Përgjigje e shkurtër
Jo. Kurani 5:116 nuk e përshkruan fare Trininë. Ai regjistron një pyetje që Allahu (﷾) do t'i bëjë Jezusit në Ditën e Gjykimit: a u tha ai njerëzve ta adhuronin atë dhe nënën e tij si zota? Kjo pyetje ka të bëjë me atë që bënë njerëzit, jo me atë që vendosi një koncil kishtar. Dhe disa njerëz e adhuruan vërtet Marinë. Epifani, një peshkop i shekullit të katërt, shkroi kundër të krishterëve në provincën romake të Arabisë që i ofronin kulaçë asaj, dhe i dënoi për këtë. Kur Kurani flet për vetë Trininë, në ajete të tjera, nuk e numëron kurrë Marinë si një nga të tre. Thjesht thotë: mos thoni “Tre zota”, sepse Allahu (﷾) është një. Përgjigjja e Islamit është e qartë: Allahu (﷾) është një, dhe as Jezusi, as nëna e tij nuk janë hyjnorë.
Shpjegimi i plotë
Çfarë thotë vërtet 5:116
Ajeti zhvillohet në Ditën e Gjykimit. Allahu (﷾) e pyet Jezusin nëse u tha njerëzve ta merrnin atë dhe nënën e tij si zota krahas Allahut (﷾). Jezusi e mohon. Në ajetin pasues thotë se u tha vetëm ta adhuronin Allahun (﷾), Zotin e tij dhe të tyre. Pra ajeti është një pyetje për adhurimin që iu dha Jezusit dhe Marisë. Nuk shpall asnjë kredo (një deklaratë të asaj që beson një kishë).
“Pastaj Allahu do të thotë (në Ditën e Gjykimit): “O Isa, i biri i Merjemes! Ti ishe ai që u the njerëzve: Adhuromëni mua dhe nënën time si zota krahas Allahut”?! Isai do të thotë: Qofsh i lartësuar dhe i lavdëruar! Mua nuk më takon të them diçka, për të cilën nuk kam aspak të drejtë! Po ta kisha thënë ndonjëherë, Ti me siguri do ta dije. Ti e di çfarë ka në shpirtin tim, po unë nuk e di çfarë ka në Veten Tënde. Vetëm Ti i di të gjitha të fshehtat.”
“Unë nuk u kam thënë asgjë tjetër, përveç asaj që më ke urdhëruar Ti: “Adhuroni Allahun, Zotin tim dhe Zotin tuaj!” Kam qenë dëshmitar, për sa kohë që kam jetuar midis tyre dhe, qëkurse më more mua, vetëm Ti ishe mbikëqyrës i tyre. Ti je Dëshmitar për çdo gjë.”
Ku flet Kurani për Trininë
Kurani flet për Trininë në ajete të tjera. E hedh poshtë thënien se Allahu (﷾) është “njëri prej Trinisë” dhe u thotë të krishterëve të mos thonë “Tre zota”. Asnjë nga këto ajete nuk e numëron Marinë si një nga të tre. Dy ajete pas 5:73, Kurani jep një arsye të qartë pse as Jezusi, as nëna e tij nuk janë hyjnorë: të dy duhej të hanin ushqim. Pra Kurani e mohon se Maria është hyjnore, ashtu siç e mohon për Jezusin. Por askund nuk e vendos atë mes të treve.
“O ithtarët e Librit! Mos e kaloni kufirin në besimin tuaj dhe për Allahun thoni vetëm të vërtetën! Mesihu - Isai, i biri i Merjemes, është vetëm i Dërguar i Allahut dhe Fjala e Tij, të cilën ia ka dërguar Merjemes, si dhe shpirt (i krijuar) nga Ai. Pra, besojini Allahut dhe të dërguarve të Tij! Dhe mos thoni: “Tre zota”! Hiqni dorë, se është më mirë për ju! Allahu është vetëm një Zot - qoftë lavdëruar Ai! Ai është tepër i lartësuar për të pasur fëmijë. E Tij është gjithçka që gjendet në qiej dhe në Tokë. Allahu mjafton për rregullimin e gjithësisë.”
“Pa dyshim, janë jobesimtarë ata që thonë: “Allahu është njëri prej Trinisë!” Nuk ka veçse një Zot të Vetëm të vërtetë! Nëse nuk heqin dorë nga ato që thonë, patjetër që jobesimtarët nga mesi i tyre do t’i godasë një dënim i dhembshëm.”
“Mesihu, i biri i Merjemes, është vetëm një i dërguar. Edhe para tij kanë kaluar të dërguar. Nëna e tij përherë ka qenë e drejtë. Që të dy hanin ushqim. Shiko si ua shpjegojmë atyre shpalljet tona dhe shih si largohen nga e Vërteta!”
| Ajeti | Çfarë thotë |
|---|---|
| 5:116 | Në Ditën e Gjykimit Allahu (﷾) e pyet Jezusin nëse u tha njerëzve ta merrnin atë dhe nënën e tij si zota. |
| 5:117 | Jezusi thotë se u tha vetëm ta adhuronin Allahun (﷾), Zotin e tij dhe të tyre. |
| 4:171 | Të krishterëve u thuhet të mos thonë ‘Tre zota’, sepse Allahu (﷾) është Një. |
| 5:73 | Hidhet poshtë thënia se Allahu (﷾) është ‘njëri prej Trinisë’. |
| 5:75 | Jezusi dhe nëna e tij duhej të dy të hanin ushqim. |
Asnjë ajet nuk e numëron Marinë si një nga të tre.
Të krishterë që e adhuruan vërtet Marinë
Epifani i Salaminës ishte një peshkop i krishterë që shkroi rreth vitit 375. Ai i përshkruan kolirdianet, gra në provincën romake të Arabisë që ofronin kulaçë në emër të Marisë. E dënoi këtë si dhënie Marisë të adhurimit që i takon Perëndisë. Pra adhurimi i Marisë për të cilin pyet 5:116 ishte real mes të krishterëve në provincën romake të Arabisë. Vetë një peshkop i krishterë e dënoi.
Epifani, një peshkop i shekullit të katërt, përshkruan gra në provincën romake të Arabisë, praktika e të cilave vinte nga Thrakia, që në një ditë të caktuar ofronin një bukë të vogël ose kulaç (kollyris) në emër të Marisë, dhe prandaj quheshin kolirdiane. Ai e dënon këtë: Maria duhet nderuar, por nuk duhet adhuruar, sepse adhurimi i takon vetëm Perëndisë.
Varg pas vargu
Kurani 5:116 — Sureja El-Maide, ajeti 116
“Pastaj Allahu do të thotë (në Ditën e Gjykimit): “O Isa, i biri i Merjemes! Ti ishe ai që u the njerëzve: Adhuromëni mua dhe nënën time si zota krahas Allahut”?! Isai do të thotë: Qofsh i lartësuar dhe i lavdëruar! Mua nuk më takon të them diçka, për të cilën nuk kam aspak të drejtë! Po ta kisha thënë ndonjëherë, Ti me siguri do ta dije. Ti e di çfarë ka në shpirtin tim, po unë nuk e di çfarë ka në Veten Tënde. Vetëm Ti i di të gjitha të fshehtat.”
Cituar për
Kurani mendon se Trinia e krishterë është Perëndia, Jezusi dhe Maria.
Përgjigjja
Ajeti nuk flet kurrë për ‘tre’. Pyet nëse Jezusi u tha njerëzve ta adhuronin atë dhe nënën e tij. Disa njerëz e adhuruan vërtet Marinë, dhe Epifani i dënoi për këtë. Dy ajete të tjera flasin vërtet për ‘tre’ (4:171 dhe 5:73). Jusuf Aliu e përkthen ‘tre’ e tyre si ‘Trini’. Asnjëri nga këto ajete nuk e numëron Marinë si një nga të tre.
Ku përfundon — Ajeti flet për adhurimin që njerëzit i dhanë vërtet Marisë, jo për një përkufizim të gabuar të Trinisë.
Këndvështrime
Kundërshtimi i kritikut
Kurani e kupton gabim Trininë. Mendon se të krishterët adhurojnë Atin, Birin dhe Marinë, gjë që nuk e ka mësuar asnjë kishë.
Kurani 5:116 flet për Jezusin dhe nënën e tij të marrë si zota. Kritikët e lexojnë këtë si pamjen e Kuranit për Trininë.
Kundërpërgjigje
Asnjë kredo kishtare nuk e vendos Marinë mes të treve, dhe Kurani nuk thotë kurrë se e vendos. Ajeti 5:116 pyet për adhurimin që iu dha Jezusit dhe Marisë, dhe disa të krishterë e adhuruan vërtet atë. Ajeti 5:75, dy pas 5:73, i përmend Jezusin dhe nënën e tij për të treguar se asnjëri nuk është hyjnor: ai ishte vetëm një i dërguar, dhe të dy hanin ushqim.
Pikëpamja islame
Kurani 5:116 është një pyetje për adhurimin, dhe adhurimi i Marisë ishte një praktikë reale që e dënoi një peshkop i krishterë. Kurani e hedh poshtë Trininë veçmas dhe nuk e numëron kurrë Marinë si një nga të tre.
Te 5:116 Allahu (﷾) e pyet Jezusin nëse u tha njerëzve ta adhuronin atë dhe nënën e tij si zota. Ajeti nuk përcakton asnjë kredo.
Ajetet që e hedhin poshtë Trininë, 4:171 dhe 5:73, nuk e numërojnë kurrë Marinë si një nga të tre.
Epifani ishte një peshkop i shekullit të katërt. Ai i dënoi të krishterët në provincën romake të Arabisë që i ofronin kulaçë Marisë si akt adhurimi.
Kurani mëson se as Jezusi, as Maria nuk janë hyjnorë, sepse të dy kishin nevojë për ushqim.