Краток одговор
Во исламот, Сатаната е Иблис, џин, а не паднат мелек. Џините се суштества што Аллах (﷾) ги направил од оган, пред да го направи човекот. Кога Аллах (﷾) им рекол на мелеците да му се поклонат на Адем, Иблис одбил од гордост. Рекол дека е подобар, бидејќи е направен од оган, а Адем е направен од глина. Аллах (﷾) му дал време до Судниот ден, а тој се заколнал дека ќе ги заведува луѓето. Но тој не е соперник бог. Нема моќ да присили никого, само да шепоти и да повикува. На Последниот ден ќе им рече на своите следбеници да се обвинуваат самите себе. Над оние што веруваат и се потпираат на Аллах (﷾) нема никаква власт. Муслиманите бараат заштита кај Аллах (﷾) од него, а Аллах (﷾) е доволен како заштитник.
Целосно објаснување
Иблис бил џин, направен од оган
Куранот вели дека кога на мелеците им било речено да му се поклонат на Адем, сите се поклониле освен Иблис. Јасно вели дека тој бил еден од џините и дека ја прекршил наредбата на својот Господар. Џините се создание што Аллах (﷾) го направил пред човештвото, од огнот на жежок ветер, оган без чад. Мелеците, вели Куранот, никогаш не ги прекршуваат Аллаховите (﷾) наредби, па Иблис не можел да биде еден од нив. Зборот шејтан (сатана) значи бунтовник. Куранот го користи за Иблис и за секое зло суштество меѓу џините или луѓето.
“И кога им рековме на мелеците: „Поклонете му се на Адем на сеџда!“ – сите се поклонија освен Иблис, тој беше еден од џините и затоа згреши кон заповедта на Господарот свој. Па зарем него и потомците негови, покрај Мене, како пријатели ќе ги прифатите, кога тие ви се непријатели? Колку е шејтанот лоша замена за насилниците!”
“Ние го создадовме Адем од глина, од сува кал. А уште претходно ги создадовме џините од вжарен оган.”
“а џините од пламен оган –”
“О, вие кои верувате, себеси и семејствата свои вардете ги од Огнот чиешто гориво луѓето и камењата ќе бидат, и за кој строги и силни мелеци ќе се грижат, коишто на тоа што Аллах ќе им го заповеда нема да бидат непослушни, и кои тоа што ќе им се нареди ќе го извршат.”
“Така на секој веровесник непријатели му одредувавме, шејтани во вид на луѓе и џини кои едни на други украсени разговори им зборуваа за да ги измамат; а да сакаше Господарот твој, тие тоа немаше да го сторат; затоа ти остави ги нив и тоа што го измислуваат;”
Неговиот грев била гордоста
Аллах (﷾) го прашал Иблис што го спречило да се поклони кога му било наредено. Тој одговорил: „Јас сум подобар од него; мене од оган ме создаде, а него од глина.“ Неговиот прв грев била гордоста и мерењето на вредноста според тоа од што е направен некој. И Адем и Ева згрешиле кога ги искушал, но се покајале и им било простено. Иблис не се покајал. Побарал време до Судниот ден и се заколнал дека ќе ги дебнат луѓето на правиот пат, од секоја страна.
“Ние Адем го создадовме и потоа облик му дадовме, а потоа на мелеците им рековме: „Поклонете му се на сеџда!“ – и тие му се поклонија на сеџда, освен Иблис; тој не беше од тие што сторија сеџда. „Што те наведе да не му се поклониш со сеџда кога ти наредив?“ – праша Тој. „Јас сум подобар од него; мене од оган ме создаде, а него од глина.“ – одговори.”
“„Дај ми време до денот на нивното оживување!“ – замоли тој. „Ти се дава време!“ – рече Тој. „Затоа што ме доведе во заблуда,“ – кажа тој – „се колнам дека на Твојот Прав пат ќе ги пресретнувам, па ќе им приоѓам и пред нив, и зад нив, и оддесно и одлево, и Ти мнозинството од нив нема да ги најдеш благодарни!“”
“И кога им кажавме на мелеците: „Поклонете му се на Адем со сеџда!“, тие сите се поклонија освен Иблис, кој одби, се вообрази и стана неверник.”
“„Господару наш,“ – рекоа тие – „самите себеси насилство си сторивме, и ако Ти не ни простиш и не ни се смилуваш, сигурно ќе бидеме изгубени.“”
“И Адем прими некои зборови од Господарот свој, па Тој му прости; Тој навистина простува и Милостив е!”
Тој може да повикува, но не може да присилува
Сатаната не е втор бог што се бори против Аллах (﷾) како еднаков. Тој живее само благодарение на времето што Аллах (﷾) му го дал. Куранот вели дека тој нема никаква власт над оние што веруваат и се потпираат на својот Господар. Неговата моќ е само врз оние што го земаат за заштитник. На Судниот ден ќе им рече на своите следбеници: „јас никаква власт над вас немав, само ве повикував и вие ми се одѕвивавте; затоа не корете ме мене, туку самите себе“. Значи, никој не може да каже дека ѓаволот го натерал. Секој човек одговара за своите сопствени избори.
“„Господару мој,“ – рече – „затоа што ме донесе во заблуда, јас на нив на Земјата лошите дела како убави ќе им ги претставувам и таквите сите да ги заведам, освен Твоите искрени робови меѓу нив“. „Ова е Правиот пат кон Мене.“ – рече Тој. „Ти нема да имаш никаква власт над робовите Мои, освен над тие што ќе те следат, од тие заталканите.“”
“тој навистина нема никаква власт над тие што веруваат и кои се потпираат на Господарот свој, негова е власта единствено над тие што него за заштитник го земаат и кои на Аллах здруженици Му припишуваат.”
“И кога сè ќе биде решено, шејтанот ќе рече: „Аллах вистинито ветување ви даде, а јас своите ветувања ги проневерив; но јас никаква власт над вас немав, само ве повикував и вие ми се одѕвивавте; затоа не корете ме мене, туку самите себе, ниту јас можам вам да ви помогнам, ниту вие можете мене да ми помогнете. Јас немам ништо со тоа што претходно ме изедначувавте со Него.“ Неправедните сигурно ги чека болно страдање.”
Како муслиманот се чува од него
Куранот Сатаната го нарекува очигледен непријател, со кој треба да се постапува како со таков. Тој ги следи луѓето од место од каде што тие не можат да го видат, како што некогаш ги измамил Адем и Ева. На муслиманите им е речено да бараат Аллахова (﷾) заштита од него пред да го учат Куранот. А последната сура од Куранот е молба за заштита од шепотникот што се повлекува. Кога ќе дојдат сомнежи, како ‘Кој Го создал твојот Господар?’, Веровесникот (ﷺ) им рекол на муслиманите да бараат заштита кај Аллах (﷾) и да застанат тука. Рекол и дека секој човек има придружник од џините. Аллах (﷾) му помогнал против неговиот, рекол тој, па тој го поттикнувал само на добро.
“Шејтанот, навистина, е ваш непријател, па за таков и сметајте го! Тој ги повикува следбениците свои да бидат жители на Огнот.”
“О, синови Адемови, нека не ве заведе шејтанот никако, како што ги изведе родителите ваши од Џенетот, соблекувајќи ја од нив облеката нивна за да им ги покаже срамните места нивни! Тој ве гледа, тој и војските негови, од каде што вие нив не ги гледате. Ние шејтаните ги направивме заштитници на тие што не веруваат.”
“Кога сакаш да учиш Куран, побарај заштита кај Аллах од проклетиот шејтан,”
“Кажи: „Барам заштита кај Господарот на луѓето, Владетелот на луѓето, Богот на луѓето, од злото на тој што шепотејќи зли мисли внесува, па се крие, којшто зли мисли внесува во градите на луѓето – од џините и од луѓето!“”
Ебу Хурејре пренесува дека Веровесникот (ﷺ) рекол дека Шејтанот доаѓа кај човекот и прашува кој го создал ова и она, сè додека не праша кој го создал неговиот Господар. Кога ќе му дојде таа мисла, човекот треба да побара заштита кај Аллах и да застане тука.
Абдуллах ибн Месуд пренесува дека Веровесникот (ﷺ) рекол оти секој од нив има придружник од џиновите што му е доделен. Прашале дали и тој има. Рекол да, но Аллах му помогнал против него, па е безбеден од него, и тој му наредува само добро.
Христијанската слика за Сатаната
Многу христијани учат дека Сатаната некогаш бил голем ангел, Луцифер. Се побунил против Бога од гордост, велат тие, и бил соборен од небото со ангелите што го следеле. Го читаат ова во зборовите на Исаија: „Како падна од небото, Луциферу, сине на зората!“ Го читаат и во змејот од Откровението, исфрлен со своите ангели, и во зборовите на Исус: „Го видов сатаната како паѓа од небото како молња.“
“Како падна од небото, Луциферу, сине на зората! како си соборен на земја, ти што ги ослабуваше народите!”
“И големиот змеј беше исфрлен, старата змија, наречена Ѓавол и Сатана, која го мами целиот свет: беше исфрлен на земјата, и неговите ангели беа исфрлени со него.”
“А тој им рече: Го видов сатаната како паѓа од небото како молња.”
| Прашање | Исламот | Многу христијани |
|---|---|---|
| Што бил тој? | Иблис, џин создаден од оган. | Луцифер, голем ангел. |
| Кој бил неговиот грев? | Гордоста: одбил да му се поклони на Адем. | Гордоста: се побунил против Бога. |
| Каде се раскажува | Куран 18:50 и 7:11-12. | Исаија 14:12 и Откровение 12:9, како што тие ги читаат. |
Исаија зборувал за еден цар
Главата на Исаија кажува за кого е. На пророкот му е речено: „Ќе ја изречеш оваа поговорка против вавилонскиот цар“. ‘Синот на зората’ е тој цар, кој се фалел дека ќе го возвиши својот престол над ѕвездите, а бил соборен во јамата. ‘Луцифер’ е латинскиот збор за утринската ѕвезда, името што песната му го дава на гордиот цар. Стихот воопшто не е за потеклото на ѓаволот. На Куранот не му е потребно такво читање. Тој со јасни зборови кажува кој бил Иблис и како паднал.
“Ќе ја изречеш оваа поговорка против вавилонскиот цар и ќе речеш: Како престана угнетувачот! престана златниот град!”
“Како падна од небото, Луциферу, сине на зората! како си соборен на земја, ти што ги ослабуваше народите!”
“Зашто ти рече во своето срце: Ќе се искачам на небото, ќе го возвишам својот престол над ѕвездите Божји: ќе седнам и на планината на собранието, на крајниот север: ќе се искачам над височините на облаците; ќе бидам како Севишниот. Но ти ќе бидеш симнат во пеколот, во длабочините на јамата.”
“И кога им рековме на мелеците: „Поклонете му се на Адем на сеџда!“ – сите се поклонија освен Иблис, тој беше еден од џините и затоа згреши кон заповедта на Господарот свој. Па зарем него и потомците негови, покрај Мене, како пријатели ќе ги прифатите, кога тие ви се непријатели? Колку е шејтанот лоша замена за насилниците!”
14:4
„Ќе ја изречеш оваа поговорка против вавилонскиот цар“.
14:12
„Како падна од небото, Луциферу, сине на зората!“
14:13-15
Царот се фали дека својот престол ќе го издигне над ѕвездите, и е симнат во јамата.
Гледишта
Христијански
Многу христијани учат дека Сатаната е Луцифер, паднат ангел. Се побунил на небото, велат тие, и бил исфрлен со други ангели.
Исаија 14:12 го опишува Луцифер, синот на зората, паднат од небото.
Побивање
Исаија вели дека пасусот е поговорка „против вавилонскиот цар“. Паднатиот ‘син на зората’ е тој цар, соборен поради својата гордост. Стихот не кажува ништо за тоа од каде дошол ѓаволот.
Откровението вели дека ѓаволот бил исфрлен од небото со своите ангели.
Побивање
Откровението е книга на визии, полна со змејови и ѕверови, а самите христијани ја читаат на многу начини. Куранот со јасни зборови вели дека Иблис бил еден од џините, направен од оган. И вели дека мелеците никогаш не Му се непослушни на Аллах (﷾).
Исламското гледиште
Сатаната е Иблис, џин направен од оган, кој од гордост одбил да му се поклони на Адем. Му било дадено време до Судниот ден. Може само да шепоти и да повикува и нема никаква власт над оние што веруваат и се потпираат на Аллах (﷾).
Куранот вели дека Иблис бил еден од џините и дека џините биле направени од оган пред човештвото.
Иблис одбил да му се поклони на Адем затоа што се сметал себеси за подобар, бидејќи бил направен од оган.
На Судниот ден Сатаната ќе рече дека немал никаква власт над луѓето освен да ги повикува. Треба да се обвинуваат самите себе, ќе рече тој.
Сатаната нема никаква власт над оние што веруваат и се потпираат на својот Господар.
Муслиманите бараат заштита кај Аллах (﷾) од Сатаната, пред учењето на Куранот и секогаш кога ќе дојдат сомнежи.