Suneti do të thotë rruga e Profetit Muhamed (ﷺ). Ky udhëzues mbledh veprat e mira që ai bëri dhe nxiti përtej detyrimeve të Islamit. Shumica e tyre zgjasin një minutë. Shumë janë sjellje të mira të thjeshta që kushdo do t’i njihte: një buzëqeshje, një përshëndetje, një vizitë te dikush që është i sëmurë. Secila është një hap i vogël më afër Allahut (﷾). Nëse jeni të rinj në Islam, filloni me detyrimet, dhe shtojini këto një nga një.
Në të Dërguarin e Allahut ka një shembull të mrekullueshëm për atë, që shpreson tek Allahu dhe Dita e Fundit dhe e përmend shumë Allahun.
(Kurani 33:21)
Detyrimet, dhe më shumë nëse doni
Islami kërkon pak detyrime, si pesë namazet e ditës dhe agjërimin e Ramazanit. Përtej tyre, dera është e hapur. Një burrë nga Nexhdi e pyeti një herë Profetin (ﷺ) për Islamin. Iu tregua për pesë namazet, dhe pyeti nëse kishte diçka më shumë. Profeti (ﷺ) tha jo, përveç nëse donte të bënte më shumë me dëshirën e vet. Njësoj ishte për agjërimin dhe për lëmoshën. Burri iku duke thënë se nuk do të bënte as më shumë as më pak, dhe Profeti (ﷺ) tha se do të shpëtonte nëse e mbante fjalën.
Thuaju (o Muhamed): “Nëse ju e doni Allahun, atëherë më ndiqni mua, që Allahu t’ju dojë dhe t’jua falë gjynahet! Allahu është Falës i Madh dhe Mëshirëplotë”.
(Kurani 3:31)
Veprat shtesë e afrojnë njeriun te Allahu (﷾). Profeti (ﷺ) tha se Allahu (﷾) thotë: robi Im më afrohet më së shumti përmes detyrimeve që i kam dhënë, dhe vazhdon të më afrohet përmes veprave të mira shtesë derisa ta dua.
Pak dhe shpesh është më mirë. Profeti (ﷺ) tha se vepra që Allahu (﷾) e do më shumë është ajo që bëhet rregullisht, edhe nëse është e vogël. Prandaj zgjidhni një ose dy nga veprat më poshtë, dhe mbajini.
Gjatë ditës
Pastroni dhëmbët. Profeti (ﷺ) tha se po të mos ishte e vështirë për ndjekësit e tij, do t’u kishte thënë t’i pastronin dhëmbët me misvak, një shkop për pastrimin e dhëmbëve, para çdo namazi.
Thoni Bismil-lah, “në emër të Allahut”, para se të hani, hani me dorën e djathtë, dhe hani nga ajo që keni përpara. Profeti (ﷺ) ia mësoi këtë një djali nën kujdesin e tij. Dhe tha se Allahu (﷾) është i kënaqur me robin që e falënderon për ushqimin dhe pijen, duke thënë Elhamdulil-lah, “falënderimi i takon Allahut”.
Para se të flini, merrni abdes, larjen para namazit, shtrihuni në krahun e djathtë, dhe ia dorëzoni punët tuaja Allahut (﷾) me një lutje të shkurtër. Profeti (ﷺ) ia mësoi këtë një nga shokët e tij.
Namazi
Krahas pesë namazeve të ditës, Profeti (ﷺ) falte rekate shtesë para dhe pas tyre. Ai tha se kush fal dymbëdhjetë rekate të tilla në një ditë e një natë, do t’i ndërtohet një shtëpi në Xhenet. Prej tyre, tha ai, dy rekatet para namazit të sabahut janë më të mira se kjo botë dhe gjithçka që ka në të.
Duhaja është një namaz i shkurtër në mëngjes, pasi të ketë lindur dielli. Profeti (ﷺ) tha se çdo nyje e trupit ka për detyrë një lëmoshë çdo mëngjes, dhe dy rekate Duha mjaftojnë për ta paguar.
Namazi më i mirë pas detyrimeve, tha Profeti (ﷺ), është namazi i natës. Edhe dy rekate para se të flini, ose para agimit, janë një fillim. Ai u tha ndjekësve të tij ta bënin vitrin, një numër tek rekatesh, namazin e fundit të natës.
Pas çdo namazi, Profeti (ﷺ) mësoi këto fjalë. Thoni Subhanallah, “i lartësuar qoftë Allahu”, 33 herë; Elhamdulil-lah, “falënderimi i takon Allahut”, 33 herë; dhe Allahu Ekber, “Allahu është më i Madhi”, 33 herë. Pastaj plotësojeni njëqindën me: nuk ka zot tjetër përveç Allahut (﷾), të Vetmit, pa ortak; e Tij është sundimi dhe e Tij është falënderimi, dhe Ai ka fuqi mbi çdo gjë. Ai tha se atij që e bën këtë i falen mëkatet, edhe nëse janë sa shkuma e detit.
Agjërimi
Përtej Ramazanit, Profeti (ﷺ) agjëronte në ditë të tjera dhe fliste për shpërblimin e tyre. I pyetur për agjërimin e së hënës, tha se ishte dita kur lindi dhe dita kur u dërgua si profet. Tha se agjërimi i tri ditëve çdo muaj, me Ramazanin çdo vit, është si të agjërosh gjithmonë. Agjërimi i ditës së Arafatit, 9 Dhul-Hixhxhe, në ditët e haxhit, i fshin mëkatet e vitit të kaluar dhe të vitit që vjen. Agjërimi i Ashures, 10 Muharrem, i fshin mëkatet e vitit të kaluar.
Ai tha gjithashtu se kush agjëron Ramazanin dhe e ndjek me gjashtë ditë të Shevalit, muajit pas tij, është sikur të kishte agjëruar gjithmonë. Dhe agjërimi më i mirë pas Ramazanit, tha ai, është në Muharrem, muajin e Allahut (﷾).
Përmendja e Allahut (﷾)
Prandaj, më kujtoni Mua (me namaz e lutje) që Unë t’ju kujtoj (me shpërblime) dhe falënderomëni Mua (duke m’u bindur) e mos i mohoni dhuntitë e Mia (me mosbindje)!
(Kurani 2:152)
Përmendja e Allahut (﷾) nuk ka nevojë për kohë të caktuar as për vend të caktuar. Profeti (ﷺ) tha se dy shprehje janë të lehta në gjuhë, të rënda në peshore dhe të dashura për të Gjithëmëshirshmin: Subhanallahi ue bihamdihi, “i lartësuar qoftë Allahu dhe falënderimi i takon Atij”, dhe Subhanallahil-Adhim, “i lartësuar qoftë Allahu, i Madhërishmi”.
Kërkojini shpesh falje Allahut (﷾), duke thënë Estagfirullah, “i kërkoj falje Allahut”. Profeti (ﷺ), më i përkushtuari i njerëzve, i kthehej Allahut (﷾) dhe i kërkonte falje më shumë se shtatëdhjetë herë në ditë.
Dërgoni salavate për Profetin (ﷺ). Ai tha se kush e bekon atë një herë, Allahu (﷾) e bekon dhjetë herë.
Lexoni pak nga Kurani çdo ditë, qoftë edhe disa ajete. Profeti (ﷺ) tha se në Ditën e Ringjalljes Kurani do të vijë të ndërmjetësojë për ata që e lexojnë, dhe se më të mirët e njerëzve janë ata që e mësojnë Kuranin dhe ua mësojnë të tjerëve.
Me njerëzit e tjerë
Përshëndetini njerëzit me selam: “es-selamu alejkum”, paqja qoftë mbi ju. Profeti (ﷺ) tha se përhapja e përshëndetjes së paqes bën që njerëzit ta duan njëri-tjetrin.
Buzëqeshni. Profeti (ﷺ) tha të mos e konsideroni kurrë asnjë vepër të mirë tepër të vogël, qoftë edhe ta takoni vëllanë tuaj me fytyrë të qeshur.
Vizitoni të sëmurët. Profeti (ﷺ) tha se kush viziton një të sëmurë është në kopshtet me fruta të Xhenetit derisa të kthehet.
Mos i dëmtoni kurrë fqinjët, jini bujarë me mysafirët, dhe flisni mirë ose heshtni. Profeti (ﷺ) i përmendi të tria si shenja të njeriut që beson në Allahun (﷾) dhe në Ditën e Fundit.
E premtja
Të premten, ditën e namazit të përjavshëm në xhemat, Profeti (ﷺ) nxiti larjen e plotë (gusulin), vajin ose parfumin, shkuarjen në xhami pa u shtyrë mes njerëzve, faljen sa të mundni, dhe dëgjimin në heshtje të hutbes. Ai tha se kush e bën këtë i falet ajo që ishte mes asaj të premteje dhe të premtes së mëparshme.
Ka gjithashtu një orë të premten kur, tha Profeti (ﷺ), çdo myslimani që falet dhe i kërkon Allahut (﷾) diçka, i jepet. Prandaj bëni dua, një lutje personale me fjalët tuaja, të premten.