Maikling sagot
Itinuturo ng Islam na walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) hanggang may sugong nakarating sa kanila. Sinasabi rin ng Qur'an na bawat bayan sa lupa ay pinadalhan ng isang mapagbabala. Kaya walang sinumang kinokondena dahil sa isang mensaheng hindi kailanman dumating. Binabasa ng maraming Kristiyano, lalo na ng mga ebanghelikal, ang Juan 14:6 at Mga Gawa 4:12 sa ibang paraan. Ayon sa kanilang pagbasa, walang sinumang naliligtas nang walang pananampalataya kay Jesus. Wala itong iniiwang pag-asa para sa milyun-milyon sa Amerika, Tsina o Australia na nabuhay at namatay bago sila naabot ng isang misyonero. Ni wala itong iniiwan para sa mga bayan ng malalayong lupain na nabuhay at namatay bago dumating si Jesus. (Itinuturo ng Simbahang Katoliko na ang mga hindi nakarinig, nang hindi nila kasalanan, ay maaaring maligtas kung taos-puso nilang hinahanap ang Diyos (﷾).) Angkop sa isang makatarungan at maawaing Diyos (﷾) ang sagot ng Islam. Hinahatulan ang bawat tao ayon sa mensaheng nakarating sa kanila, at sa ginawa nila rito.
Buong paliwanag
Walang parusa bago ang isang sugo
Malinaw na sinasabi ng Qur'an ang tuntunin: hindi nagpaparusa ang Diyos (﷾) hanggang hindi Siya nagpapadala ng isang sugo upang magbabala. Ibinibigay nito ang dahilan. Isinugo ang mga sugo upang walang sinumang magkaroon ng katwiran laban sa Diyos (﷾). Kaya walang kaluluwang kinokondena dahil hindi nito narinig ang isang mensaheng hindi kailanman nakarating dito.
“Ang sinumang napatnubayan ay napatnubayan lamang para sa [pakinabang ng] sarili niya at ang sinumang naligaw ay naligaw lamang laban dito. Hindi papasanin ng isang tagapasan ang pasanin ng iba. Hindi Kami magpaparusa hanggang sa magpadala Kami ng isang sugo.”
“[Nagsugo Kami ng] mga sugo bilang mga tagapagbalita ng nakagagalak at mga tagapagbabala upang hindi magkaroon ang mga tao laban kay Allāh ng isang katwiran matapos ng mga sugo. Laging si Allāh ay Makapangyarihan, Marunong.”
Nagkaroon ng sugo ang bawat bayan
Sinasabi ng Qur'an na nagpadala ang Diyos (﷾) ng isang sugo sa bawat bayan, at na hindi kailanman nagkaroon ng isang bayang walang mapagbabala sa gitna nila. Pinangangalanan ang ilan sa mga sugong ito at marami ang hindi. Kaya hindi lamang sa Gitnang Silangan nagsalita ang Diyos (﷾). Walang bayang iniiwan ang mga salita ng Qur'an, at sakop niyon ang Amerika at ang Malayong Silangan. Kung hindi nakarating sa isang tao ang mensahe, umiiral ang tuntunin: walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) bago dumating ang isang sugo.
“Talaga ngang nagpadala Kami sa bawat kalipunan ng isang sugo, na [nagsasabi]: “Sumamba kayo kay Allāh at umiwas kayo sa nagpapakadiyos.” Kaya mayroon sa kanila na pinatnubayan ni Allāh at mayroon sa kanila na nagindapat sa kanya ang kaligawan. Kaya humayo kayo sa lupain saka tumingin kayo kung papaano naging ang kinahinatnan ng mga tagapagpasinungaling.”
“Tunay na Kami ay nagsugo sa iyo, [O Muḥammad,] kalakip ng katotohanan bilang mapagbalita ng nakagagalak at bilang mapagbabala. Walang anumang kalipunan malibang may nagdaan doon na isang mapagbabala.”
“Talaga ngang nagsugo Kami ng mga sugo bago mo pa. Mayroon sa kanila na isinalaysay Namin sa iyo at mayroon sa kanila na hindi Namin isinalaysay sa iyo. Hindi naging ukol sa isang sugo na magdala ito ng isang tanda malibang ayon sa pahintulot ni Allāh. Kaya kapag dumating ang utos ni Allāh, huhusga ayon sa katotohanan at malulugi roon ang mga nagpapabula.”
Hinahatulan nang may katarungan ayon sa nakarating sa kanila
Sinasabi ng Qur'an na kapag dumating ang sugo ng isang bayan, hinuhusgahan ang usapin sa pagitan nila nang may katarungan at hindi sila nilalabag sa katarungan. Sa Araw ng Paghuhukom ay walang kaluluwang pakikitunguhan nang di-makatarungan kahit kaunti. Iniugnay ng Propeta (ﷺ) ang babala sa pagkakarinig. Nagsalita siya tungkol sa Hudyo o Kristiyanong nakarinig tungkol sa kanya at namatay na tumatanggi sa kanyang mensahe.
“Para sa bawat kalipunan ay may sugo. Kaya kapag dumating ang sugo nila ay huhusga sa pagitan nila ayon pagkamakatarungan habang sila ay hindi nilalabag sa katarungan.”
“Maglalagay Kami ng mga timbangang pangmakatarungan para sa Araw ng Pagbangon, kaya hindi lalabagin sa katarungan ang isang kaluluwa sa anuman. Kung ito man ay kasimbigat ng buto ng mustasa ay magtatanghal Kami nito. Nakasapat na Kami bilang Tagapagtuos.”
Isinalaysay ni Abu Huraira na nanumpa ang Propeta (ﷺ) na ang sinumang Hudyo o Kristiyano ng kanyang pamayanan na makarinig tungkol sa kanya, at pagkatapos ay mamatay nang hindi naniniwala sa mensaheng isinugo sa kanya, ay mapapabilang sa mga taga-Apoy.
Ang mga talata sa likod ng ‘walang ibang daan’
Binabasa nang mahigpit ng maraming Kristiyano, lalo na ng mga ebanghelikal, ang mga talatang ito. Si Jesus ang tanging daan tungo sa Ama, at walang ibang pangalan na dapat ikaligtas ng mga tao. Itinatanong ni Pablo, isang Kristiyanong misyonero ng unang siglo, kung paano maniniwala ang mga tao sa isang hindi pa nila naririnig. Ito ang nagtutulak sa mga misyong Kristiyano.
“Sinabi sa kanya ni Jesus, Ako ang daan, at ang katotohanan, at ang buhay: walang taong makapupunta sa Ama, kundi sa pamamagitan ko.”
“At walang kaligtasan sa kaninumang iba: sapagkat walang ibang pangalan sa silong ng langit na ibinigay sa mga tao, na sukat nating ikaligtas.”
“Paano nga sila tatawag sa kanya na hindi nila sinampalatayanan? at paano sila sasampalataya sa kanya na hindi nila narinig? at paano sila makaririnig kung walang mangangaral?”
Ang itinuro ng mga simbahan
Noong 1442 ay ipinahayag ng Konseho ng Florencia (isang pagtitipon ng mga obispong Katoliko) na walang sinumang nasa labas ng Simbahang Katoliko ang makababahagi sa buhay na walang hanggan. Pinangalanan din nito ang mga pagano (mga taong sumasamba sa ibang mga diyos). Noong 1863 ay itinuro ni Papa Pio IX na may mga taong walang kaalaman sa pananampalataya nang hindi nila kasalanan. Kung tutuparin nila ang likas na batas (ang pakiramdam na moral na inilalagay ng Diyos (﷾) sa bawat puso), maaari nilang makamit ang buhay na walang hanggan. Noong 1964 ay sinabi ng Ikalawang Konseho ng Vaticano na maaaring maligtas ang mga taos-pusong naghahanap sa Diyos (﷾). Pinanghahawakan ng maraming ebanghelikal na Protestante ang mas mahigpit na pananaw. Gumalaw sa paglipas ng mga siglo ang opisyal na pananalita ng mga simbahan. Ibinigay ng Qur'an ang sagot nito noong ikapitong siglo, at hindi ito nagbago.
Ipinahahayag ng bula ng pakikipag-isa sa mga Copt na matatag na pinaniniwalaan ng Simbahan na walang sinuman sa labas ng Simbahang Katoliko, hindi lamang ang mga pagano kundi pati ang mga Hudyo, mga erehe at mga humiwalay, ang makababahagi sa buhay na walang hanggan, at na pupunta sila sa apoy na walang hanggan malibang maisama sila sa Simbahan bago matapos ang kanilang buhay.
Itinuturo ng ensiklika na ang mga walang-kasalanang mangmang sa relihiyong Katoliko, at tumutupad sa likas na batas, ay handang sumunod sa Diyos at mamuhay nang matuwid, ay maaaring makamit ang buhay na walang hanggan sa kapangyarihan ng banal na liwanag at biyaya.
Itinuturo nito na ang mga, nang hindi nila kasalanan, ay hindi nakaaalam ng Ebanghelyo ni Kristo o ng kanyang Simbahan, ngunit taos-pusong naghahanap sa Diyos at, sa udyok ng biyaya, ay nagsisikap gawin ang Kanyang kalooban gaya ng ipinakikita ng kanilang budhi, ay maaaring makamit ang kaligtasan.
- 1442
Konsilyo ng Florence
Walang sinuman sa labas ng Simbahang Katoliko ang makababahagi sa buhay na walang hanggan, kasama ang mga pagano.
- 1863
Papa Pio IX
May ilang walang kaalaman sa pananampalataya nang hindi nila kasalanan, at maaari silang magkamit ng buhay na walang hanggan kung susundin nila ang likas na batas.
- 1964
Ikalawang Konsilyo Vaticano
Maaaring maligtas ang mga taos-pusong naghahanap sa Diyos (﷾).
Ibinigay ng Qur'an ang sagot nito noong ikapitong siglo: walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) hanggang hindi nakararating sa kanila ang isang sugo.
Talata por talata
Mga Gawa 4:12 — kabanata 4, talata 12
“At walang kaligtasan sa kaninumang iba: sapagkat walang ibang pangalan sa silong ng langit na ibinigay sa mga tao, na sukat nating ikaligtas.”
Sinipi para sa
Nagkasala ang lahat at makatarungang kinokondena dahil sa sarili nilang kasalanan. Sa pananampalataya lamang kay Jesus ang kaligtasan, kaya walang daan upang maligtas ang mga hindi nakarinig.
Ang tugon
Sinasabi ng Roma 1:20 na wala silang maidadahilan. Ayon sa pagbasang ito, gayunman, wala itong ibinibigay sa kanilang daan upang maligtas, dahil hindi kailanman nakarating sa kanila ang tanging lunas, ang pananampalataya kay Jesus. Pinananagot ng Qur'an ang bawat kaluluwa sa mensaheng nakarating dito, at walang pinarurusahan bago dumating ang isang sugo.
Kung saan ito humahantong — Ayon sa pagbasang iyon, hindi abot ng milyun-milyon ang lunas nang hindi nila pinili. Walang iniiwang walang mapagbabala ang tuntunin ng Qur'an.
Juan 14:6 — kabanata 14, talata 6
“Sinabi sa kanya ni Jesus, Ako ang daan, at ang katotohanan, at ang buhay: walang taong makapupunta sa Ama, kundi sa pamamagitan ko.”
Sinipi para sa
Walang sinumang nakararating sa Ama kundi sa pamamagitan ni Jesus, kaya walang kaligtasan bukod sa pananampalataya sa kanya.
Ang tugon
Pinangangalanan ng Juan 14:6 ang daan tungo sa Ama. Hindi nito sinasabi kung ano ang ginagawa ng Diyos (﷾) sa mga hindi kailanman naabot ng daan. Sinasabi ito ng Qur'an: hinahatulan ang bawat bayan ayon sa sugong isinugo rito.
Kung saan ito humahantong — Hindi sinasagot ng talata ang kaso ng mga hindi nakarinig; sinasagot ito ng Qur'an.
Mga pananaw
Ebanghelikal na Kristiyano
Dumarating lamang ang kaligtasan sa pamamagitan ng mulat na pananampalataya kay Jesu-Kristo. Iyon ang dahilan kung bakit dapat ipangaral ang Ebanghelyo sa bawat bansa.
Sinasabi ni Jesus na walang sinumang nakararating sa Ama kundi sa pamamagitan niya.
Pagtutol
Pinangangalanan ng Juan 14:6 ang daan tungo sa Ama ngunit hindi sinasabi kung ano ang ginagawa ng Diyos (﷾) sa mga hindi kailanman naabot ng daan. Binabasa ito ng Simbahang Katoliko bilang nag-iiwan sa kanila ng pag-asa. Sinasabi ng Qur'an na walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) bago dumating ang isang sugo.
Sinasabi ni Pedro na walang kaligtasan sa ibang pangalan.
Pagtutol
Sinasabi ng Mga Gawa 4:12 na walang kaligtasan sa ibang pangalan. Hindi nito sinasabi kung sino ang hinahatulan ng Diyos (﷾) dahil hindi kailanman narinig ang pangalang iyon. Sinasabi ng Qur'an na nagpadala ang Diyos (﷾) ng isang mapagbabala sa bawat bayan at walang pinarurusahan bago dumating ang isang sugo.
Sinasabi ni Pablo na hindi makapaniniwala ang mga tao sa isang hindi nila narinig, at hindi makaririnig nang walang mangangaral.
Pagtutol
Sang-ayon ang Islam na hindi makapaniniwala ang mga tao sa isang mensaheng hindi nakarating sa kanila. Iyon ang dahilan kung bakit sinasabi ng Qur'an na nagpadala ang Diyos (﷾) ng isang sugo sa bawat bayan, at walang pinarurusahan bago dumating ang isa.
Sinasabi ni Pablo na ipinapakilala ng nilikha ang Diyos, kaya walang maidadahilan ang mga tao.
Pagtutol
Sang-ayon ang Islam na itinuturo ng nilikha ang Diyos (﷾) (3:190-191). Ngunit sinasabi ng Qur'an na walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) hanggang dumating ang isang sugo (17:15). Ayon sa mahigpit na pagbasa, iniiwan ng Roma 1:20 ang mga tao na walang maidadahilan ngunit walang daan upang maligtas.
Katoliko
Itinuturo ng Simbahang Katoliko na may mga taong hindi nakakikilala sa Ebanghelyo nang hindi nila kasalanan. Kung taos-puso nilang hinahanap ang Diyos, maaari silang maligtas.
Nagsasalita ang Lumen Gentium 16 (isang turo ng Ikalawang Konseho ng Vaticano) tungkol sa mga taong hindi nakakikilala sa Ebanghelyo nang hindi nila kasalanan. Kung taos-puso nilang hinahanap ang Diyos, maaari nilang makamit ang kaligtasan.
Pagtutol
Sang-ayon ang Islam na hindi kinokondena ang isang taong hindi kailanman nakarinig dahil dito. Lumalayo pa ang Islam. Sinasabi nito na nagpadala ang Diyos (﷾) ng isang mapagbabala sa bawat bayan, at hinahatulan ang bawat isa ayon sa mensaheng nakarating sa kanila.
Ang pananaw ng Islam
Walang pinarurusahan ang Diyos (﷾) hanggang may sugong nakarating sa kanila, at nagpadala Siya ng isang sugo sa bawat bayan. Hinahatulan ang bawat tao ayon sa mensaheng nakarating sa kanila. Walang sinumang kinokondena dahil sa kung kailan o saan sila ipinanganak.
Itinuturo ng Qur'an na hindi nagpaparusa ang Diyos (﷾) hanggang hindi Siya nagpapadala ng isang sugo.
Itinuturo ng Qur'an na nagkaroon ng sugo o mapagbabala ang bawat bayan, marami sa kanila ang hindi pinangalanan.
Kung dumarating lamang ang kaligtasan sa pananampalataya kay Jesus, ipinagkait ang daan upang maligtas sa milyun-milyon dahil sa kung kailan at saan sila ipinanganak. Hindi nila ito pinili.
Ipinahayag ng Florencia noong 1442 na walang sinumang nasa labas ng Simbahan, kabilang ang mga pagano, ang makababahagi sa buhay na walang hanggan. Noong 1863 ay itinuro ni Papa Pio IX na may mga taong walang kaalaman sa pananampalatayang Katoliko nang hindi nila kasalanan. Kung tutuparin nila ang likas na batas, maaari nilang makamit ang buhay na walang hanggan. Noong 1964 ay itinuro ng Ikalawang Konseho ng Vaticano na maaaring makamit ng mga taos-pusong naghahanap sa Diyos (﷾) ang kaligtasan.
Iniugnay ng Propeta (ﷺ) ang babala sa pagkakarinig. Ang isang Hudyo o Kristiyanong nakarinig tungkol sa kanya at namatay nang hindi sumasampalataya sa kanyang mensahe, sabi niya, ay magiging kabilang sa mga tao ng Apoy.