Со толку многу религии, како можам да знам која е вистинита?

“Тие велат: „Во Џенетот нема да влезе никој освен тој што ќе биде eвреин или христијанин!“ Тоа се нивните пусти желби! Кажи: „Дајте свој доказ, доколку вистината ја зборувате!“”

“Нема присилба кон верата, Вистинскиот пат јасно се разликува од заблудата! Тој што не верува во тагутот, а верува во Аллах, се држи за најцврстата врска, којашто нема да се прекине! А Аллах сè слуша и сè знае.”

“А зошто тие не го проучуваат Куранот? Бидејќи, да е од некој друг, а не од Аллах, тие во него би нашле многу противречности!”

“Ние го објавуваме Куранот и Ние над него ќе бдееме.”

“А ако се сомневате во тоа што Сме му го објавиле на Својот роб, тогаш, донесете вие едно поглавје слично на тоа; повикајте ги и божествата ваши, ако вистината ја зборувате.”

“Тој што оди по Вистинскиот пат, од тоа само тој ќе има корист, а тој што талка – на своја штета талка, и ниту еден грешник туѓите гревови нема да ги носи! А Ние ниту еден народ не сме казниле, додека Пратеник не сме им испратиле!”

“А Исус, откако пак извика со силен глас, го предаде духот.”

“И поради зборовите нивни: „Ние го убивме Месих, Иса, синот Мерјемин, Аллаховиот Пратеник.“ А ниту го убија ниту го распнаа, туку само им се причини! Тие што не се согласуваа во мислењата за него, тие за тоа само се сомневаа; за тоа ништо сигурно не знаеја, само нагаѓаа; а сигурно е дека не го убија,”

“И како што на луѓето им е одредено еднаш да умрат, а потоа суд:”

“И тогаш ми дојдоа на ум овие стихови, кои ниту беа натприродно вдахновени, ниту научени претходно во минатото:”

Џаини пишува дека авторитетот на џаинистичките учења на крајот почива на фактот дека ги проповедало сезнајно суштество. Џаинистичките учители тврдат дека само учењата на Џина можат да издржат проверка со разумот (стр. 89).

Џаини пишува дека џаинистот, кој не верува во Бог што дејствува во светот, не може да се потпре на верата во божествената милост. Тој мора главно да се потпре на сопствената иницијатива и труд, за своите потреби на овој свет и за своето спасение (стр. 89).

Наведува приказ од вториот век н.е. на Бан Гу дека Аналектите ги составиле првата и втората генерација ученици на Конфучиј и потоа приватно се пренесувале со векови. Забележува дека класичарот Џу Веиџенг во 1986 тврдел оти Аналектите ниту се наведуваат ниту се именуваат пред вториот век пр.н.е., векот во кој нивниот текст бил утврден, и дека ископаните примероци потекнуваат од првиот век пр.н.е. Претпоставува дека Аналектите делумно можеби се избор од поголема и поразновидна збирка материјал поврзан со Конфучиј.

Поглавјето на Сима Ќјен за Лаоцзи вели дека тој бил Ли Ер, наречен и Дан, човек од Чу што ги чувал архивите на дворот Џоу. Лаоцзи ги негувал Патот и доблеста, а неговото учење имало за цел да се скрие и да нема име. Кога ја напуштил Џоу, чуварот на еден премин го замолил да напише книга. Така напишал книга во два дела, од околу пет илјади зборови, за значењето на Патот и доблеста. Потоа заминал, и никој не знае каде завршил. Поглавјето потоа дава други раскажувања. Некои велат дека тоа бил Лао Лаицзи, исто така човек од Чу, кој напишал петнаесет поглавја за употребата на таоистичкото учење. Запишува дека Големиот историчар на Џоу, исто така по име Дан, но напишано со друг знак, се сретнал со војводата Сјен од Ќин долго по смртта на Конфучиј. Некои велат дека овој Дан бил Лаоцзи, некои велат не, и никој не знае дали е така. Лаоцзи го нарекува благородник што живеел скриен од светот.

“жалејќи за грешките во старите зборови и сакајќи да ги исправи погрешните изјави во поранешните хроники, Таа, на осумнаесеттиот ден од деветтата месечина во четвртата година Ва-до, ми нареди мене, Јасумаро”

“Така, во мракот на големиот почеток, ние, потпирајќи се на изворното учење, го дознаваме времето на зачнувањето на земјата и на раѓањето на островите; во далечината на изворниот почеток, ние, верувајќи им на поранешните мудреци, ја согледуваме ерата на настанувањето на божествата и на утврдувањето на луѓето.”

“Хиндусите ја примиле својата религија преку своето откровение, Ведите. Тие сметаат дека Ведите се без почеток и без крај. На оваа публика можеби ќе ѝ звучи смешно како една книга може да биде без почеток или крај. Но под Ведите не се мисли на книги. Тие значат натрупаната ризница на духовниот закон откриен од различни луѓе во различни времиња. Исто како што законот на гравитацијата постоел пред да биде откриен и би постоел кога целото човештво би го заборавило, така е и со законите што управуваат со духовниот свет. Моралниот, етичкиот и духовниот однос меѓу душата и душите и меѓу поединечните духови и Отецот на сите духови постоеле пред да бидат откриени и би останале дури и ако ги заборавиме. Откривачите на овие закони се нарекуваат риши, и ние ги почитуваме како совршени суштества, и ми е драго да ѝ кажам на оваа публика дека некои од најдобрите меѓу нив биле жени.”

“Како што вешт занаетчија прави кола, јас, пеачот, Моќен! ја обликував оваа химна за тебе. Ако ти, о Агни, Боже, ја прифатиш радосно, нека преку неа ги стекнеме небесните Води.”

“Бидејќи мнозина се зафатија да состават по ред расказ за настаните што се сосема сигурно верувани меѓу нас, како што ни ги предадоа оние што од почетокот беа очевидци и служители на словото, ми се виде добро и мене, откако сè точно го разбрав од самиот почеток, да ти напишам по ред, почитуван Теофиле,”

“И Бог ги изговори сите овие зборови, велејќи:”

“Како што ми доаѓа зборот на Господарот, така го објавувам, о Лало”

“Оваа Книга, во која нема сомнеж, е Упатство за богобојазливите.”

“Јас сум победникот на сè, познавачот на сè, неизвалкан среде сите нешта. Се откажав од сè, ослободен преку прекинувањето на копнежот. Бидејќи сам знам, чиј следбеник би требало да бидам? Немам учител. Нема никој како мене.”

“И пак се разгоре гневот Господов против Израил, и Тој го поттикна Давид против нив, велејќи: Оди, преброј ги Израил и Јуда.”

“И сатаната стана против Израил и го поттикна Давид да го преброи Израил.”

“И ги фрли сребрениците во храмот, и отиде, и се обеси.”

“А тој купи нива со наградата за беззаконието; и паднувајќи наглавечки, се распукна по средината, и сите негови утроби истекоа.”

“(На растојание од) лакша јоџани над сонцето се гледа месечината; за две две недели таа ужива една самвацара на сонцето, за два и четврт дена еден месец, а за еден ден една пакша на сонцето; понекогаш нејзината брзина станува поголема од онаа на сонцето.”

Месечината е во просек на 238.855 милји (384.400 километри) од Земјата. Сонцето, единствената ѕвезда во Сончевиот систем, е на околу 93 милиони милји (150 милиони километри) од Земјата, па е околу 390 пати подалеку од Месечината.

“Потоа заедно ја создадоа Божицата на Сонцето, која се нарекуваше Охо-хиру-ме но мучи.”

“Во еден запис се вели:— ‘Изанаги но Микото рече: „Сакам да го создадам скапоценото дете што ќе владее со светот.“ Затоа зеде во левата рака огледало од бел бакар, од кое настана божество наречено Охо-хиру-ме но Микото.”

“Потоа, кога го изми своето лево око, настана божество што се нарекуваше Ама-терасу-но-охо-Ками.”

Џаини пренесува дека шветамбарите сметаат оти Махавира се оженил со принцезата Јашода и добил ќерка, додека дигамбарите веруваат дека останал неженет цел живот (стр. 11). За облеката пишува дека дигамбарите веруваат оти Махавира и другите џини по своето одрекување во секое време оделе без облека и дека секој џаински монах мора да го прави истото. Според шветамбарското раскажување, Махавира извесно време носел ткаенина пред да почне да оди без облека, а шветамбарите не бараат од своите монаси да одат без облека. Џаини го нарекува ова несомнено најважната поединечна точка на спор меѓу двете традиции (стр. 13).

Во една белешка за семејството на Махавира, Јакоби запишува дека приказната за пренесувањето на ембрионот на Махавира од утробата на браминката Девананда во утробата на кшатријката Тришала ја отфрлаат дигамбарите, додека шветамбарите ја застапуваат нејзината вистинитост. Додава дека приказната се наоѓа во Ачаранга, Калпа сутра и многу други книги.

“Сите нешта се не-себство — кога ова ќе се види со мудрост, човек се разочарува од страдањето: ова е патот кон чистотата.”

“А што е товарот? Петте агрегати на прифаќање, треба да се каже. Кои пет? Агрегатите на прифаќање на облик, чувство, перцепција, избори и свест. Ова се нарекува товар. А кој е носителот на товарот? Поединецот, треба да се каже; почитуваниот од такво име и таков род. Ова се нарекува носител на товарот.”

“П.: Секако тогаш личноста е позната во смисла на стварен и краен факт? Т.: Ако се допушти дека Возвишениот го рекол она што е наведено, дали тоа е причина да се тврди дека личноста е позната во смисла на стварен и краен факт?”

“Не велете дека хиндуистичките и муслиманските книги се лажни; лажен е оној што не размислува за нив. Ако велите дека единиот Бог е во сè, тогаш зошто колете живина?”

“А зошто тие не го проучуваат Куранот? Бидејќи, да е од некој друг, а не од Аллах, тие во него би нашле многу противречности!”

“Како велите: Мудри сме, и законот Господов е со нас? Ете, навистина напразно го направи; перото на книжниците е напразно.”

Ги дели библиските свитоци од Мртвото Море во групи. Некои се блиски до средновековниот масоретски текст; некои го следат хебрејскиот текст зад грчката Септуагинта, меѓу нив 4QJer-b, кој ја има пократката форма на Еремија; некои се блиски до Самарјанското Петокнижие; а многу не следат ниту еден од нив. Големиот свиток на Исаија се разликува од масоретскиот текст во многу мали детали на правописот и граматиката, а се согласува со него по содржина на повеќето места.

За крајот на Марко известува дека стиховите 9-20 ги нема во двата најстари грчки ракописи, Синајскиот и Ватиканскиот, и во некои рани преводи; дека Климент Александриски и Ориген не покажуваат знаење за нив; и дека Евсевиј и Јероним велат дека пасусот го немало во речиси сите грчки преписи што ги познавале.

Џејмисон и Вицел пишуваат дека Риг Веда во основа е пренесена само во една исклучително добро зачувана школа, онаа на Шакаља, чија анализа на текстот збор по збор (Падапатха) исто така е пренесена; збирките Башкала и Мандукеја се изгубени. Нивната табела на ведски текстови ги наведува зачуваните збирки: една од Риг Веда, три од Сама Веда, шест од Јаџур Веда (една од нив делумна) и две од Атхарва Веда, за кои велат дека значително се разликуваат една од друга. Табелата означува други текстови како изгубени, како Брахмана на школата Паипалада, од која нема зачуван текст.

Вицел смета дека списокот на школи кај Патанџали (21 на Риг Веда, 101 на Јаџур Веда, 1.000 на Сама Веда, 9 на Атхарва Веда) делумно е јасно нереален (стр. 259, бел. 10). Забележува дека други верзии на Риг Веда, сега изгубени, како онаа на школата Башкала, имале повеќе химни и завршувале со друга химна; само Шакала Риг Веда завршува со химната што ја има денес (стр. 265, бел. 32). Таму ги споредува со апокрифните химни на Риг Веда (збирката Кхила), за кои на стр. 284-285 опишува дека се пренесувани како посебна збирка само во Кашмир. Опишува и рани текстови на Јаџур Веда познати само од фрагменти, меѓу нив сега изгубената Чарака Самхита (стр. 298).

“и шветамбарите и дигамбарите ни кажуваат дека покрај ангите постоеле и други и веројатно постари дела, наречени пурви, од кои првично имало четиринаесет. Знаењето за овие пурви постепено се губело, додека најпосле целосно не исчезнало.”

“Текстот на трите питаки и аттхакатха за нив најмудрите монаси (бхиккху) во поранешните времиња го пренесувале усно, но бидејќи видоа дека луѓето отпаѓаат (од верата), монасите се собраа и, за вистинското учење да опстане, ги запишаа во книги.”

Гајгер, преведувачот на хрониката, ја дава околу 483 пр.н.е. како веројатна година на смртта на Буда и нагласува дека датумот е само приближен. Почетокот на втората половина од владеењето на кралот Ваттагамани го става на крајот на 29 или на почетокот на 28 пр.н.е., а неговото враќање на престолот околу десет години порано според бројките на самата хроника.

“Монасите од Големиот собор утврдија учење спротивно (на вистинската Вера). Менувајќи ја изворната редакција, направија друга редакција. Пренесоа сути што припаѓаа на едно место (од збирката) на друго место; го уништија (вистинското) значење и Верата, во Винаја и во петте Збирки (на сути).”

Наведува приказ од вториот век н.е. на Бан Гу дека Аналектите ги составиле првата и втората генерација ученици на Конфучиј и потоа приватно се пренесувале со векови. Забележува дека класичарот Џу Веиџенг во 1986 тврдел оти Аналектите ниту се наведуваат ниту се именуваат пред вториот век пр.н.е., векот во кој нивниот текст бил утврден, и дека ископаните примероци потекнуваат од првиот век пр.н.е. Претпоставува дека Аналектите делумно можеби се избор од поголема и поразновидна збирка материјал поврзан со Конфучиј.

“Слушам дека хрониките на царевите, а исто така и изворните зборови што ги поседуваат разните семејства, отстапуваат од точната вистина и најчесто се проширени со празни лаги.”

Вели дека Гуру Арџан и неговиот писар Бхаи Гурдас го довршиле првото издание, Ади Грант, во 1604 и го поставиле во Златниот храм во Амритсар. Неговите химни се главно од шестмина од Гуруата, а други се од хинду бхакти светци и од суфијата Шејх Ферид. Гуру Гобинд Синг подоцна ги додал химните на Гуру Тег Бахадур за да го направи конечното издание. Написот известува за научна расправа околу два рани ракописа: на едно место ракописот од Картарпур ги има само двата почетни реда од една химна на Гуру Арџан, по кои следат празни листови, додека ракописот Бано, датиран во 1644, ја има целата химна. Научниците не се согласуваат кој го одразува оригиналот.

“А тешко на тие кои со своите раце пишуваат книга, а потоа велат: „Ова е од Аллах.“, со цел незначителна корист да извлечат. И тешко ним за тоа што нивните раце го пишуваат и тешко ним што на тој начин заработуваат!”

“Ние го објавуваме Куранот и Ние над него ќе бдееме.”

Зејд ибн Сабит пренесува дека откако многумина што го знаеле Куранот напамет биле убиени кај Јемама, Ебу Бекр го замолил да го собере Куранот во еден том, потсетувајќи го дека тој ја запишувал објавата за Аллаховиот Пратеник. Зејд го собрал од запишани парчиња и од меморијата на луѓето, а довршениот примерок поминал од Ебу Бекр кај Омер, а потоа кај Хафса.

“А ако се сомневате во тоа што Сме му го објавиле на Својот роб, тогаш, донесете вие едно поглавје слично на тоа; повикајте ги и божествата ваши, ако вистината ја зборувате.”

“А зошто тие не го проучуваат Куранот? Бидејќи, да е од некој друг, а не од Аллах, тие во него би нашле многу противречности!”

“И ќе те направам како врв на карпа: ќе бидеш место за ширење мрежи; нема веќе да бидеш изграден: зашто Јас, Господ, го реков тоа, вели Господ Бог.”

“Сине човечки, Навуходоносор, царот вавилонски, ја натера својата војска да врши голема служба против Тир: секоја глава оќелави, и секое рамо се излупи: но ни тој ни неговата војска немаа плата од Тир за службата што ја вршеше против него:”

“Него Бог Го воскресна на третиот ден и Го покажа јавно; Не на целиот народ, туку на сведоците однапред избрани од Бога, на нас, кои јадевме и пиевме со Него откако воскресна од мртвите.”

“Ние те пративме со Вистината, радосни вести да носиш и да опоменуваш; а нема народ на кого не му дошол тој што опоменува.”

“Тој што оди по Вистинскиот пат, од тоа само тој ќе има корист, а тој што талка – на своја штета талка, и ниту еден грешник туѓите гревови нема да ги носи! А Ние ниту еден народ не сме казниле, додека Пратеник не сме им испратиле!”

“Оваа Книга, во која нема сомнеж, е Упатство за богобојазливите.”

“А зошто тие не го проучуваат Куранот? Бидејќи, да е од некој друг, а не од Аллах, тие во него би нашле многу противречности!”

“Ние го објавуваме Куранот и Ние над него ќе бдееме.”

Зејд ибн Сабит пренесува дека откако многумина што го знаеле Куранот напамет биле убиени кај Јемама, Ебу Бекр го замолил да го собере Куранот во еден том, потсетувајќи го дека тој ја запишувал објавата за Аллаховиот Пратеник. Зејд го собрал од запишани парчиња и од меморијата на луѓето, а довршениот примерок поминал од Ебу Бекр кај Омер, а потоа кај Хафса.

“А ако се сомневате во тоа што Сме му го објавиле на Својот роб, тогаш, донесете вие едно поглавје слично на тоа; повикајте ги и божествата ваши, ако вистината ја зборувате.”

“Ние те пративме со Вистината, радосни вести да носиш и да опоменуваш; а нема народ на кого не му дошол тој што опоменува.”

“Тој што оди по Вистинскиот пат, од тоа само тој ќе има корист, а тој што талка – на своја штета талка, и ниту еден грешник туѓите гревови нема да ги носи! А Ние ниту еден народ не сме казниле, додека Пратеник не сме им испратиле!”