Përgjigje e shkurtër
Jini mik i vërtetë, qoftë se miku juaj bëhet ndonjëherë mysliman apo jo. Mirësia shpesh kujtohet shumë kohë pasi një debat është harruar. Pyeteni mikun tuaj çfarë beson, sepse hindusët ndryshojnë shumë. Filloni me Krijuesin e vetëm, të cilin shumë hindusë e pranojnë tashmë, dhe lëreni Kuranin të flasë vetë. Flisni me sinqeritet dhe butësi (16:125). Mos e talleni kurrë një murti (një figurë të shenjtë), një hyjni, një festë ose një shkrim (6:108). Mos e ngrini vetë historinë ose politikën. Nëse miku juaj pyet nëse po përpiqeni ta ktheni në fenë tuaj, thoni jo: vetëm Allahu (﷾) i udhëzon zemrat (28:56). Ju po e njihni me Islamin në një bisedë miqësore, jo në një debat, dhe zgjedhja është e tij (2:256). Nëse thotë jo, mbyllni ashtu siç mësohen myslimanët: “Ju keni fenë tuaj, ndërsa unë kam fenë time!” (109:6). Pastaj ruajeni miqësinë.
Shpjegimi i plotë
Jini së pari mik i vërtetë
Ky udhëzues është për myslimanët që kanë miq, fqinjë ose kolegë hindu. Jini mik i vërtetë, qoftë se miku juaj bëhet ndonjëherë mysliman apo jo. Mos u miqësoni kurrë me dikë vetëm për ta kthyer në fenë tuaj. Kurani u lejon myslimanëve të sillen mirë dhe drejt me ata që nuk luftojnë kundër tyre për shkak të fesë. Thotë se Allahu (﷾) i do të drejtët. Njerëzit shpesh e kujtojnë një mirësi të vogël, si një shishe ujë e dhënë në një ditë të nxehtë, shumë kohë pasi i kanë harruar të gjitha debatet. Udhëzimi është i Allahut (﷾) ta japë, jo juaji. Kurani i thotë Profetit (ﷺ): “ti (Muhamed) nuk mund të udhëzosh kë të duash”. Pjesa juaj është të flisni qartë dhe me mirësi, dhe të mbeteni mik, cilado qoftë përgjigjja.
“Allahu nuk ju ndalon të silleni mirë dhe të jeni të drejtë ndaj atyre që nuk luftojnë kundër jush për shkak të fesë dhe që nuk ju dëbojnë prej shtëpive tuaja. Me të vërtetë, Allahu i do të drejtët.”
“Vërtet, ti (Muhamed) nuk mund të udhëzosh kë të duash, por është Allahu Ai që udhëzon kë të dëshirojë. Ai i njeh më mirë ata që janë të udhëzuar.”
“S’ka detyrim në fe, sepse tashmë është dalluar e drejta nga e shtrembra! Ai që mohon idhujt (dhe gjithçka që adhurohet në vend të Allahut) dhe beson në Allahun, ka siguruar lidhjen më të fortë, e cila nuk këputet kurrë. Allahu dëgjon dhe di gjithçka.”
Pyeteni mikun tuaj çfarë beson
Mos i tregoni mikut tuaj çfarë besojnë hindusët. Pyeteni, dhe lëreni t’jua tregojë, sepse hindusët ndryshojnë shumë. Vaishnavët e adhurojnë Vishnun, shpesh në format e tij si Krishna ose Rama; në lëvizjen Hare Krishna, vetë Krishna është Supremi. Shajvitët e adhurojnë Shivën si Supremin, dhe shaktët e adhurojnë Hyjneshën (Devi) si Supremen. Të tjerë ndjekin Advaitën, mësimin e Shankarës se Vetja është një me Brahmanin, realitetin më të lartë. Disa, si Arja Samaxhi, një lëvizje reformuese hindu, adhurojnë një Zot pa formë, pa figura. Shumë i mbajnë festat dhe zakonet e familjes, por flasin pak për Zotin. Prandaj bëni pyetje të vërteta: “Çfarë është Zoti për ty?” “Si e dallon të drejtën nga e gabuara?” “Çfarë ndodh pas vdekjes?” Pastaj dëgjoni para se të përgjigjeni. Allahu (﷾) i bëri njerëzit popuj e fise “për ta njohur njëri tjetrin”. Përgjigjjuni mikut që keni përpara, jo një teksti shkollor.
“O njerëz! Në të vërtetë, Ne ju krijuam ju prej një mashkulli dhe një femre dhe ju bëmë popuj e fise, për ta njohur njëri tjetrin. Më i nderuari prej jush tek Allahu është ai që i frikësohet më shumë Atij. Vërtet, Allahu është i Gjithëdijshëm dhe për Atë asgjë nuk është e fshehtë.”
“Thirr në rrugën e Zotit tënd me mençuri dhe këshillë të bukur dhe diskuto me ata në mënyrën më të mirë! Me të vërtetë, Zoti yt i di më së miri ata që janë shmangur nga rruga e Tij dhe i di më së miri ata që janë në rrugë të drejtë.”
Filloni me Krijuesin e vetëm
Filloni me atë se kush është Zoti. Kapitulli i shkurtër i Kuranit, el-Ihlas, thotë: Thuaj: “Ai është Allahu, Një dhe i Vetëm!” Ai nuk lind dhe nuk është i lindur, dhe askush nuk është si Ai. Shumë hindusë thonë tashmë se Zoti është një, dhe e quajnë Bhagvan, Ishvara ose Paramatma. Shvetashvatara Upanishad, një shkrim hindu, thotë për Zotin se “nuk ka as prind, as zot të tij”. Rreth vitit 1030, dijetari mysliman el-Biruni i studioi me kujdes vetë librat e hindusëve. Ai tregoi besimin e tyre se Zoti është një, i përjetshëm dhe i gjithëfuqishëm, që nuk i ngjan asgjëje. Ndiqni shembullin e tij, dhe përshkruajeni fenë e mikut tuaj me saktësi dhe drejtësi. Ajo bazë e përbashkët është e vërtetë. Është një fillim, jo e gjitha. Pyetja nuk është nëse Zoti është një, por si kërkoi Ai të adhurohet. Në çdo namaz myslimanët thonë: “Vetëm Ty të adhurojmë dhe vetëm prej Teje ndihmë kërkojmë.” Lutja dhe ofertat i takojnë vetëm Atij, që nuk ka shok.
“Thuaj: “Ai është Allahu, Një dhe i Vetëm! Allahu është Absoluti, të Cilit i përgjërohet gjithçka në amshim. Ai as nuk lind, as nuk është i lindur. Dhe askush nuk është i barabartë (a i krahasueshëm) me Atë!””
“Nuk ka zot të tij në botë, asnjë sundues të tij, madje as një shenjë të tij. Ai është shkaku, zoti i zotërve të organeve, dhe nuk ka as prind, as zot të tij.”
“Besimi i të shkolluarve dhe i të pashkolluarve ndryshon në çdo komb; sepse të parët përpiqen të përfytyrojnë ide abstrakte dhe të përcaktojnë parime të përgjithshme, ndërsa të dytët nuk shkojnë përtej perceptimit të shqisave dhe kënaqen me rregulla të nxjerra, pa u kujdesur për hollësitë, sidomos në çështjet e fesë dhe të ligjit, për të cilat mendimet dhe interesat ndahen. Hindusët besojnë për Zotin se ai është një, i përjetshëm, pa fillim dhe pa fund, që vepron me vullnet të lirë, i gjithëfuqishëm, i gjithëdijshëm, i gjallë, dhënës i jetës, sundues, ruajtës; një që në sovranitetin e tij është i vetëm, përtej çdo ngjashmërie dhe mosngjashmërie, dhe që nuk i ngjan asgjëje dhe asgjë nuk i ngjan atij. Për ta ilustruar këtë do të sjellim disa pjesë nga letërsia e tyre, që lexuesi të mos mendojë se rrëfimi ynë nuk është gjë tjetër veç fjalë të dëgjuara.”
“Vetëm Ty të adhurojmë dhe vetëm prej Teje ndihmë kërkojmë.”
“Thuaj: “Në të vërtetë, namazi im, kurbani im, jeta ime dhe vdekja ime, i përkasin vetëm Allahut, Zotit të botëve. Ai nuk ka asnjë ortak. Kështu jam urdhëruar dhe unë jam i pari që i nënshtrohem Atij”.”
Lëreni Kuranin të flasë
Nuk keni nevojë për argumente të zgjuara. Lexojeni Kuranin me mikun tuaj, pak e nga pak. Suretu el-Ihlas lexohet për një minutë. Ajeti i quajtur Ajetul-Kursij (2:255) fillon: “Allahu! Nuk ka zot tjetër (që meriton adhurimin) përveç Tij”. E quan Atë “të Gjallit, të Përjetshmit, Mbajtësit të gjithçkaje”, dhe thotë: “Atë nuk e kaplon as dremitja, as gjumi”. Pastaj lëreni mikun tuaj ta peshojë. Kurani kërkon të lexohet me kujdes. Sikur të kishte ardhur nga dikush tjetër përveç Allahut (﷾), thotë ai, njerëzit do të gjenin në të shumë kundërthënie. Kërkon gjithashtu të provohet: sillni një kapitull si ai. Mos pretendoni për të asgjë përtej asaj që dini, dhe lëreni të flasë vetë.
“Thuaj: “Ai është Allahu, Një dhe i Vetëm! Allahu është Absoluti, të Cilit i përgjërohet gjithçka në amshim. Ai as nuk lind, as nuk është i lindur. Dhe askush nuk është i barabartë (a i krahasueshëm) me Atë!””
“Allahu! Nuk ka zot tjetër (që meriton adhurimin) përveç Tij, të Gjallit, të Përjetshmit, Mbajtësit të gjithçkaje! Atë nuk e kaplon as dremitja, as gjumi! Atij i përket gjithçka që gjendet në qiej dhe gjithçka që gjendet në Tokë. Kush mund të ndërhyjë tek Ai për ndokënd pa lejen e Tij? Ai di çdo gjë që ka ndodhur përpara dhe çdo gjë që do të ndodhë pas njerëzve, kurse ata nuk mund të përvetësojnë asgjë nga Dituria e Tij, përveçse aq sa Ai dëshiron. Kursi-u i Tij shtrihet mbi qiejt dhe Tokën dhe Ai nuk e ka të rëndë t’i ruajë ato. Ai është i Larti, Madhështori!”
“A nuk përsiatin ata për Kuranin! Sikur ai të mos ishte prej Allahut, do të gjenin në të shumë kundërthënie.”
“Nëse ju dyshoni në atë që ia kemi zbritur robit tonë (Muhamedit a.s.), atëherë hartoni një sure të ngjashme me atë që ia kemi shpallur atij! Thirrni në ndihmë edhe dëshmitarët tuaj (që i adhuroni) në vend të Allahut, nëse jeni të sinqertë.”
“Mos shko pas diçkaje për të cilën nuk ke dijeni. Vërtet, dëgjimi, shikimi dhe zemra, të gjithë këta do të merren në përgjegjësi.”
Tokë e përbashkët: vlerat që keni të përbashkëta
Islami mëson mirësjellje ndaj prindërve, dhe e vë atë pranë adhurimit të Allahut (﷾). Kurani u thotë fëmijëve t’u drejtohen prindërve të moshuar “me fjalë respekti”. Profeti (ﷺ) tha se kushdo që beson në Allahun (﷾) dhe në Ditën e Fundit duhet ta nderojë mysafirin e tij. Kurani i lavdëron ata që i ushqejnë të varfrin, jetimin dhe robin “vetëm për hir të Zotit”. Urdhëron agjërimin, që besimtarët të mësojnë vetëpërmbajtjen. Dhe thotë se Allahu (﷾) është afër: “i përgjigjem lutjeve të lutësit, kur ai më lutet Mua”. Shumë familje hindu mbajnë zakone që përputhen me këto vlera. U tregojnë respekt të madh prindërve dhe të moshuarve, dhe e trajtojnë mysafirin me nder. Shumë u japin nevojtarëve, mbajnë ditë agjërimi dhe luten çdo ditë. Kapitulli i gjashtëmbëdhjetë i Gitës hapet me një listë virtytesh (16.1-3). Mes tyre janë sinqeriteti, dora e hapur dhe dhembshuria për të gjithë ata që vuajnë. Nëse miku juaj i mban zakone të tilla, thuajini sinqerisht se i ndani këto vlera: sinqeritetin, respektin për prindërit, nderin për mysafirët, bujarinë dhe vetëpërmbajtjen. Është e vërtetë. Pastaj thoni me butësi ku ndryshon Islami. Në Islam, secila prej tyre është adhurim i vetëm Krijuesit të vetëm. Atij që bën mirë me besim, Ai i premton “jetë të bukur”.
“Zoti yt ka urdhëruar, që të mos adhuroni askënd tjetër përveç Atij dhe, që të silleni mirë me prindërit. Nëse njëri prej tyre ose të dy arrijnë pleqërinë te ti, mos u thuaj atyre as “uh!”, mos i kundërshto, por drejtoju atyre me fjalë respekti. Lësho para tyre krahët e përuljes prej mëshirës dhe thuaj: “O Zoti im, mëshiroji ata, ashtu siç më kanë rritur, kur unë isha i vogël!””
Ebu Hurejra transmeton se Profeti (ﷺ) tha: kush beson në Allahun dhe në Ditën e Fundit nuk duhet ta dëmtojë fqinjin e tij, duhet ta nderojë mysafirin e tij dhe duhet të flasë mirë ose të heshtë.
“Ata i ushqejnë të varfrit, jetimët dhe të zënët robër edhe pse vetë janë nevojtarë, duke thënë: Ne ju ushqejmë vetëm për hir të Zotit. Për këtë, nuk duam shpërblim e as falënderim!”
“O besimtarë! Ju është urdhëruar agjërimi, ashtu si u ishte urdhëruar atyre para jush, që të mund të ruheni nga të këqijat.”
“Kur robërit e Mi (besimtarë) të pyesin për Mua, (thuaju se) Unë jam afër, i përgjigjem lutjeve të lutësit, kur ai më lutet Mua. Prandaj, le t’i përgjigjen thirrjes Sime dhe le të më besojnë Mua, për të qenë në rrugë të drejtë.”
“Cilindo mashkull apo femër që kryen vepra të mira, duke qenë besimtar, Ne do ta bëjmë që të kalojë jetë të bukur dhe do ta shpërblejmë sipas veprave më të mira, që ka bërë.”
Fjalë të buta dhe pyetje të vërteta
Kurani u thotë myslimanëve të ftojnë me mençuri dhe këshillë të bukur, dhe të diskutojnë në mënyrën më të mirë. U ndalon të shajnë atë që të tjerët e thërrasin në vend të Allahut (﷾). Profeti (ﷺ) i tha Aishes të ishte e butë, sepse Allahu (﷾) e do butësinë në çdo çështje. Tha se nuk u dërgua për të mallkuar, por si mëshirë. Prandaj mos e talleni kurrë një murti, një hyjni, një festë ose një shkrim. Mos i quani kurrë shkrimet e mikut tuaj trillime, dhe mos bëni kurrë shaka për mënyrën si paraqitet një hyjni, ose për sanskritishten. Mos rrëfeni histori për perënditë për të fituar një pikë. Mos e gjykoni hinduizmin nga ajo që bëjnë disa hindusë; gjykojeni nga mësimi i tij, ashtu siç u kërkoni të tjerëve ta gjykojnë Islamin. Mos e turpëroni kurrë askënd sepse nuk ka lexuar një shkrim. Pyeteni mikun tuaj çfarë do të thotë për të përkulja para një murtiu, dhe dëgjoni. Disa thonë se është një simbol që e mban mendjen te Zoti; të tjerë thonë se Zoti është i pranishëm në të. Kur del kjo temë, thoni qartë dhe me mirësi çfarë mban Islami. I gjithë adhurimi i takon vetëm Allahut (﷾): “mos iu lutni askujt krahas Allahut”. Merrni një pikë në një kohë, dhe ndaluni kur miku juaj ka pasur mjaft.
“Thirr në rrugën e Zotit tënd me mençuri dhe këshillë të bukur dhe diskuto me ata në mënyrën më të mirë! Me të vërtetë, Zoti yt i di më së miri ata që janë shmangur nga rruga e Tij dhe i di më së miri ata që janë në rrugë të drejtë.”
“Mos i shani idhujt që ata i adhurojnë në vend të Allahut, në mënyrë që ata të mos e shajnë Allahun armiqësisht nga padija. Kështu, Ne ia paraqesim të bukura çdo populli veprat e veta. Pastaj, ata do të kthehen te Zoti i tyre, i Cili do t’i lajmërojë për gjithçka që kanë bërë.”
Aishja transmeton se disa hebrenj e përshëndetën Profetin (ﷺ) me “vdekja qoftë mbi ty”, dhe ajo i mallkoi në kthim. Ai i tha të ishte e butë, sepse Allahu e do butësinë në çdo çështje. Kur ajo pyeti nëse ai nuk e kishte dëgjuar çfarë thanë, ai u përgjigj se u ishte përgjigjur vetëm me “edhe mbi ju”.
Ebu Hurejra transmeton se dikush i kërkoi të Dërguarit të Allahut (ﷺ) t'i mallkonte idhujtarët. Ai u përgjigj se nuk ishte dërguar si dikush që mallkon, por si mëshirë.
“Xhamitë i janë kushtuar vetëm Allahut, prandaj mos iu lutni askujt krahas Allahut!”
Ngrënia bashkë
Ndarja e një vakti është një nga mënyrat më të lehta për të biseduar. Shumë hindusë nuk hanë mish lope, sepse e mbajnë lopën të shenjtë, dhe shumë nuk hanë fare mish. Një vakt vegjetarian është shpesh më i lehti për t’u ndarë. Mos i shërbeni kurrë mikut tuaj mish lope, dhe mos bëni kurrë shaka për lopën. Islami e bën mishin e lopës të lejuar, por nuk e kërkon kurrë. Profeti (ﷺ) njëherë e la pa ngrënë një gjellë të lejuar, sepse nuk ishte ushqimi i popullit të tij. Prandaj një mysliman mund ta lërë mënjanë mishin e lopës nga mirësjellja, për sa kohë që nuk pretendon kurrë se Allahu (﷾) e ndaloi. Shpjegojeni hallallin thjesht: do të thotë i lejuar, siç e përcakton Islami. Kurani e ndalon mishin e derrit, dhe i ndalon dehësit. Ushqimi i zakonshëm nga një mik ose fqinj hindu, që nuk i është ofruar ndonjë hyjnie dhe nuk ka asgjë të ndaluar në të, mund të hahet. Çdo mish duhet të jetë hallall. Mishi që është flijuar për ndonjë hyjni është i ndaluar për myslimanët (2:173; 5:3). Nëse një mysliman mund të hajë prasad, ushqim të ofruar më parë në një faltore, është pyetje për t’ia bërë një dijetari të kualifikuar. Para se të hani, thoni bismilah, ‘në emër të Allahut’, siç mësoi Profeti (ﷺ). Nëse duhet t’i thoni jo diçkaje, thuajeni me mirësi. Faqja “Pse hanë myslimanët mish lope, kur hindusët e mbajnë lopën të shenjtë?” shpjegon më shumë.
“O besimtarë! Mos ia ndaloni vetes gjërat e mira, të cilat Allahu jua ka lejuar dhe mos e kaloni kufirin! Vërtet, Allahu nuk i do ata që e kapërcejnë kufirin.”
Halid ibn Velidi transmeton se Profetit (ﷺ) iu shërbye një hardhucë e pjekur (dabb) në shtëpinë e Mejmunes. Ai e tërhoqi dorën, dhe Halidi pyeti nëse ishte e ndaluar. Profeti (ﷺ) tha jo; nuk gjendej në vendin e popullit të tij, prandaj nuk i pëlqente. Pastaj Halidi e hëngri ndërsa Profeti (ﷺ) shikonte.
“Me të vërtetë, Allahu ju ka ndaluar të hani kafshën e ngordhur, gjakun e derdhur, mishin e derrit dhe mishin që nuk është therur në emër të Allahut. Por kushdo që detyrohet nga nevoja të hajë ndonjë gjë prej këtyre, pa dashur të bëjë gjynah dhe pa e kaluar kufirin, nuk do të fajësohet. Vërtet, Allahu është Falës i madh dhe Mëshirëplotë.”
“Është e ndaluar për ju ngrënia e cofëtinës, e gjakut, e mishit të derrit, e mishit të kafshës që është therur jo në emër të Allahut, e mishit të kafshës së mbytur lidhur në fyt, e mishit të kafshës që është rrahur dhe ka ngordhur, e mishit të kafshës që është vrarë nga rrëzimi apo nga brirët e kafshëve të tjera, e mishit të asaj që është kafshuar nga egërsirat - përveç atyre që i therni ju para se të ngordhin.”
“O besimtarë! Me të vërtetë, pijet alkoolike, bixhozi, idhujt dhe shigjetat e fallit janë vepra të ndyta nga punët e djallit. Prandaj, largohuni nga këto, me qëllim që të shpëtoni!”
Omer ibn Ebi Seleme transmeton se, si djalë nën kujdesin e Profetit (ﷺ), dora e tij endej nëpër pjatë ndërsa hante. Profeti (ﷺ) i tha të përmendte emrin e Allahut, të hante me dorën e djathtë dhe të hante nga pjesa e pjatës më afër tij. Ai thotë se këtë e ruajti që atëherë e tutje.
“Mos i shani idhujt që ata i adhurojnë në vend të Allahut, në mënyrë që ata të mos e shajnë Allahun armiqësisht nga padija. Kështu, Ne ia paraqesim të bukura çdo populli veprat e veta. Pastaj, ata do të kthehen te Zoti i tyre, i Cili do t’i lajmërojë për gjithçka që kanë bërë.”
Festat
Miku juaj mund t’ju ftojë në Divali ose në një festë tjetër, ose t’ju sjellë ëmbëlsira. Falënderojeni ngrohtësisht për mirësinë. Myslimanët adhurojnë vetëm Allahun (﷾). Prandaj një mysliman nuk merr pjesë në një puxha, një rit adhurimi. Nuk i bën ofertë një murtiu, dhe nuk bashkohet në ritet fetare të një feste. Pyetjet nëse mund të shkoni në festën e një miku, ta uroni për të, ose të pranoni ëmbëlsira të festës, është më mirë t’i bëhen një dijetari të kualifikuar. Çfarëdo që të vendosni, mos e talleni kurrë festën, dhe nëse duhet të thoni jo, thuajeni me mirësi.
“Vetëm Ty të adhurojmë dhe vetëm prej Teje ndihmë kërkojmë.”
“Xhamitë i janë kushtuar vetëm Allahut, prandaj mos iu lutni askujt krahas Allahut!”
“Mos i shani idhujt që ata i adhurojnë në vend të Allahut, në mënyrë që ata të mos e shajnë Allahun armiqësisht nga padija. Kështu, Ne ia paraqesim të bukura çdo populli veprat e veta. Pastaj, ata do të kthehen te Zoti i tyre, i Cili do t’i lajmërojë për gjithçka që kanë bërë.”
Të parët: jini të ndershëm
Miku juaj mund të mbajë rite për prindërit dhe gjyshërit që kanë vdekur, dhe mund t’ju pyesë për to. Mos premtoni kurrë: “Mund të lutesh për faljen e gjyshërve të tu.” Jepni përgjigjen që jep Kurani. Ai flet për ata që i shoqëruan të tjerë Allahut (﷾) në adhurim, edhe për familjen e afërt. Thotë se nuk u takon Profetit (ﷺ) dhe besimtarëve të kërkojnë falje për ta. Ajeti shton një kusht: “pasi u është bërë e qartë se ata janë banorë të Xhehenemit”. Prandaj një mysliman nuk i kërkon Allahut (﷾) falje për një të afërm që vdiq jashtë Islamit. Ky është rregull për lutjet e tij. Nuk është vendim për personin. Allahu (﷾) nuk dënon “para se të çojmë të dërguar”, dhe “Allahu nuk dëmton askënd asnjë grimë”. Asnjë mysliman nuk mund ta shpallë fatin e ndonjë personi të caktuar. Kjo i përket Allahut (﷾). Pastaj tregojini mikut tuaj pjesën me shpresë. Veprat e njeriut mbarojnë me vdekjen, përveç sadakasë së vazhdueshme, dijes së dobishme dhe një fëmije të mirë që lutet për të. Nëse miku juaj bëhet mysliman, ai zinxhir fillon me të. Lutjet e fëmijëve të tij, dhe sadakaja e vazhdueshme që lë pas, mund ta arrijnë pasi të vdesë. Kjo është për jetën e vetë mikut tuaj pas vdekjes. Nuk e ndryshon rregullin më sipër për të afërmit që vdiqën jashtë Islamit. Faqet “Si duhet t’i nderojmë të parët tanë?” dhe “Çfarë ndodh me njerëzit që nuk kanë dëgjuar kurrë për Islamin apo për Jezusin?” shpjegojnë më shumë.
“Nuk i takon të Dërguarit dhe besimtarëve që të kërkojnë falje për idhujtarët, qofshin këta edhe të afërmit e tyre, pasi u është bërë e qartë se ata janë banorë të Xhehenemit.”
“Kush zgjedh rrugën e drejtë, e ka për veten e vet e kush i largohet asaj, i largohet në dëm të vetvetes dhe askush nuk e merr të keqen e tjetërkujt. Ne nuk dënojmë asnjë popull, para se të çojmë të dërguar!”
“Vërtet, Allahu nuk dëmton askënd asnjë grimë, por, nëse (dikush) bën mirësi, Allahu ia shumëfishon atë dhe i jep shpërblim të madh.”
Ebu Hurejra transmeton se Profeti (ﷺ) tha se kur njeriu vdes, veprat e tij marrin fund përveç tri: sadakaja e vazhdueshme, dija nga e cila njerëzit përfitojnë, dhe një fëmijë i mirë që lutet për të.
Familja dhe mirësjellja ndaj prindërve
Miku juaj mund të frikësohet se një mysliman duhet ta lërë pas familjen. Tregojini se Islami nuk i kërkon askujt të largohet nga familja e tij. Kurani thotë se nëse prindërit e nxisin një fëmijë të adhurojë të tjerë përveç Allahut (﷾), ai nuk duhet t’i dëgjojë në këtë. E megjithatë Kurani i thotë: “sillu mirë me ata në këtë jetë”. Profeti (ﷺ) i tha Esmasë të mbante marrëdhënie të mira me nënën e saj, e cila nuk ishte myslimane. Një hindu që bëhet mysliman ndryshon atë që adhuron, jo prindërit, popullin ose gjuhën e tij. Disa pyetje kërkojnë një përgjigje të kujdesshme, si një dasmë familjare ose një rit varrimi. Për to, miku juaj duhet të pyesë një dijetar të kualifikuar.
“Nëse ata orvaten, që të më shoqërosh Mua (në adhurim) diçka, për të cilën ti nuk ke dijeni, mos i dëgjo, por sillu mirë me ata në këtë jetë dhe ndiq rrugën e atij që drejtohet tek Unë me devotshmëri; pastaj, tek Unë do të ktheheni dhe Unë do t’ju lajmëroj për atë që keni bërë.”
“Zoti yt ka urdhëruar, që të mos adhuroni askënd tjetër përveç Atij dhe, që të silleni mirë me prindërit. Nëse njëri prej tyre ose të dy arrijnë pleqërinë te ti, mos u thuaj atyre as “uh!”, mos i kundërshto, por drejtoju atyre me fjalë respekti. Lësho para tyre krahët e përuljes prej mëshirës dhe thuaj: “O Zoti im, mëshiroji ata, ashtu siç më kanë rritur, kur unë isha i vogël!””
Esma, e bija e Ebu Bekrit, transmeton se nëna e saj, që ishte ende idhujtare (mushrike), erdhi ta vizitonte gjatë jetës së Profetit (ﷺ), duke shpresuar në mirësinë e së bijës. Esma e pyeti Profetin (ﷺ) nëse duhej t'i mbante marrëdhëniet e mira me nënën e saj. Ai tha po: mbaji marrëdhëniet e mira me nënën tënde.
Nëse del historia apo politika
Mos e ngrini vetë historinë ose politikën. Lërini mënjanë sundimtarët e së kaluarës, politikën e sotme indiane dhe grindjet mes bashkësive. Qëllimi juaj është të flisni për Zotin, jo të grindeni për të kaluarën ose për qeveritë. Kjo vlen për çdo vend, përfshirë tuajin. Nëse miku juaj e ngre lajmin, dëgjoni me mirësi. Thoni sinqerisht se do të preferonit të flisnit për fenë, dhe kthehuni te pyetjet e mëdha. Profetit (ﷺ) iu tha të thoshte: “Kjo është rruga ime: të ftoj drejt Allahut”.
“Mos i shani idhujt që ata i adhurojnë në vend të Allahut, në mënyrë që ata të mos e shajnë Allahun armiqësisht nga padija. Kështu, Ne ia paraqesim të bukura çdo populli veprat e veta. Pastaj, ata do të kthehen te Zoti i tyre, i Cili do t’i lajmërojë për gjithçka që kanë bërë.”
“O besimtarë! Bëhuni të qëndrueshëm në urdhrat e Allahut dhe bëhuni dëshmues me drejtësi! Le të mos ju nxisë urrejtja ndaj njerëzve për të bërë padrejtësi. Bëhuni të drejtë, se kjo është më afër devotshmërisë dhe frikësojuni Allahut! Pa dyshim, Allahu është i Dijshëm për çdo gjë që punoni ju.”
“S’ka detyrim në fe, sepse tashmë është dalluar e drejta nga e shtrembra! Ai që mohon idhujt (dhe gjithçka që adhurohet në vend të Allahut) dhe beson në Allahun, ka siguruar lidhjen më të fortë, e cila nuk këputet kurrë. Allahu dëgjon dhe di gjithçka.”
“Thuaj: “Kjo është rruga ime: të ftoj drejt Allahut me dituri të plotë, unë dhe çdokush që më pason mua. I përlëvduar qoftë Allahu; unë nuk jam prej idhujtarëve!””
“Thirr në rrugën e Zotit tënd me mençuri dhe këshillë të bukur dhe diskuto me ata në mënyrën më të mirë! Me të vërtetë, Zoti yt i di më së miri ata që janë shmangur nga rruga e Tij dhe i di më së miri ata që janë në rrugë të drejtë.”
Çfarë të mos përdorni
Disa argumente të njohura janë të dobëta ose të pavërteta. Lërini jashtë, sepse një mysliman thotë vetëm atë që e di se është e vërtetë (17:36). Mos thoni se Kalki është Muhamedi (ﷺ), ose se Bhavishja Purana e parathotë atë. Në Puranat, librat hindu të historisë së shenjtë, Kalki është një zbritje e ardhshme e Zotit. Kurani flet për një njeri, të fundit nga profetët, që ka ardhur tashmë. As mos pretendoni vargje të tjera të Vedave si profeci për të. Mos i quani profetë Krishnën, Ramën ose Budën. Kurani thotë se nuk ka pasur kurrë një popull pa paralajmërues (35:24), prandaj edhe popujt e Indisë patën paralajmërues. Por nuk përmend asnjë profet të dërguar në Indi, dhe thotë se Allahu (﷾) nuk e ka treguar historinë e çdo të dërguari (4:164). Prandaj askush nuk mund të thotë kush ishin paralajmëruesit e Indisë. Mos thoni se asnjë shkrim tjetër nuk u mbajt kurrë përmendsh. Priftërinjtë e përcollën Rig Vedën fjalë për fjalë, dhe dijetarët e quajnë jashtëzakonisht mirë të ruajtur. Mos u grindni nëse Rama ose Krishna jetuan, ose për epokat që japin librat e vjetër. Argumente të tilla nuk provojnë asgjë në asnjë drejtim, dhe të çojnë larg nga pyetjet e vërteta: kush është Zoti, dhe si kërkoi Ai të adhurohet. Mos thoni se hinduizmi nuk ka ide për të drejtën dhe të gabuarën. Mos thoni se kushdo që beson në një Zot është tashmë mysliman; Islami kërkon edhe besimin në të Dërguarin (ﷺ). Mos përdorni statistika për hindusët ose për myslimanët, të mira apo të këqija. Mos përmendni grupe myslimanësh, as mos i vini njërin kundër tjetrit. Mos thoni se Islami e plotëson hinduizmin; nisni me përgjigjen e vetë Islamit. Prova është Kurani dhe Profeti (ﷺ), jo ajo që bëri ndonjë ndjekës.
“Mos shko pas diçkaje për të cilën nuk ke dijeni. Vërtet, dëgjimi, shikimi dhe zemra, të gjithë këta do të merren në përgjegjësi.”
“Kur praktikat që mësojnë Vedat dhe institucionet e ligjit të kenë pushuar pothuajse, dhe mbarimi i epokës Kali të jetë afër, një pjesë e asaj qenieje hyjnore që ekziston nga natyra e vet shpirtërore në cilësinë e Brahmës, dhe që është fillimi dhe mbarimi, dhe që i përfshin të gjitha gjërat, do të zbresë në tokë: ai do të lindë në familjen e Vishnujashasit, një brahman i shquar i fshatit Sambhala, si Kalki, i pajisur me tetë aftësitë mbinjerëzore.”
“Muhamedi nuk është babai i askujt prej burrave tuaj, por është i Dërguari i Allahut dhe vula e profetëve; Allahu është i Gjithëdijshëm për çdo gjë.”
“Ne të kemi dërguar ty me të Vërtetën, për të sjellë lajme të mira dhe për të paralajmëruar; nuk ka pasur asnjë popull që të mos i ketë ardhur paralajmërues.”
“Për disa të dërguar të kemi treguar më parë dhe për disa të tjerë nuk të kemi treguar ty. Sa i takon Musait, Allahu i ka folur atij drejtpërdrejt.”
Jamison dhe Witzel shkruajnë se Rig Veda ka ardhur deri te ne në thelb vetëm në një shkollë jashtëzakonisht mirë të ruajtur, atë të Shakaljas, analiza e së cilës fjalë për fjalë e tekstit (Padapatha) është trashëguar gjithashtu; përmbledhjet Bashkala dhe Mandukeja kanë humbur. Tabela e tyre e teksteve vedike rendit përmbledhjet që kanë mbijetuar: një të Rig Vedës, tre të Sama Vedës, gjashtë të Jaxhur Vedës (njëra prej tyre e pjesshme) dhe dy të Atharva Vedës, për të cilat thonë se ndryshojnë mjaft nga njëra-tjetra. Tabela shënon tekste të tjera si të humbura, si Brahmana e shkollës Paipalada, që nuk ka asnjë tekst të mbijetuar.
“Thuaj (o Muhamed): “O njerëz, unë jam i Dërguari i Allahut për të gjithë ju, i Atij që i përket sundimi i qiejve dhe i Tokës. Nuk ka zot tjetër të vërtetë veç Atij; Ai jep jetë dhe vdekje, prandaj besoni në Allahun dhe në të Dërguarin e Tij, Profetin që nuk di shkrim e lexim e që beson në Allahun dhe Fjalët e Tij! Shkoni pas tij, që të jeni në rrugën e drejtë!””
Jini mik i vërtetë, qoftë apo jo që shoku juaj të bëhet ndonjëherë mysliman
Pyetni çfarë beson shoku juaj, dhe dëgjoni
Nisni me Krijuesin e vetëm, dhe lëreni Kuranin të flasë
Thoni sinqerisht cilat vlera keni të përbashkëta
Talleni një murti, një hyjni, një festë apo një shkrim
Hapni vetë temat e historisë apo të politikës
I shërbeni shokut tuaj mish lope, apo bëni shaka me lopën
Thoni se Kalki është Muhamedi (ﷺ), apo se Krishna, Rama ose Buda ishin profetë
Premtoni se shoku juaj mund të lutet për faljen e të afërmve që vdiqën jashtë Islamit
Faqe për t'i lexuar së bashku
Kjo faqe interneti ka faqe të shkruara për lexuesit hindu. Ndajeni atë që i përshtatet mikut tuaj. “Jam hindu: pse duhet ta shqyrtoj Islamin?” u përshtatet të gjithëve. Një mik që thotë se Zoti është një mund të lexojë “A mësojnë shkrimet hindu se Zoti është një?” Pastaj provoni “Nëse hindusët besojnë tashmë në një Zot, pse duhet të bëhen myslimanë?” Një mik që adhuron përmes një murtiu mund të lexojë “A është e drejtë ta adhurosh Zotin përmes një figure?” Një mik vaishnav mund të fillojë me “A u bë Zoti njeri si Rama apo Krishna?” Një mik shajvit ose vaishnav mund të lexojë “A është Shiva apo Vishnu Zoti suprem?” Një mik që ndjek Advaitën mund të lexojë “A është shpirti i njëjtë me Zotin?” Për pyetjet për rilindjen, lexoni “A është e drejtë karma?” dhe “A e mësuan Vedat rimishërimin?” Një mik që thotë se të gjitha rrugët janë një mund të lexojë “A nuk janë të gjitha fetë shtigje drejt të njëjtit Zot?” Një mik laik mund të lexojë “A mjafton të jesh njeri i mirë?” Për një mik sik, përdorni udhëzuesin “Si të flas për Islamin me miqtë sikë?” Për t’i treguar mikut tuaj si lahen dhe falen myslimanët, përdorni udhëzuesit e faqes për abdesin dhe namazin. Për veten tuaj, udhëzuesi i faqes për Davetin e paraqet gjithë metodën.
“Thirr në rrugën e Zotit tënd me mençuri dhe këshillë të bukur dhe diskuto me ata në mënyrën më të mirë! Me të vërtetë, Zoti yt i di më së miri ata që janë shmangur nga rruga e Tij dhe i di më së miri ata që janë në rrugë të drejtë.”
Përgjigjja e Islamit, dhe pjesa juaj
Në fund, ftojeni shokun tuaj te vetë Islami. Islami është një mënyrë e plotë jete (din): besimi, adhurimi, ligji, familja dhe karakteri së bashku. Faqja “Çfarë është Islami?” e tregon në një vend. Kurani kërkon të provohet: sillni një sure si ai. Ai thotë se Profeti (ﷺ) u dërgua te të gjithë njerëzit, dhe e quan atë Vula e Profetëve, i fundit prej tyre. Pjesa juaj është të flisni qartë dhe me mirësi. Nuk ka detyrim në fe, kështu që zgjedhja është e shokut tuaj. Kush flet më bukur se ai që thërret te Allahu (﷾) dhe bën mirë? Ftesa është pjesa juaj; udhëzimi i një zemre është vetëm i Allahut (﷾). Prandaj, nëse shoku juaj ju pyet nëse po përpiqeni ta konvertoni, përgjigjja e sinqertë është jo.
“Sot jua përsosa fenë tuaj, e plotësova dhuntinë Time ndaj jush dhe zgjodha që Islami të jetë feja juaj.”
“O besimtarë! Pranojeni Islamin me të gjitha rregullat e tij dhe mos shkoni gjurmëve të djallit, se ai është armiku juaj i përbetuar.”
“Nëse ju dyshoni në atë që ia kemi zbritur robit tonë (Muhamedit a.s.), atëherë hartoni një sure të ngjashme me atë që ia kemi shpallur atij! Thirrni në ndihmë edhe dëshmitarët tuaj (që i adhuroni) në vend të Allahut, nëse jeni të sinqertë.”
“Thuaj (o Muhamed): “O njerëz, unë jam i Dërguari i Allahut për të gjithë ju, i Atij që i përket sundimi i qiejve dhe i Tokës. Nuk ka zot tjetër të vërtetë veç Atij; Ai jep jetë dhe vdekje, prandaj besoni në Allahun dhe në të Dërguarin e Tij, Profetin që nuk di shkrim e lexim e që beson në Allahun dhe Fjalët e Tij! Shkoni pas tij, që të jeni në rrugën e drejtë!””
“Muhamedi nuk është babai i askujt prej burrave tuaj, por është i Dërguari i Allahut dhe vula e profetëve; Allahu është i Gjithëdijshëm për çdo gjë.”
“S’ka detyrim në fe, sepse tashmë është dalluar e drejta nga e shtrembra! Ai që mohon idhujt (dhe gjithçka që adhurohet në vend të Allahut) dhe beson në Allahun, ka siguruar lidhjen më të fortë, e cila nuk këputet kurrë. Allahu dëgjon dhe di gjithçka.”
“E kush flet më bukur se ai që i fton njerëzit drejt Allahut, bën vepra të mira dhe thotë: “Unë, me të vërtetë jam mysliman.””
“Vërtet, ti (Muhamed) nuk mund të udhëzosh kë të duash, por është Allahu Ai që udhëzon kë të dëshirojë. Ai i njeh më mirë ata që janë të udhëzuar.”
Çfarë mund të thotë shoku juaj
Kurani 2:256 — Sureja El-Bekare, ajeti 256
“S’ka detyrim në fe, sepse tashmë është dalluar e drejta nga e shtrembra! Ai që mohon idhujt (dhe gjithçka që adhurohet në vend të Allahut) dhe beson në Allahun, ka siguruar lidhjen më të fortë, e cila nuk këputet kurrë. Allahu dëgjon dhe di gjithçka.”
Cituar për
A po përpiqesh të më konvertosh?
Përgjigjja
Jo. Po të njoh me Islamin, dhe thjesht po bëjmë një bisedë miqësore, jo një debat. Nuk mund ta bëj askënd të besojë. Kurani i thotë edhe Profetit (ﷺ) se ai nuk mund të udhëzojë këdo që do, por Allahu (﷾) udhëzon kë të dojë. Thotë gjithashtu: “S’ka detyrim në fe”. Pra, zgjedhja është e jotja. Lexo, mendo dhe vendos vetë. Nëse vendos se Islami nuk është për ty, do të them atë që mëson Kurani: “Ju keni fenë tuaj, ndërsa unë kam fenë time!” Çfarëdo që të vendosësh, mbetem shoku yt.
Ku përfundon — Myslimani e ndan Islamin në një bisedë miqësore dhe nuk e detyron askënd. Zgjedhja është e shokut, dhe nëse është jo, miqësia vazhdon.
Kurani 72:18 — Sureja El-Xhinn, ajeti 18
“Xhamitë i janë kushtuar vetëm Allahut, prandaj mos iu lutni askujt krahas Allahut!”
Cituar për
Ju mendoni se perënditë tona dhe murtitë tona janë të gabuara.
Përgjigjja
Nuk do t’i tallem kurrë; Kurani ua ndalon myslimanëve të shajnë atë që të tjerët e thërrasin. Por do të jem i sinqertë me ty: besoj se i gjithë adhurimi i takon Atij që krijoi gjithçka, prandaj i lutem vetëm Atij. Të ftoj edhe ty të mendosh për Të.
Ku përfundon — Respekti për personin dhe një përgjigje e qartë për adhurimin shkojnë bashkë.
Sahih el-Buhari 5537 — Kitab edh-Dhebaih ve es-Sajd (Gjuetia dhe therja), hadithi 5537
Halid ibn Velidi transmeton se Profetit (ﷺ) iu shërbye një hardhucë e pjekur (dabb) në shtëpinë e Mejmunes. Ai e tërhoqi dorën, dhe Halidi pyeti nëse ishte e ndaluar. Profeti (ﷺ) tha jo; nuk gjendej në vendin e popullit të tij, prandaj nuk i pëlqente. Pastaj Halidi e hëngri ndërsa Profeti (ﷺ) shikonte.
Cituar për
Pse hanë myslimanët mish lope, kur lopa është e shenjtë për ne?
Përgjigjja
Allahu (﷾) e bëri mishin e lopës të lejuar, por asnjë mysliman nuk është i detyruar ta hajë. Profeti (ﷺ) njëherë e la pa ngrënë një gjellë të lejuar, sepse nuk ishte ushqimi i popullit të tij. Prandaj unë mund ta lë mënjanë mishin e lopës kur hamë bashkë, nga respekti. Ajo që nuk mund të bëj është të them se Allahu (﷾) e ndaloi. Dhe nuk do ta tall kurrë atë që ti e mban të shenjtë.
Ku përfundon — Mirësjellje në tryezë, dhe sinqeritet për atë që Allahu (﷾) e ka lejuar.
Kurani 23:115 — Sureja El-Mu'minun, ajeti 115
“Mos vallë, keni menduar që Ne ju kemi krijuar kot dhe që nuk do të ktheheshit te Ne (për t’ju gjykuar)?!”
Cituar për
Nuk jam shumë fetar. I mbaj festat dhe përpiqem të jem njeri i mirë.
Përgjigjja
Një jetë e mirë ka rëndësi, dhe Islami e vlerëson. Por kush na krijoi, dhe çfarë vjen pas vdekjes? Kurani pyet: “keni menduar që Ne ju kemi krijuar kot”? Islami është një mënyrë jetese me Krijuesin në qendër të saj. Atij që bën mirë dhe ka besim, Ai i premton “jetë të bukur”.
Ku përfundon — Mirësia mirëpritet, dhe pyetja se kush na krijoi mbetet ende.
Kurani 7:158 — Sureja El-A'raf, ajeti 158
“Thuaj (o Muhamed): “O njerëz, unë jam i Dërguari i Allahut për të gjithë ju, i Atij që i përket sundimi i qiejve dhe i Tokës. Nuk ka zot tjetër të vërtetë veç Atij; Ai jep jetë dhe vdekje, prandaj besoni në Allahun dhe në të Dërguarin e Tij, Profetin që nuk di shkrim e lexim e që beson në Allahun dhe Fjalët e Tij! Shkoni pas tij, që të jeni në rrugën e drejtë!””
Cituar për
Islami është një fe e huaj. Familja ime ka qenë gjithmonë hindu.
Përgjigjja
Kurani thotë se Profeti (ﷺ) u dërgua te të gjithë njerëzit: “O njerëz, unë jam i Dërguari i Allahut për të gjithë ju”. Allahu (﷾) i bëri popujt dhe fiset “për ta njohur njëri tjetrin”. Kurani e numëron larminë e gjuhëve mes shenjave të Tij. Një hindu që bëhet mysliman ndryshon atë që adhuron, jo prindërit, popullin ose gjuhën e tij.
Ku përfundon — Mesazhi ishte gjithmonë për çdo popull, dhe pranimi i tij e ndryshon adhurimin e njeriut, jo familjen e tij.
Kurani 9:113 — Sureja Et-Teube, ajeti 113
“Nuk i takon të Dërguarit dhe besimtarëve që të kërkojnë falje për idhujtarët, qofshin këta edhe të afërmit e tyre, pasi u është bërë e qartë se ata janë banorë të Xhehenemit.”
Cituar për
Pra, feja juaj thotë se gjyshërit e mi janë në Xhehenem.
Përgjigjja
Për ata që vdiqën jashtë Islamit, një mysliman nuk i kërkon Allahut (﷾) falje (9:113). Ky është një rregull për lutjet e tij. Nuk është vendim për gjyshërit tuaj. Ajeti e jep kushtin e vet: “pasi u është bërë e qartë se ata janë banorë të Xhehenemit”. Kurani thotë gjithashtu se Allahu (﷾) nuk ndëshkon “para se të çojmë të dërguar” (17:15). “Allahu nuk dëmton askënd asnjë grimë” (4:40). Asnjë mysliman nuk mund ta shpallë fatin e ndonjë personi të caktuar. Kjo i përket Allahut (﷾).
Ku përfundon — Islami e thotë hapur rregullin e tij për lutjen, dhe fatin e secilit ia lë një Allahu (﷾) që nuk i bën padrejtësi askujt.
Kurani 17:15 — Sureja El-Isra, ajeti 15
“Kush zgjedh rrugën e drejtë, e ka për veten e vet e kush i largohet asaj, i largohet në dëm të vetvetes dhe askush nuk e merr të keqen e tjetërkujt. Ne nuk dënojmë asnjë popull, para se të çojmë të dërguar!”
Cituar për
Nëse gjyshërit e mi mund të jenë të sigurt sepse askush nuk u tregoi, pse po ma tregoni mua?
Përgjigjja
Ne nuk themi se ata janë të sigurt apo të humbur; kjo i përket Allahut (﷾), që e di çfarë i arriti secilit. Por mesazhi tani po ju arrin juve. I njëjti ajet thotë: “Kush zgjedh rrugën e drejtë, e ka për veten e vet e kush i largohet asaj, i largohet në dëm të vetvetes”. Jua tregoj sepse besoj se është e vërtetë, dhe dua atë të mirë për ju.
Ku përfundon — Mesazhi është dhuratë për këdo që arrin, dhe zgjedhje për këdo që e dëgjon; Allahu (﷾) e gjykon çdo njeri me drejtësi.
Këndvështrime
Çfarë mund të thotë një mik
Një mik hindu mund të thotë se të gjitha rrugët të çojnë te i njëjti Zot, ose se ai beson tashmë në një Zot. Disa shtojnë se murtiu është vetëm një simbol.
Të gjitha rrugët të çojnë te i njëjti Zot. Të urtët i japin shumë emra Atij që është Një.
Kundërpërgjigje
Vetë Gita nuk thotë se çdo adhurim përfundon në të njëjtin vend. Krishna thotë se adhuruesit e perëndive të tjera e adhurojnë atë, por “në mënyrë të parregullt”. Ata nuk e njohin vërtet, “prandaj bien”. Dhe “Ata që bëjnë zotime për perënditë shkojnë te perënditë” (9.23-25). Fetë japin edhe përgjigje të kundërta. Njëra thotë se Zoti lind si njeri; Kurani thotë se Ai nuk është kurrë i lindur (112:3). Përgjigjet e kundërta nuk mund të jenë të gjitha të vërteta.
Unë besoj tashmë në një Zot, prandaj nuk kam nevojë për asgjë më shumë.
Kundërpërgjigje
Besimi në Krijuesin nuk ishte kurrë e gjitha. Kurani flet për njerëz që, kur pyeten kush i krijoi qiejt dhe Tokën, përgjigjen “Allahu!”. E megjithatë pyet si largohen ata nga e vërteta (29:61). Të dish se ekziston një Krijues nuk është ende ta adhurosh vetëm Atë, dhe Islami kërkon që vetëm Ai të adhurohet (1:5; 72:18).
Murtiu është vetëm një simbol që e mban mendjen time te Zoti.
Kundërpërgjigje
Disa e krahasojnë murtiun me fotografinë e dikujt që e duan. Por një fotografi tregon si duket dikush. Upanishadi thotë se askush nuk e sheh si duket Zoti: “Forma e tij nuk mund të shihet, askush nuk e percepton me sy” (Shvetashvatara 4.20). Prandaj një figurë nuk mund ta tregojë Atë. Dhe Kurani thotë se Allahu (﷾) është afër dhe e dëgjon vetë çdo thirrës (2:186), prandaj nuk duhet asnjë figurë për të arritur tek Ai.
Pikëpamja islame
Ftoni me urtësi dhe butësi, me sinqeritet dhe një pikë në një kohë. Nisni me Krijuesin dhe me atë që keni të përbashkët. Fatin e çdo njeriu lëreni te Allahu (﷾), dhe zgjedhjen lëreni te shoku juaj.
Myslimanëve u thuhet të thërrasin me urtësi dhe këshillë të bukur. U thuhet të mos shajnë atë që të tjerët e thërrasin përveç Allahut (﷾).
Allahu (﷾) e do butësinë në çdo çështje, dhe Profeti (ﷺ) u dërgua si mëshirë, jo për të mallkuar.
Islami mëson mirësjellje ndaj prindërve, nder për mysafirët, ushqimin e të varfërve, agjërimin dhe lutjen. Të gjitha janë pjesë e adhurimit të vetëm Allahut (﷾).
Një mysliman nuk i kërkon Allahut (﷾) falje për ata që vdiqën jashtë Islamit (9:113). Askush nuk ndëshkohet para se t'i arrijë një i dërguar (17:15), dhe asnjë mysliman nuk mund ta shpallë fatin e ndonjë personi të caktuar.
Përdoret vetëm ajo që dihet se është e vërtetë: askush nuk mund të pohojë atë që nuk e di.
S'ka detyrim në fe; myslimani e përcjell mesazhin, dhe zgjedhja është e dëgjuesit.