İslam beş şey üzərində qurulub: Allahdan başqa tanrı olmadığına və Muhəmmədin Allahın Rəsulu olduğuna şəhadət etmək, namaz qılmaq, zəkat vermək, Həcc etmək və Ramazan ayında oruc tutmaq.

“Sədəqələr (zəkatlar) Allah tərəfindən bir fərz olaraq yalnız fəqirlərə, miskinlərə, zəkatı yığıb paylayanlara, qəlbləri (İslam dininə) isinişdiriləcək kimsələrə, kölələrin azad olunmasına, borclulara, Allah yolunda cihad edənlərə və (pulu qurtarıb yolda qalan) müsafirlərə məxsusdur. Allah (hər şeyi) biləndir, hikmət sahibidir.”

“Çünki əgər siz insanların təqsirlərini bağışlasanız, səmavi Atanız da sizi bağışlayacaq. Lakin insanların təqsirlərini bağışlamasanız, Atanız da sizin təqsirlərinizi bağışlamayacaq.”

“Sizlərdən fəzilət və sərvət sahibi olanlar qohumlara, miskinlərə və Allah yolunda hicrət edənlərə (heç bir şey) verməyəcəklərinə and içməsinlər. Qoy əfv edib bağışlasınlar. Məgər siz Allahın sizi bağışlamasını istəmirsinizmi? Allah Bağışlayandır, Rəhmlidir.”

“Mən isə sizə deyirəm: düşmənlərinizi sevin, sizə lənət edənlərə xeyir-dua verin, sizə nifrət edənlərə yaxşılıq edin və sizə pislik edib təqib edənlər üçün dua edin;”

“Yaxşılıqla pislik eyni ola bilməz. Sən (pisliyi) yaxşılıqla dəf et! O zaman səninlə ədavət aparan kimsə sanki yaxın bir dost olar.”

“Qonşuna qarşı yalançı şahidlik etmə.”

“RƏBB minlərlə qoçdan, on minlərlə yağ çayından razı qalarmı? Cinayətim üçün ilk oğlumu, canımın günahı üçün bədənimin bəhrəsini verimmi? Ey insan, O, sənə nəyin yaxşı olduğunu göstərib; RƏBB səndən ədalətlə davranmaq, mərhəməti sevmək və Tanrınla təvazökarlıqla getməkdən başqa nə tələb edir?”

“Ey iman gətirənlər! (Şahidliyiniz) özünüzün, valideynlərinizin, yaxın qohumlarınızın əleyhinə olsa belə, Allah üçün ədaləti qoruyan şahidlər olun. (Əleyhinə şahidlik edəcəyiniz kəslər) istər varlı, istər kasıb olsun, Allah onların hər ikisinə (sizdən) daha yaxındır. Nəfsinizin istəyinə uyub ədalətdən azmayın! Əgər dilinizi əysəniz, yaxud (həqiqəti deməkdən) boyun qaçırsanız, (bilin ki,) Allah nə etdiklərinizdən xəbərdardır.”

Abdullah ibn Məsud rəvayət edir ki, Peyğəmbər (ﷺ) demişdir: doğruluq yaxşılığa, yaxşılıq Cənnətə aparır və kişi doğru danışmağa davam edir, nəhayət, doğruçu olur. Yalan fisqə, fisq Oda aparır və kişi yalan danışmağa davam edir, nəhayət, Allah yanında yalançı kimi yazılır.

“Lakin zinadan çəkinmək üçün hər kişinin öz arvadı, hər qadının da öz əri olsun.”

“Zinaya yaxınlaşmayın. Çünki o, iyrənc bir əməl və murdar bir yoldur!”

“Eləcə də qadınlar özlərini həya və ağıllılıqla, münasib geyimlə bəzəsinlər; hörülmüş saçla, ya qızılla, ya mirvariylə, ya da baha paltarla yox;”

“Lakin başı açıq dua edən və ya peyğəmbərlik edən hər qadın başını rüsvay edir, çünki bu, başı qırxılmış kimidir. Qadın başını örtmürsə, qoy saçını da kəssin; amma qadın üçün saçını kəsmək və ya qırxmaq ayıbdırsa, başını örtsün.”

“Mömin kişilərə de ki, (harama baxmayıb) gözlərini aşağı diksinlər və ayıb yerlərini (zinadan) qorusunlar. Bu onlar üçün daha təmiz olar. Şübhəsiz ki, Allah onların nə etdiklərindən xəbərdardır.”

“Mömin qadınlara da de ki, (harama baxmayıb) gözlərini aşağı diksinlər və ayıb yerlərini (zinadan) qorusunlar. Qoy onlar – görünənlər istisna olmaqla, zinətlərini (naməhrəmə) göstərməsinlər; örtüklərini yaxalarının üstünə salsınlar; zinətlərini ərlərindən, yaxud atalarından, yaxud ərlərinin atalarından, yaxud öz oğullarından, yaxud ərlərinin oğullarından, yaxud qardaşlarından, yaxud qardaşlarının oğullarından, yaxud bacılarının oğullarından, yaxud öz (müsəlman) qadınlarından, yaxud sahib olduqları kölələrdən, yaxud ehtirasını itirmiş kişi xidmətçilərdən, yaxud qadınların ayıb yerlərini hələ anlamayan uşaqlardan başqasına göstərməsinlər; gizlətdikləri zinət əşyaları bilinsin deyə ayaqlarını (yerə) vurmasınlar. Ey iman gətirənlər! Hamınız Allaha tövbə edin ki, bəlkə nicat tapasınız.”

“Atana və anana hörmət et ki, Tanrın RƏBBin sənə verdiyi torpaqda ömrün uzun olsun.”

“Rəbbin yalnız Ona ibadət etməyi və valideynlər ilə yaxşı davranmağı əmr etmişdir. Əgər onların biri və ya hər ikisi sənin yanında qocalıq yaşına çatarsa, onlara: “Uf!” belə demə, üstlərinə qışqırma və onlara xoş söz söylə! Onların hər ikisinə rəhm edərək təvazökarlıq qanadının altına al və: “Ey Rəbbim! Onlar məni körpəliyimdən tərbiyə edib böyütdükləri kimi, Sən də onlara rəhm et!”– de.”

“Oruc tutanda ikiüzlülər kimi qaşqabaqlı olmayın, çünki onlar insanlara oruc tutduqlarını göstərmək üçün üzlərini korlayırlar. Doğrusunu sizə deyirəm: onlar mükafatlarını alıblar. Sən isə oruc tutanda başına yağ sürt, üzünü yu ki, insanlara deyil, gizlində olan Atana oruc tutan görünəsən; gizlində olanı görən Atan sənin əvəzini aşkarda verəcək.”

“Ey iman gətirənlər! Oruc tutmaq sizdən əvvəlkilərə vacib edildiyi kimi, sizə də vacib edildi ki, bəlkə (Allahdan) qorxasınız.”

İbn Ömər rəvayət edir ki, Peyğəmbər (ﷺ) demişdir: İslam beş şey üzərində qurulub: Allahdan başqa tanrı olmadığına və Muhəmmədin Allahın Rəsulu olduğuna şəhadət etmək, namaz qılmaq, zəkat vermək, Həcc etmək və Ramazan ayında oruc tutmaq.

“Gün batmağa meyl edəndən gecənin qaranlığınadək (bəlli vaxtlarda) namaz qıl və sübh çağı Quran oxu (fəcr namazını da qıl)! Çünki sübh çağı oxunan Qurana (mələklər tərəfindən) şahidlik edilir.”

“O zaman mələklər demişdilər: Ey Məryəm, həqiqətən, Allah Öz tərəfindən bir kəlmə ilə səni müjdələyir. Onun adı Məryəm oğlu İsa Məsihdir. O, həm bu dünyada, həm də axirətdə şan-şöhrətli və (Allaha) yaxın olanlardandır.”

Əbu Hureyrə rəvayət edir ki, Peyğəmbər (ﷺ) and içmişdir ki, Məryəm oğlu tezliklə müsəlmanların arasına ədalətli hökmdar kimi enəcək. O, xaçı sındıracaq, donuzu öldürəcək və cizyəyə son qoyacaq, mal-dövlət o qədər çox olacaq ki, heç kim onu qəbul etməyəcək. Sonra Əbu Hureyrə Quran 4:159 ayəsini oxudu: Kitab əhlindən hər kəs ölümündən əvvəl ona iman gətirəcək.

“Uşağın sünnət olunması üçün səkkiz gün tamam olanda Ona İSA adı verildi; bu adı mələk Onun ana bətninə düşməsindən əvvəl vermişdi.”

“O bir az irəli gedib üzüstə düşdü və dua edib dedi: Atam, mümkünsə, bu kasa Məndən uzaqlaşsın; amma Mənim istədiyim kimi yox, Sənin istədiyin kimi olsun.”

“O bir az irəli gedib yerə düşdü və dua etdi ki, mümkünsə, o saat Ondan uzaqlaşsın.”

“Səhər gün çıxmamışdan xeyli əvvəl qalxıb çölə çıxdı, tənha bir yerə getdi və orada dua etdi.”

“O, qırx gün, qırx gecə oruc tutandan sonra acmışdı.”

“Onlar bunları danışarkən İsanın Özü aralarında dayandı və onlara dedi: Sizə sülh olsun.”

“Ayələrimizə iman gətirənlər sənin yanına gəldikdə (onlara) de: “Sizə salam olsun! Rəbbiniz Özünə rəhmli olmağı (əzəldən) vacib etmişdir; sizlərdən hər kəs cahilliyi üzündən pis iş görsə, sonra tövbə edib (əməllərini) islah etsə, (Allah onu bağışlayar). Həqiqətən, O, Bağışlayandır, Rəhmlidir”.”

Əbu Hureyrə rəvayət edir ki, Peyğəmbər (ﷺ) demişdir: Allah Adəmi yaradanda ona bir qrup mələyə salam verməyi və cavablarını dinləməyi əmr etdi, çünki bu, onun övladlarının salamı olacaq. Adəm ‘Əs-sələmu əleykum’ (sizə salam olsun) dedi və onlar ‘Əs-sələmu əleykə və rəhmətullah’ (sənə salam və Allahın mərhəməti olsun) cavabını verdi, Allahın mərhəmətini əlavə etdilər.

“O, camaata otun üstündə oturmağı əmr etdi, beş çörəyi və iki balığı götürüb göyə baxaraq xeyir-dua verdi, çörəkləri bölüb şagirdlərinə verdi, şagirdlər də camaata.”

Ömər ibn Əbu Sələmə rəvayət edir ki, Peyğəmbərin (ﷺ) himayəsində olan uşaq ikən yeyərkən əli qabın ətrafında gəzirdi. Peyğəmbər (ﷺ) ona Allahın adını çəkməyi, sağ əli ilə yeməyi və qabın ona ən yaxın hissəsindən yeməyi dedi. O deyir ki, o vaxtdan bunlara əməl edib.

“O, qızın əlindən tutub ona dedi: Talita kumi; bu da belə tərcümə olunur: Qızım, sənə deyirəm, qalx.”

“Doqquzuncu saatda İsa uca səslə qışqırıb dedi: Eloi, Eloi, lama sabaxtani? Bu da belə tərcümə olunur: Tanrım, Tanrım, niyə Məni tərk etdin?”

‘Allah’ sözünün sami qohumları başqa sami dillərində görünür: aramey dilində Elah, emfatik formada Elaha və süryani dilində Alaha, hamısı ‘tanrı’ deməkdir. Assuriya xristianlarının işlətdiyi aramey sözü Elaha və ya Alahadır. Allah sözü bütün İbrahimi dinlərin ərəbdilli ardıcılları tərəfindən işlədilməkdə davam edir; “Bugünkü xristian ərəblərin ‘Tanrı’ üçün ‘Allah’dan başqa sözü yoxdur.”

“İsa ona cavab verdi: Bütün əmrlərin birincisi budur: Dinlə, ey İsrail! Tanrımız Rəbb yeganə Rəbbdir.”

“Düşünməyin ki, Mən Qanunu və ya peyğəmbərləri ləğv etməyə gəlmişəm: ləğv etməyə deyil, yerinə yetirməyə gəlmişəm.”

“Donuz da dırnağı ayrı və cüt olsa da, gövşəmir; o sizin üçün murdardır.”

“Buna görə İsrail övladlarına dedim: Sizdən heç bir can qan yeməsin, aranızda qalan heç bir yadelli də qan yeməsin.”

“O sizə yalnız leşi, qanı, donuz ətini və Allahdan başqasının adı ilə kəsilmiş heyvanı haram etmişdir. Hər kim təcavüz etmədən və həddi aşmadan (bunlardan yeməyə) məcbur olarsa, bu ona günah sayılmaz. Həqiqətən, Allah çox bağışlayandır, rəhmlidir.”

“Bu gün pak nemətlər sizə halal edildi. Kitab verilənlərin yeməkləri (kəsdikləri heyvanlar) sizə halal, sizin yeməkləriniz (kəsdiyiniz heyvanlar) də onlara halaldır. Mömin qadınlardan ismətli olanlar və sizdən öncə Kitab verilənlərdən ismətli qadınlar, mehrlərini verdiyiniz təqdirdə, namuslu olub zinakarlıq etməmək və aşna saxlamamaq şərti ilə sizə halaldır. Kim imanı inkar edərsə əməlləri boşa çıxar və o, axirətdə ziyana uğrayanlardan olar.”

Donuz əti hər iki inancda qadağandır. Hər ikisi heyvanın boynundan iti bıçaqla bir təmiz cəhdlə kəsməyi, istehlakına icazə verilməyən qanın axıdılmasını tələb edir. İslam süd və ətin qarışdırılmasına dair yəhudi tabusunu bölüşmür və əksər müsəlman alimləri yəhudi qanununun qadağan etdiyi dəniz məhsullarına icazə verir; kaşrut İslamın qadağan etdiyi alkoqola icazə verir.

İsa bütün Qərb sənətində ən çox təsvir edilən fiqurdur, hər yerdə uzun saçlı, saqqallı və uzun cübbəli kimi tanınır. Səmavi hökmdar kimi taxtda oturan uzun saçlı, saqqallı Məsih Olimpiyalı Zevsin məşhur heykəlinin ardınca gedir. Erkən xristianlar Məsihi səmavi hökmdar kimi göstərmədikdə, onu hər kəs kimi həqiqi insan kimi göstəriblər: saqqalsız və qısa saçlı. Lakin bəlkə də gəzən müdrik kimi İsanın saqqalı olub, çünki sadəcə bərbərə getmirdi. Onun üz cizgiləri yəhudi idi: yəhudi olduğu qətidir. 2001-ci ildə məhkəmə antropoloqu Richard Neave bölgədə tapılmış həqiqi kəllədən Qalileyalı kişinin modelini hazırlayıb, bunun İsanın üzü olduğunu deyil, onun dövrünün və yerinin kişisi olduğunu iddia edib. Taylor düşünür ki, ən yaxın bənzərlik Dura-Evropos sinaqoqundakı Musanın 3-cü əsrə aid rəsmidir: qısa saçlı, azacıq saqqallı, qısa qollu qısa tunika və mantiya geyinmiş.

“Məsihin anası Bakirə Məryəmin ənənəvi təsvirlərinin çoxu onu örtüklü göstərir.” Saçları örtmək ən azı 19-cu əsrə qədər xristian qadınların adi əməli idi və 20-ci əsrin ortasına qədər əksər əsas xristian məzhəblərində qadınlar 1 Korinflilərə 11-ə əsasən baş örtüyü taxırdı.

Katolik Kilsəsinin 1983-cü il Kanon Hüququ Məcəlləsinin 669-cu kanonu tapşırır ki, dini ordenlərin üzvləri öz təsisatlarının qanununa uyğun hazırlanmış geyimi, həsr olunmalarının əlaməti və yoxsulluğun şahidi kimi geysinlər.

1913-cü ildə Sietldə Providence Xəstəxanasında üç rahibənin fotoşəkli; hər biri öz ordeninin geyimində, başının üstündə örtüklə.

“Donuz da dırnağı ayrı və cüt olsa da, gövşəmir; o sizin üçün murdardır.”

“O sizə yalnız leşi, qanı, donuz ətini və Allahdan başqasının adı ilə kəsilmiş heyvanı haram etmişdir. Hər kim təcavüz etmədən və həddi aşmadan (bunlardan yeməyə) məcbur olarsa, bu ona günah sayılmaz. Həqiqətən, Allah çox bağışlayandır, rəhmlidir.”

“Çünki o, ürəyinə deyil, qarnına girir və bütün yeməkləri təmizləyərək ayaqyoluna çıxır?”

“Səs ikinci dəfə yenə ona dedi: Tanrının təmizlədiyini sən adi sayma.”

“Şərabla sərxoş olmayın, bu, əxlaqsızlıqdır; Ruhla dolun;”

“Məclis başçısı şəraba çevrilmiş suyu dadıb onun haradan olduğunu bilməyəndə (lakin suyu çəkən xidmətçilər bilirdi) məclis başçısı bəyi çağırdı,”

“Ey iman gətirənlər! Şübhəsiz ki, şərab da, qumar da, (ibadət üçün) dik qoyulmuş bütlət (və ya daşlar) da, fal oxları da şeytan əməlindən olan murdar şeylərdir. Bunlardan çəkinin ki, bəlkə nicat tapasınız.”

“Qardaşına sələmlə borc vermə; pul sələmi, yemək sələmi, sələmlə verilən hər hansı şeyin sələmi: Yadelliyə sələmlə borc verə bilərsən; lakin qardaşına sələmlə borc vermə: mülk etməyə getdiyin torpaqda əl atdığın hər işdə Tanrın RƏBB sənə xeyir-dua versin.”

Şura qərara alır ki, sələmçiliyin günah olmadığını inadla müdafiə edən hər kəs bidətçi kimi cəzalandırılmalıdır.

“Sələm yeyənlər (qəbirlərindən), şeytan toxunmuş dəlinin qalxdığı kimi qalxarlar. Bu, onların: “Alış-veriş də sələmçilik kimidir!”– demələrinə görədir. Halbuki, Allah alış-verişi halal, sələmçiliyi isə haram etmişdir. Hər kim özünə Rəbbindən xəbərdarlıq gəldikdən sonra (sələmçiliyə) son qoyarsa, keçmişdə aldığı (sələmlər) onundur. Onun işi Allaha qalar. Kim yenə (sələmçiliyə) qayıdarsa, məhz onlar cəhənnəmlik olar və orada əbədi qalarlar.”

“Eşitmisiniz ki, belə deyilib: Gözə göz, dişə diş. Mən isə sizə deyirəm ki, pisə müqavimət göstərməyin; kim sağ yanağına vursa, o birini də ona çevir.”

“Pisliyin cəzası özü kimi pislikdir. Kim bağışlasa və islah etsə, onun mükafatı Allaha aid olar. Həqiqətən, O, zalımları sevməz.”

“(Günahkarı) cəzalandırmaq istəsəniz, sizə nə cəza verilibsə, siz də ona eynilə cəza verin. Əgər səbir etsəniz, bu, səbir edənlər üçün daha xeyirlidir.”

Etiqadnamə belə başlayır: “Biz bir Tanrıya, görünən və görünməyən hər şeyin yaradıcısı olan Qadir Ataya inanırıq”. Şura Oğulu Atadan doğulmuş, həqiqi Tanrıdan həqiqi Tanrı və Ata ilə “eyni mahiyyətdən” (homoousios) olan kimi etiraf etdi və Onun olmadığı bir zamanın olduğunu deyənləri lənətlədi.

“Ey Kitab əhli! Dininizdə ifrata varmayın və Allah barəsində həqiqətdən başqa bir şey söyləməyin. Məryəm oğlu İsa Məsih ancaq Allahın elçisi, Onun Məryəmə göndərdiyi (“Ol!”) kəlməsi və Onun tərəfindən göndərilən bir ruhdur. Allaha və Onun elçilərinə iman gətirin və: (Tanrı) “üçdür!” deməyin. (Batil əqidənizə) son qoyun! (Bu) sizin üçün xeyirli olar. Həqiqətən, Allah Tək İlahdır! O, pakdır, müqəddəsdir, övladı olmaqdan uzaqdır. Göylərdə və yerdə nə varsa, Ona məxsusdur. Vəkil olaraq Allah yetər.”

“(Ey Peyğəmbər!) De: O Allah Təkdir!”