Краток одговор
Само Бог. Сатаната еднаш побарал од Исус да му се поклони. Исус одговорил од Законот на Мојсеј, првите пет книги на Библијата. Рекол: „На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се и само Нему служи Му“. На една Самарјанка ѝ рекол дека вистинските поклоници „ќе Му се поклонуваат на Отецот“. Се вбројувал и себеси меѓу поклониците: „ние знаеме на што се поклонуваме“. Како што раскажува Евангелието по Јован, по воскресението Го нарекол Бог „Мојот Бог и вашиот Бог“. Оној што Го обожува Бог и Го нарекува „Мојот Бог“ не е Богот што го обожува. Исламот учи исто. Куранот бележи дека Исус му рекол на својот народ: „обожувајте Го само Аллах (﷾), и мојот и вашиот Господар“.
Целосно објаснување
Одговорот на Исус до сатаната
Сатаната му ги понудил на Исус царствата на светот ако падне и му се поклони. Матеј и Лука го даваат истиот одговор: обожувањето Му припаѓа на Бог, и само на Бог. Исус не рекол ‘поклонувајте Ми се’. Го упатил обожувањето подалеку од себе, кон Бог.
“И Му рече: Сето ова ќе Ти го дадам, ако паднеш и ми се поклониш.”
“Тогаш Исус му рече: Оди си, сатано! зашто напишано е: На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се и само Нему служи Му.”
“А Исус одговори и му рече: Оди зад Мене, сатано: зашто напишано е: На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се и само Нему служи Му.”
Законот што го наведувал Исус
Одговорот на Исус доаѓа од Законот на Мојсеј, а зад него стои синџир заповеди. Првата од Десетте заповеди забранува каков било друг бог. Бог се нарекува Себеси „Ревнител“ кога го обновува Својот завет, Својот договор, со Израил. Мојсеј му го дава на Израил верувањето во еден Бог, изјава на вера. Самиот Исус го нарекол првата од сите заповеди. Неколку стихови подоцна доаѓа заповедта што Исус ѝ ја навел на сатаната, со нејзиното предупредување против други богови. Пророкот Исаија додава дека Бог нема да ја даде Својата слава на друг.
“Немој да имаш други богови освен Мене. Немој да си правиш резан идол, ниту каков било лик на нешто што е горе на небото, или што е долу на земјата, или што е во водата под земјата: Немој да им се поклонуваш, ниту да им служиш: зашто Јас, ГОСПОД, твојот Бог, сум Бог ревнител, Кој ја казнува беззаконоста на татковците врз децата до третото и четвртото колено на оние што Ме мразат;”
“Зашто немој да му се поклонуваш на друг бог: зашто ГОСПОД, чие име е Ревнител, е Бог ревнител:”
“Слушај, Израилу: ГОСПОД, нашиот Бог, е еден ГОСПОД:”
“А Исус му одговори: Првата од сите заповеди е: Слушај, Израилу; Господ, нашиот Бог, е еден Господ:”
“Бој се од ГОСПОДА, својот Бог, и служи Му, и колни се во Неговото име. Не одете по други богови, од боговите на народите што се околу вас; (зашто ГОСПОД, твојот Бог, е Бог ревнител среде вас) за да не се разгори гневот на ГОСПОДА, твојот Бог, против тебе и да те истреби од лицето на земјата.”
“Јас сум ГОСПОД: тоа е Моето име: и Мојата слава нема да ја дадам на друг, ниту Мојата пофалба на резаните идоли.”
Исус стои меѓу поклониците
Една Самарјанка, од соседен народ, го прашала Исус за обожувањето. Тој рекол: „ние знаеме на што се поклонуваме“. Така себеси и својот народ се вбројувал меѓу поклониците на Бог. Рекол и дека вистинските поклоници Му се поклонуваат на Отецот. Во Евангелието по Јован, на утрото што христијаните го нарекуваат воскресение, тој Го нарекува Бог „Мојот Бог и вашиот Бог“. Во Откровението, последната книга на Библијата, тој зборува од небото и вели „Мојот Бог“ четири пати во еден стих.
“Вие се поклонувате на она што не го знаете: ние знаеме на што се поклонуваме: зашто спасението е од Евреите.”
“Но доаѓа часот, и веќе е, кога вистинските поклоници ќе Му се поклонуваат на Отецот во дух и вистина: зашто Отецот бара такви да Му се поклонуваат.”
“Исус ѝ рече: Не допирај Ме; зашто уште не сум вознесен кај Мојот Отец; туку оди кај Моите браќа и кажи им: Се вознесувам кај Мојот Отец и вашиот Отец, и кај Мојот Бог и вашиот Бог.”
“Оној што ќе победи ќе го направам столб во храмот на Мојот Бог, и тој нема веќе да излезе надвор: и ќе го напишам на него името на Мојот Бог, и името на градот на Мојот Бог, новиот Ерусалим, кој слегува од небото од Мојот Бог: и ќе го напишам на него Моето ново име.”
| Кога | Што рекол |
|---|---|
| На Сатаната | „На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се и само Нему служи Му“. |
| На Самарјанката | „ние знаеме на што се поклонуваме“; вистинските поклоници ќе Му се поклонуваат на Отецот. |
| По воскресението, кај Јован | „Мојот Бог и вашиот Бог“. |
| Во Откровението | „Мојот Бог“, четири пати во еден стих. |
Куранот бележи како Иса му кажува на својот народ да Го обожува Аллах (﷾), неговиот и нивниот Господар.
Стиховите што ги наведуваат христијаните
Христијаните одговараат дека Новиот завет го покажува Исус како прима обожување. Посланието до Евреите им вели на Божјите ангели да му се поклонат. Велат дека учениците му се поклониле по воскресението. Христијаните тоа го читаат како обожување дадено на Бог Синот.
“И пак, кога Го воведува првородениот во светот, вели: И нека Му се поклонат сите Божји ангели.”
“И кога Го видоа, Му се поклонија: а некои се посомневаа.”
Што значи ‘поклонување’ во тие стихови
Грчкиот глагол во овие стихови е проскинео. Се користи за обожување на Бог. Но Библијата го користи и за поклонување пред цар или почитуван човек. Значи, самиот збор не одлучува што се мисли. Тоа е токму зборот во одговорот на Исус до сатаната: „На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се“. Се користи и за слуга што паѓа пред цар во една од параболите на Исус. И се користи за непријателите што ќе се поклонат пред нозете на христијаните од Филаделфија, град во денешна Турција. Никој не ги смета тој цар или тие христијани за Бог. Сега погледнете го самото Послание до Евреите. Три стиха откако на ангелите им е речено да се поклонат, писмото му вели на Исус: „Бог, Твојот Бог, Те помаза“. Непосредно пред тоа, Евреите 1:8 навистина го нарекува „Боже“. Но стиховите 8 и 9 го наведуваат Псалм 45, свадбена песна за еден цар на Израил. Царот на кого му се вели „Боже“ во тој псалм сепак има „Твојот Бог“ што го помазал. Истиот псалм ѝ вели на невестата на царот: „тој е твој господар; и поклони му се“. На човек може да му се поклонува без тој да е Бог.
“Тогаш слугата падна и му се поклони, велејќи: Господару, имај трпение со мене, и сè ќе ти платам.”
“Ете, ќе ги натерам оние од синагогата на сатаната, кои велат дека се Евреи, а не се, туку лажат; ете, ќе ги натерам да дојдат и да се поклонат пред твоите нозе, и да познаат дека Јас те засакав.”
“Тогаш Исус му рече: Оди си, сатано! зашто напишано е: На Господа, твојот Бог, поклонувај Му се и само Нему служи Му.”
“А за Синот вели: Твојот престол, Боже, е во веки веков: скиптар на праведноста е скиптарот на Твоето царство. Ја засака праведноста и го намрази беззаконието; затоа Бог, Твојот Бог, Те помаза со елеј на радоста повеќе од Твоите другари.”
“Твојот престол, Боже, е во веки веков: скиптарот на Твоето царство е скиптар на правдата. Ја љубиш праведноста и ја мразиш злобата: затоа Бог, Твојот Бог, Те помаза со елеј на радоста повеќе од Твоите другари.”
“Така царот силно ќе ја посака твојата убавина: зашто тој е твој господар; и поклони му се.”
Славата што Исус ја имал пред да постои светот
Христијаните на Исаија 42:8 одговараат со Јован 17:5. Таму Исус зборува за славата што ја имал кај Отецот пред да постои светот. Но во истиот стих Исус Го моли Отецот да му ја даде: „прослави Ме Ти“. Подоцна во истата молитва ја нарекува „Мојата слава, што Ти Ми ја даде“. И им ја предава на своите ученици: „славата што Ти Ми ја даде, Јас им ја дадов ним“. Слава што му била дадена на Исус, и што тој им ја дал на други, не е славата што Бог нема да ја даде на друг.
“И сега, Оче, прослави Ме Ти кај Себе со славата што ја имав кај Тебе пред да постои светот.”
“Оче, сакам и оние што Ми ги даде да бидат со Мене каде што сум Јас; за да ја гледаат Мојата слава, што Ти Ми ја даде: зашто Ме засака пред создавањето на светот.”
“И славата што Ти Ми ја даде, Јас им ја дадов ним; за да бидат едно, како што и Ние сме едно:”
“Јас сум ГОСПОД: тоа е Моето име: и Мојата слава нема да ја дадам на друг, ниту Мојата пофалба на резаните идоли.”
Обожување изградено на човечки заповеди
Исус го осудил обожувањето што поучува „учења што се човечки заповеди“. Тој никогаш не го користел зборот Троица. Никогаш не му рекол никому да обожува три лица во еден Бог. Верувањето што тој го дал било „Господ, нашиот Бог, е еден Господ“. Црковното учење за Светата Троица го поставиле собори на епископи, во Никеја во 325 и во Цариград во 381.
“Но залудно Ми се поклонуваат, поучувајќи учења што се човечки заповеди.”
“А Исус му одговори: Првата од сите заповеди е: Слушај, Израилу; Господ, нашиот Бог, е еден Господ:”
Символот започнува: „Веруваме во еден Бог, Отец Седржител, Творец на сè видливо и невидливо“. Соборот Го исповедал Синот како роден од Отецот, вистински Бог од вистински Бог, и „единосуштен“ (хомоусиос) со Отецот, и ги осудил оние што велеле дека имало време кога Тој не постоел.
Соборот Го исповедал Светиот Дух како Господ и Животворец, Кој излегува од Отецот и Кому заедно со Отецот и Синот Му се поклонуваме и Го славиме.
Што вели Куранот дека поучувал Исус
Куранот бележи дека Исус им рекол на синовите Израилеви да Го обожуваат Аллах (﷾), „и мојот и вашиот Господар“. Вели дека на Месијата никогаш не му било одбивно да биде Аллахов (﷾) роб и да Го обожува.
“Неверници се тие што велат: „Бог е Месих, синот Мерјемин!“ А Месих говореше: „О, синови Израилови, обожувајте Го само Аллах, и мојот и вашиот Господар!“ Кој на Аллах ќе Му припишува здруженик, Аллах ќе му го забрани влезот во Џенетот и неговото живеалиште ќе биде Џехенемот; а на злосторниците нема никој да им помогне!”
“Аллах е и мој и ваш Господар, затоа обожувајте Го само Него! Ова е Правиот пат.”
“На Месих нема да му биде одбивно да признае дека е Аллахов роб, а ниту на мелеците, Нему најблиските. А тие на кои им е одбивно Нему да Му робуваат, и тие коишто ќе бидат вообразени, Аллах сите пред Себе ќе ги собере.”
Стих по стих
Евреите 1:6 — глава 1, стих 6
“И пак, кога Го воведува првородениот во светот, вели: И нека Му се поклонат сите Божји ангели.”
Наведено за
На ангелите им е речено да му се поклонат на Синот, а само на Бог смее да Му се поклонува, значи Синот е Бог.
Одговорот
Грчкиот глагол, проскинео, се користи за обожување на Бог. Но се користи и за поклонување пред цареви, па дури и пред верници, па самиот збор не докажува ништо. Три стиха подоцна истото писмо му вели на Синот: „Бог, Твојот Бог, Те помаза“. Стихот 8 навистина го нарекува „Боже“, но стиховите 8 и 9 го наведуваат Псалм 45, свадбена песна за еден цар на Израил. Царот на кого му се вели „Боже“ во тој псалм сепак има „Твојот Бог“ што го помазал. Истиот псалм ѝ вели на невестата на царот: „тој е твој господар; и поклони му се“. На човек може да му се поклонува без тој да е Бог. Помазаниот има Бог над себе.
Каде завршува — Поглавјето го почитува оној кого Бог го помазал. Не го прави Богот што го помазал.
Јован 17:5 — глава 17, стих 5
“И сега, Оче, прослави Ме Ти кај Себе со славата што ја имав кај Тебе пред да постои светот.”
Наведено за
Бог не ја дава Својата слава на никој друг, а сепак Исус имал слава кај Отецот пред да постои светот. Значи, Исус ја дели Божјата слава и е Бог.
Одговорот
Во истиот стих Исус Го моли Отецот да го прослави, значи славата е нешто што тој го прима. Подоцна во молитвата ја нарекува „Мојата слава, што Ти Ми ја даде“. Вели и дека истата слава им ја дал на своите ученици. Никој не смета дека учениците го делат Божјото битие. Слава што може да му се даде на Исус и да се предаде на други не е славата што Бог ја чува за Себе.
Каде завршува — Јован 17 опишува слава дадена на Исус и споделена со неговите следбеници. Не одговара на Исаија 42:8, каде што Бог ја чува Својата слава за Себе.
Јован 5:23 — глава 5, стих 23
“За сите да Го почитуваат Синот, како што Го почитуваат Отецот. Кој не Го почитува Синот, не Го почитува Отецот, Кој Го прати.”
Наведено за
Исус вели дека сите треба да Го почитуваат Синот како што Го почитуваат Отецот, а тоа е обожување.
Одговорот
Стихот вели ‘почитуваат’, а не обожуваат, и ја дава причината во истиот здив: Синот се почитува како оној што Отецот го испратил. Следните зборови се: „Кој не Го почитува Синот, не Го почитува Отецот, Кој Го прати.“ Пратеникот се почитува заради оној што го испратил. Евангелието по Јован го прави Исус да каже дека вистинските поклоници ќе Му се поклонуваат на Отецот.
Каде завршува — Почитувањето на оној што Бог го испратил не е обожување на него како Бог.
Матеј 28:17 — глава 28, стих 17
“И кога Го видоа, Му се поклонија: а некои се посомневаа.”
Наведено за
Учениците му се поклониле на Исус по воскресението, и тој го прифатил тоа.
Одговорот
Зборот што го користи Матеј е оној што се користи за поклонување пред цар или почитуван човек. Значи, не покажува дека го сметале за Бог. Ни прифаќањето не докажува ништо. Навуходоносор, царот на Вавилон околу 600 години пред Исус, паднал ничкум и му се поклонил на Даниил. Библијата не бележи никакво одбивање, а никој не го смета Даниил за Бог. Во Евангелието по Јован, Исус им испратил порака на учениците дека оди кај „Мојот Бог и вашиот Бог“.
Каде завршува — Поклонувањето пред Исус не го претвора во Богот кого тој самиот Го нарекувал „Мојот Бог“.
Гледишта
Главниот христијански поглед
Само Бог треба да се обожува, а Исус се обожува затоа што е Бог Синот, едносуштен со Отецот. Новиот завет ги покажува ангелите и учениците како му се поклонуваат.
Евреите 1:6 им вели на Божјите ангели да му се поклонат на Синот, што христијаните го читаат како обожување што Му се должи на Бог.
Побивање
Грчкиот збор, проскинео, се користи и за поклонување пред цареви и верници, па сам по себе не докажува ништо. Три стиха подоцна писмото му вели на Синот: „Бог, Твојот Бог, Те помаза“. Стихот 8 навистина го нарекува „Боже“, но го наведува Псалм 45, речен на еден цар на Израил што сепак има Бог над себе.
По воскресението учениците му се поклониле на Исус, што христијаните го читаат како признавање дека е Бог.
Побивање
Матеј го користи зборот за поклонување пред цар или почитуван човек. Навуходоносор, царот на Вавилон околу 600 години пред Исус, паднал ничкум и му се поклонил на Даниил, а никој не го смета Даниил за Бог. Во Евангелието по Јован, Исус праќа порака дека оди кај „Мојот Бог и вашиот Бог“.
Исламското гледиште
Обожувањето Му припаѓа само на Бог. Исус го поучувал тоа, го практикувал и за тоа го наведувал Законот на Мојсеј. Тој бил слуга што Го обожувал Бог, а не Богот што се обожува.
Кога сатаната побарал обожување, Исус одговорил дека само Бог треба да се обожува и да Му се служи.
Исус го наведувал Законот на Мојсеј. Тој забранува каков било друг предмет на обожување, и Го нарекува Бог ревнител за Своето обожување.
Да претпоставиме дека Исус го примал обожувањето што Му припаѓа само на Бог. Тогаш неговите следбеници би го кршеле Законот што тој ѝ го навел на сатаната.
Исус верувањето во еден Бог го нарекол прва од сите заповеди.
Бог вели дека нема да ја даде Својата слава на друг.
Во Јован 17 Исус Го моли Отецот за слава. Ја нарекува слава што Отецот му ја дал, и вели дека им ја дал на своите ученици.
Оваа слава му била дадена на Исус и предадена на други. Значи, не е славата што Бог ја чува за Себе во Исаија 42:8.
Исус рекол дека вистинските поклоници Му се поклонуваат на Отецот, и се вбројувал себеси меѓу оние што се поклонуваат.
Исус Го нарекува Отецот „Мојот Бог“ во Евангелието по Јован, на утрото што христијаните го нарекуваат воскресение, и повторно во Откровението.
Оној што има Бог не е тој Бог.
Грчкиот збор преведен како ‘поклонување’ за Исус се користи и за поклонување пред цар и пред обични верници.
Исус го осудил обожувањето што поучува учења што се човечки заповеди.
Исус никогаш не поучувал обожување на Троица; неговото верување било „Господ, нашиот Бог, е еден Господ“. Обожувањето изградено на формулациите на соборите од 325 и 381 почива на учењето на луѓе.
Куранот учи дека Исус му рекол на својот народ да Го обожува Аллах (﷾), неговиот и нивниот Господар. Тој самиот бил поклоник на Аллах (﷾).