Краток одговор
Затоа што исламот бара она што го слушаме, како и она што го зборуваме и правиме, да нè приближува до Бог, а не да нè оддалечува од Него. Не е против радоста или убавиот глас. Веровесникот (ﷺ) им дозволил на девојчиња да пеат и да удираат на деф, тапан со рамка, на Бајрам и на свадба (Муслим 892b; Бухари 5147), а неговиот поет рецитирал во неговата џамија (Бухари 3212). Она од што исламот се свртува се две работи. Првата се зборовите што повикуваат на грев или што му даваат некому она што Му припаѓа само на Бог. Кога едно девојче запеало дека Веровесникот (ﷺ) знае што ќе се случи утре, тој го запрел, бидејќи само Бог го знае невидливото (27:65). Втората се музичките инструменти. Веровесникот (ﷺ) ги наброил меѓу нештата што некои од неговите следбеници погрешно ќе ги сметаат за дозволени (Бухари 5590), а четирите школи на исламското право ги сметаат за забранети. Затоа муслиманите се свртуваат кон гласот: нашиди, поезија и, пред сè, учењето на Куранот. Љубовта кон музиката не е пречка за исламот.
Целосно објаснување
Што рекле Куранот и Веровесникот (ﷺ)
Куранот зборува за луѓе „кои купуваат залуден говор, за, не знаејќи, од Аллаховиот (﷾) пат да одвраќаат“ (31:6). Тоа е срцето на работата: она што го одвраќа човекот од Бог. Асхабот Абдуллах ибн Месуд бил прашан за овој ајет. Рекол, тако му Аллах (﷾), дека тоа значи пеење, и го повторил трипати (Ибн Кесир). Веровесникот (ﷺ) зборувал за луѓе што ќе дојдат меѓу неговите следбеници. Тие ќе ги сметаат за дозволени недозволените сексуални односи, свилата за мажите, опојниот пијалак и музичките инструменти (Бухари 5590). Поради ова четирите школи на исламското право сметаат дека пеењето со музички инструменти е забрането.
“Има луѓе кои купуваат залуден говор, за, не знаејќи, од Аллаховиот пат да одвраќаат и за предмет на исмејување да го земаат. Нив ги чека срамно страдање.”
За оние што купуваат празни зборови за да заведуваат од Аллаховиот пат, Ибн Кесир вели дека тие се свртуваат од Куранот кон музичките инструменти и пеењето. Наведува дека Абдуллах ибн Месуд, кога бил прашан за ајетот, рекол: тако ми Аллах, тоа се однесува на пеењето, и го повторил тоа три пати.
Ебу Амир или Ебу Малик ел-Ешари пренесува дека Веровесникот (ﷺ) рекол дека ќе има луѓе меѓу неговите следбеници што ќе ги сметаат за дозволени недозволените сексуални односи, свилата за мажите, опојниот пијалак и музичките инструменти.
За слушањето песни во четирите школи. Вели дека пеењето со музички инструменти е забрането со согласност на четирите школи, наведувајќи по едно стандардно дело од секоја: Реддул-мухтар на Ибн Абидин (ханефиско), кое слушањето на деф, свирка и слично го смета за забрането; еш-Шерху-л-кебир на ед-Дердир (маликиско); Есна-л-металиб на Зекерија ел-Енсари (шафиско); и ел-Мугни на Ибн Кудаме (ханбелиско). Шафиските и маликиските дела што ги наведува пеењето без инструменти го сметаат за покудено (мекрух).
Зборови што повикуваат на грев или на ширк
Пред мелодијата, исламот ги гледа зборовите. Едно девојче на свадба запеало дека Веровесникот (ﷺ) знае што ќе се случи утре. Тој ја запрел на тој стих и ѝ рекол да продолжи со она што го пеела претходно (Бухари 5147). Само Бог го знае невидливото: „Никој, освен Аллах (﷾), ни на небото ни на Земјата, не го знае гајбот“ (27:65). Значи песна е забранета ако на човек или на светец му дава она што Му припаѓа само на Бог, како знаење за невидливото, или повикува некој друг освен Него за помош: „покрај Аллах (﷾) не молете му се на никого!“ (72:18). Истото важи за зборовите што гревот го прават привлечен или ја исмеваат верата, „залуден говор ... од Аллаховиот (﷾) пат да одвраќаат“ (31:6). Со или без инструменти, таквите зборови се забранети.
Ер-Рубејји бинт Муаввиз пренесува дека по нејзината свадба Веровесникот (ﷺ) дошол и седнал со неа, додека млади девојчиња удирале на деф и пееле стихови во жалост за нејзиниот татко, убиен кај Бедр. Едно од нив запеало: меѓу нас е Веровесник што знае што ќе се случи утре. Тој рекол: остави го ова и продолжи со она што го зборуваше претходно.
“Кажи: „Никој, освен Аллах, ни на небото ни на Земјата, не го знае гајбот; и тие не знаат кога ќе бидат оживеани.“”
“Џамиите се само заради Аллах, и покрај Аллах не молете му се на никого!”
“Има луѓе кои купуваат залуден говор, за, не знаејќи, од Аллаховиот пат да одвраќаат и за предмет на исмејување да го земаат. Нив ги чека срамно страдање.”
Што е дозволено: гласот и дефот
На еден бајрамски ден две млади девојчиња пееле во куќата на Аиша. Кога Ебу Бекр протестирал, Веровесникот (ﷺ) рекол: секој народ си има свој празник, а ова е нашиот празник (Бухари 952). Во друго предание за истиот ден, девојчињата свиреле на деф, тапан со рамка (Муслим 892b). На една свадба прашал дали нема забава, бидејќи енсариите ја сакале (Бухари 5162). На друга, млади девојчиња удирале на деф и пееле додека тој седел со невестата (Бухари 5147). Значи чистите зборови отпеани со гласот се дозволени. Така е и дефот во деновите на радост како Бајрам и свадбите. Некои научници го дозволуваат дефот и во други времиња. За тоа муслиманот прашува квалификуван научник.
Аиша пренесува дека на еден бајрамски ден кај неа биле две млади девојчиња од енсариите, пеејќи она што енсариите го рецитирале за Денот на Буас, а тие не биле пејачки. Ебу Бекр протестирал против музичките инструменти на Шејтанот во куќата на Аллаховиот Пратеник (ﷺ), а Веровесникот (ﷺ) рекол: О, Ебу Бекр, секој народ си има свој празник, а ова е нашиот празник.
Истото предание од Аиша за двете девојчиња на бајрамскиот ден, преку друг синџир, во кое зборовите се дека двете девојчиња свиреле на деф, тапан со рамка.
Аиша пренесува дека подготвила невеста за еден човек од енсариите, а Веровесникот (ﷺ) рекол: О, Аиша, зарем немате забава? Енсариите сакаат забава.
Ер-Рубејји бинт Муаввиз пренесува дека по нејзината свадба Веровесникот (ﷺ) дошол и седнал со неа, додека млади девојчиња удирале на деф и пееле стихови во жалост за нејзиниот татко, убиен кај Бедр. Едно од нив запеало: меѓу нас е Веровесник што знае што ќе се случи утре. Тој рекол: остави го ова и продолжи со она што го зборуваше претходно.
Поезија, нашиди и убаво учење
Веровесникот (ﷺ) ги сакал добрите зборови добро кажани. Неговиот поет Хассан ибн Сабит рецитирал поезија во џамијата, а Веровесникот (ﷺ) се молел за него. Рекол: Аллаху (﷾), поддржи го со Светиот Дух, односно со ангелот Џибрил (Бухари 3212). Куранот ги критикува поетите што „го говорат тоа што не го прават“, „а така не говорат само тие што веруваат и добри дела што прават, и кои често Аллах (﷾) Го спомнуваат“ (26:224-227). Веровесникот (ﷺ) го пофалил убавиот глас на Ебу Муса додека го учел Куранот (Бухари 5048). Нашидите, песни на верата отпеани само со гласот, ја продолжуваат оваа традиција. Некои муслимански пејачи издаваат верзии на своите песни само со гласови, како албумот на Махер Зејн Ти благодарам, Аллаху (само гласови). Маликискиот научник ед-Дердир (еш-Шерху-л-кебир) и шафискиот научник Зекерија ел-Енсари (Есна-л-металиб) сепак пеењето без инструменти го сметаат за покудено (мекрух), што е помалку од забрането, сè додека неговите зборови не се непристојни. Затоа муслиманот го држи на своето место, а Куранот доаѓа прв.
Сеид ибн ел-Мусејјеб пренесува дека Омер влегол во џамијата додека Хассан ибн Сабит рецитирал поезија, и не го одобрил тоа. Хассан рекол дека рецитирал поезија таму во присуство на некој подобар од Омер, а Ебу Хурејре потврдил дека Веровесникот (ﷺ) му рекол на Хассан: одговори во мое име; Аллаху, поддржи го со Светиот Дух.
“А заведениот ги следи поетите. Зарем не знаеш дека тие во секој говор навлегуваат, и дека го говорат тоа што не го прават, а така не говорат само тие што веруваат и добри дела што прават, и кои често Аллах Го спомнуваат, и кои возвраќаат на навредите. А насилниците сигурно ќе сознаат во каква мака ќе се вовлечат.”
Ебу Муса пренесува дека Веровесникот (ﷺ) му рекол: О, Ебу Муса, ти е даден еден од слатките гласови (мезамир) на семејството на Давуд. Книгата го става меѓу преданијата за убавото учење на Куранот.
Верзија на првиот албум на Махер Зејн, Ти благодарам, Аллаху (2009), отпеана само со гласови и без инструменти.
За слушањето песни во четирите школи. Вели дека пеењето со музички инструменти е забрането со согласност на четирите школи, наведувајќи по едно стандардно дело од секоја: Реддул-мухтар на Ибн Абидин (ханефиско), кое слушањето на деф, свирка и слично го смета за забрането; еш-Шерху-л-кебир на ед-Дердир (маликиско); Есна-л-металиб на Зекерија ел-Енсари (шафиско); и ел-Мугни на Ибн Кудаме (ханбелиско). Шафиските и маликиските дела што ги наведува пеењето без инструменти го сметаат за покудено (мекрух).
| Што | Пропис |
|---|---|
| Зборови што повикуваат кон грев или ширк | Забрането, со или без инструменти |
| Музички инструменти | Забранети во четирите школи |
| Дефот на бајрам и на свадби | Дозволен од Веровесникот (ﷺ) |
| Чисти зборови пеани само со гласот | Не е забрането; некои школи го сметаат за непожелно |
| Поезија со добри зборови | Дозволено |
| Убаво учење на Куранот | Пофалено |
Кавали
Кавали е побожно пеење од Јужна Азија. Се пее во светилиштата и на духовните собири со хармониум, табла и тапанот дхолак (Википедија). Се пее од побожност, но неговите инструменти се делот што четирите школи го сметаат за забранет. Некои стихови повикуваат светец за помош или му даваат некому друг освен на Бог знаење за невидливото. Таквите зборови се погрешни сами по себе, како стихот што Веровесникот (ﷺ) го запрел (Бухари 5147; 72:18). Зборовите на пофалба за Бог и Неговиот Пратеник (ﷺ), отпеани само со гласот, ја задржуваат побожноста и не губат ништо.
Кавали е облик на побожна песна од Јужна Азија, што се пее пред сè во суфиските светилишта и собири. Група кавали пее со хармониум, табла и тапанот дхолак, со плескање со рацете.
За слушањето песни во четирите школи. Вели дека пеењето со музички инструменти е забрането со согласност на четирите школи, наведувајќи по едно стандардно дело од секоја: Реддул-мухтар на Ибн Абидин (ханефиско), кое слушањето на деф, свирка и слично го смета за забрането; еш-Шерху-л-кебир на ед-Дердир (маликиско); Есна-л-металиб на Зекерија ел-Енсари (шафиско); и ел-Мугни на Ибн Кудаме (ханбелиско). Шафиските и маликиските дела што ги наведува пеењето без инструменти го сметаат за покудено (мекрух).
Ер-Рубејји бинт Муаввиз пренесува дека по нејзината свадба Веровесникот (ﷺ) дошол и седнал со неа, додека млади девојчиња удирале на деф и пееле стихови во жалост за нејзиниот татко, убиен кај Бедр. Едно од нив запеало: меѓу нас е Веровесник што знае што ќе се случи утре. Тој рекол: остави го ова и продолжи со она што го зборуваше претходно.
“Џамиите се само заради Аллах, и покрај Аллах не молете му се на никого!”
Кет Стивенс: зошто ја оставил музиката и зошто се вратил
Славниот пејач Кет Стивенс станал муслиман во декември 1977 година и го зел името Јусуф Ислам. Во 1979 година ги продал своите гитари на аукција за добротворни цели и ја оставил музиката за да се посвети на образованието и добротворноста. Кога повторно снимал во 1990-тите, не користел инструменти освен удирачки, а во 2000 година го направил детскиот албум ‘А е за Аллах’. Во 2006 година се вратил на поп-музиката со ‘Уште една шолја’ (Википедија). Ги кажал своите причини. По нападите од 11 септември 2001 година почувствувал дека мора да гради мостови меѓу луѓето, а неговиот син бил тој што повторно донел гитара во куќата. Вели дека верува оти постои харам музика и халал музика (Ал Џезира, 2012). Четирите школи не го делат неговото гледиште за инструментите, а муслиманот ги следи доказите, а не едно познато име. Сепак, неговите сопствени зборови се согласуваат со првата точка од оваа страница: некоја музика е харам.
Кет Стивенс станал муслиман во декември 1977 и следната година го зел името Јусуф Ислам. Во 1979 ги продал своите гитари на аукција за добротворни цели и ја оставил својата музичка кариера за да се посвети на образованието и добротворноста меѓу муслиманите. Кога повторно снимал во 1990-тите, тоа било на исламски теми, без инструменти освен удирачки; детскиот албум ‘А е за Аллах’ излегол во 2000. Во 2006 се вратил на поп-музиката со албумот ‘Уште една шолја’, неговиот прв по 28 години.
Јусуф Ислам, некогаш пејачот Кет Стивенс, вели дека откако станал муслиман престанал да прави музика многу години. По нападите од 11 септември 2001 почувствувал дека мора да гради мостови меѓу луѓето, а неговиот син бил тој што повторно донел гитара во куќата. Вели дека во Куранот нема збор за музика и дека верува оти постои харам музика и халал музика.
За слушањето песни во четирите школи. Вели дека пеењето со музички инструменти е забрането со согласност на четирите школи, наведувајќи по едно стандардно дело од секоја: Реддул-мухтар на Ибн Абидин (ханефиско), кое слушањето на деф, свирка и слично го смета за забрането; еш-Шерху-л-кебир на ед-Дердир (маликиско); Есна-л-металиб на Зекерија ел-Енсари (шафиско); и ел-Мугни на Ибн Кудаме (ханбелиско). Шафиските и маликиските дела што ги наведува пеењето без инструменти го сметаат за покудено (мекрух).
Ако ја сакате музиката
Никој не мора да се откаже од нешто пред да стане муслиман. Исламот го брише она што било пред него, а новиот муслиман учи и се менува чекор по чекор. Она што исламот го нуди наместо музиката не е тишина. Тоа е спомнувањето на Бог, а Куранот вели: „срцата навистина, кога Аллах (﷾) ќе се спомне, се смируваат“ (13:28).
Амр ибн ел-Ас, на умирање, рекол дека пред исламот никој не му бил помразен од Веровесникот (ﷺ), и дека сакал да го убие. Раскажал како дошол кај Веровесникот за да го прифати исламот. Го замолил Веровесникот да ја испружи десната рака за да може да се заколне, а потоа ја повлекол својата рака. Кога бил прашан зошто, рекол дека сака услов: да му биде простено. Веровесникот прашал зар не знае дека исламот го брише сè што било пред него.
“Тие што веруваат и чиишто срца, кога Аллах ќе се спомне, се смируваат – а срцата навистина, кога Аллах ќе се спомне, се смируваат.”
Гледишта
Исламот е против музиката и радоста
Музиката е безопасна уметност што им носи радост на луѓето. Нејзината забрана е безрадосна, почива на слаби докази, а дури и познати муслимански музичари не ја почитуваат.
Исламот ја забранува секоја музика и секое пеење.
Побивање
Не ја забранува. Веровесникот (ﷺ) им дозволил на девојчиња да пеат и да свират на деф на Бајрам и на свадба (Бухари 952; 5147), а неговиот поет рецитирал во неговата џамија (Бухари 3212). Забранети се другите инструменти и зборовите што повикуваат на грев или на ширк.
Доказите против инструментите се слаби и спорни.
Побивање
Хадисот е во Сахих ел-Бухари (5590), а четирите школи се согласуваат за прописот. Неколку научници, како Ибн Хазм, ги дозволувале инструментите, а ел-Албани напишал книга како одговор на нив.
Дури и Кет Стивенс се вратил на музиката.
Побивање
Се вратил, од причини што ги објаснил, и сè уште вели дека постои харам музика и халал музика (Ал Џезира). Прописот почива на Куранот, Веровесникот (ﷺ) и четирите школи, а не на изборите на кој било поединец.
Исламското гледиште
Исламот бара она што го слушаме да нè приближува до Бог. Ги поздравува убавиот глас, поезијата, учењето на Куранот и дефот во деновите на радост. Се свртува од зборовите на грев или ширк и од музичките инструменти, кои четирите школи ги сметаат за забранети.
Веровесникот (ﷺ) предупредил за луѓе што ќе ги сметаат музичките инструменти за дозволени, а Ибн Месуд рекол дека 31:6 значи пеење.
Четирите школи се согласуваат дека пеењето со инструменти е забрането.
Веровесникот (ﷺ) запрел стих што му припишувал знаење за невидливото.
Чистите зборови отпеани со гласот и дефот на Бајрам и на свадбите се дозволени.