Salihu (paqja qoftë mbi të) ishte një profet që Allahu (﷾) e dërgoi te populli i Themudit. Ata kishin kopshte dhe burime, dhe i gdhendnin shtëpitë e tyre në male. Salihu i thirri ta adhuronin vetëm Allahun (﷾). Si shenjë, Allahu (﷾) u dha atyre një deve, dhe u tha ta linin të pinte dhe të kulloste në paqe. Ata përkundrazi e dëmtuan. Allahu (﷾) e shpëtoi Salihun dhe ata që besuan me të.
Ky udhëzues ndjek atë që thotë Kurani, me disa thënie të sakta të Profetit Muhamed (ﷺ). Është historia ashtu siç e tregon Islami.
Me një shikim
- Ai u dërgua te Themudi, një popull që i gdhendte shtëpitë në male shkëmbore. Ishte një prej tyre.
- Ai i thirri ta adhuronin vetëm Allahun (﷾), dhe nuk kërkoi shpërblim.
- Allahu (﷾) u dha atyre një deve si shenjë. Uji ndahej: një ditë për të, dhe një ditë për ta.
- Prijësit krenarë refuzuan. Ata që i quanin të dobët besuan.
- Ata ia prenë devesë damarët e këmbëve, duke e gjymtuar. Salihu u dha tri ditë, dhe pastaj erdhi dënimi.
- Allahu (﷾) e shpëtoi Salihun dhe besimtarët. Profeti (ﷺ) një herë kaloi pranë shtëpive të tyre të rrënuara dhe i paralajmëroi shokët e tij të ishin të kujdesshëm aty.
- Themudi
Allahu (﷾) i jep Themudit kopshte, burime dhe shtëpi në male, pas popullit të Adit. Kurani 7:74Kurani 26:146–149
- Thirrja
Salihu, një prej tyre, i thërret ta adhurojnë vetëm Allahun (﷾). Kurani 7:73Kurani 11:61
- Shenja
Allahu (﷾) u jep atyre një deve si shenjë, dhe uji ndahet me radhë. Kurani 7:73Kurani 26:155Kurani 54:27–28
- Dy grupe
Disa besojnë. Prijësit krenarë refuzojnë. Kurani 7:75–76Kurani 27:45
- Deveja
Ata ia presin damarët e këmbëve, kundër urdhrit të Allahut (﷾). Kurani 7:77Kurani 11:65
- Tri ditë
Salihu u thotë të gëzojnë shtëpitë e tyre edhe tri ditë. Kurani 11:65
- Britma
Dënimi vjen. Allahu (﷾) e shpëton Salihun dhe besimtarët. Kurani 11:66–67Kurani 7:78
Kurani nuk jep data për Salihun, prandaj këto janë hapat e historisë së tij.
Një popull kopshtesh dhe malesh
Themudi jetoi pas popullit të Adit, historia e të cilit është në udhëzuesin për Hudin. Allahu (﷾) u dha atyre shtëpi në tokë. Ata ndërtuan pallate në fusha, dhe gdhendën shtëpi në male me mjeshtëri të madhe. Kishin kopshte, burime, ara me drithë dhe hurma. Kurani 7:74Kurani 26:146–149Hudi
Allahu (﷾) u dërgoi një të dërguar nga mesi i tyre, Salihun. Ai i thirri te mesazhi që solli çdo profet: Kurani 7:73Kurani 21:25
adhuroni vetëm Allahun. Ju s’keni zot tjetër përveç Atij! Ai ju krijoi nga toka dhe ju vuri të jetoni në të; andaj, kërkoni falje nga Ai dhe kthehuni me pendim tek Ai! Pa dyshim, Zoti im është afër dhe u përgjigjet (lutjeve).
(Kurani 11:61)
Ai nuk u kërkoi asgjë. Shpërblimi i tij, tha ai, ishte vetëm nga Zoti i botëve. U tha se ishte një i dërguar të cilit mund t’i besonin. I pyeti nëse mendonin se do të liheshin të sigurt përgjithmonë në kopshtet dhe burimet e tyre, në arat dhe hurmat e tyre. Dhe u tha t’i kujtonin dhuratat e Allahut (﷾). Kurani 26:143–148Kurani 7:74
Përgjigjja e tyre nuk ishte e butë. I thanë se ai kishte qenë shpresa e tyre, dhe tani po u ndalonte atë që adhuronin etërit e tyre. Thanë se dyshonin për atë ku i thërriste. Salihu u përgjigj: Kurani 11:62
O populli im, mendoni pak! Nëse Zoti im më ka dhënë provë të qartë nga Vetja dhe mëshirë, kush do të më mbrojë nga dënimi i Allahut, nëse nuk e dëgjoj?!
(Kurani 11:63)
Deveja e Allahut (﷾)
Ata i thanë Salihut se ishte vetëm një njeri si ata. Nëse thoshte të vërtetën, thanë, le t’u sillte një shenjë. Allahu (﷾) ua dha një. Ishte një deve. Kurani 26:154–155
Uji ndahej. Një ditë ishte i saj për të pirë, dhe një ditë i tyre. Ata duhej ta linin të qetë, dhe të mos e preknin me të keqe. Nëse e bënin, do t’i kapte një dënim i madh. Kurani 26:155–156Kurani 54:27–28
kjo deve e Allahut për ju është një mrekulli. Lëreni të kullosë në tokën e Allahut dhe mos i bëni ndonjë të keqe, se ju pret ndëshkimi i ashpër!
(Kurani 7:73)
Populli u nda. Disa besuan. Prijësit e tyre krenarë i pyetën ata besimtarë, që i quanin të dobët, nëse ishin të sigurt se Salihu ishte i dërguar nga Zoti i vet. Besimtarët u përgjigjën se me të vërtetë besonin në atë që ai kishte sjellë. Prijësit krenarë thanë se e mohonin atë në të cilën besonin besimtarët. Kurani 7:75–76Kurani 27:45
Salihu i pyeti pse nxitonin kaq shumë për të keqen, dhe jo për të mirën. Sikur t’i kërkonin falje Allahut (﷾), tha ai, mund të shpresonin për mëshirë. Kurani 27:46
Në qytet ishin nëntë burra nga një familje që përhapnin ngatërresa në tokë dhe nuk donin të përmirësoheshin. Ata u betuan bashkë ta sulmonin natën Salihun dhe familjen e tij. Por Allahu (﷾) kishte planin e Vet, dhe ata nuk e panë të vinte. Kurani 27:48–50
Tri ditët
Pastaj bënë pikërisht atë që u ishte thënë të mos e bënin. I prenë devesë damarët e këmbëve, duke e gjymtuar. E kundërshtuan urdhrin e Zotit të tyre, dhe e sfiduan Salihun t’i sillte kërcënimet e tij, nëse ishte i dërguar. Kurani e quan atë që bënë krim. Kurani 7:77Kurani 91:14
Salihu u dha një paralajmërim të fundit: Kurani 11:65
Jetoni në shtëpitë tuaja edhe tri ditë! Ky është premtimi i vërtetë
(Kurani 11:65)
Pastaj erdhi dënimi. Kurani e quan atë një Britmë të fuqishme, dhe flet për një tërmet që i kapi në mëngjes, në shtëpitë e tyre. Kurani 11:67Kurani 7:78Kurani 54:31
sikur nuk kishin jetuar kurrë në to.
(Kurani 11:68)
Allahu (﷾) e shpëtoi Salihun dhe ata që besuan me të, me mirësinë e Vet të veçantë, dhe nga turpi i asaj dite. Dhe Salihu u largua prej tyre, duke thënë: Kurani 11:66Kurani 27:53Kurani 41:18
O populli im! Unë ju solla mesazhin e Zotit tim dhe ju këshillova, por ju nuk i donit ata që këshillojnë
(Kurani 7:79)
Shtëpitë e tyre mbetën bosh, thotë Kurani, si shenjë për njerëzit që dinë. Një varg tjetër thotë se Allahu (﷾) i udhëzoi Themudin, por ata e parapëlqyen verbërinë e zemrës mbi udhëzimin. Kurani 27:52Kurani 41:17
Shumë shekuj më vonë, Profeti Muhamed (ﷺ) kaloi nëpër Hixhr, ku ndodheshin rrënojat e shtëpive të Themudit. Ai u tha shokëve të tij të mos hynin në shtëpitë e atyre që i kishin bërë padrejtësi vetes, përveçse duke qarë. Kjo nga frika se i njëjti dënim mund t’i arrinte. Pastaj e mbuloi kokën dhe e kaloi me nxitim luginën. Sahih al-Bukhari 4419Sahih al-Bukhari 3380Sahih Muslim 2980Kurani 15:80–84
Si e tregon Bibla ndryshe
Bibla nuk e përmend Salihun as popullin e Themudit. Pjesa më e madhe e historisë së saj ndjek familjen e Abrahamit dhe popullin e Izraelit, prandaj shumë popuj dhe të dërguar mbeten jashtë saj. Kurani thotë se Allahu (﷾) i dërgoi çdo populli një të dërguar. Na tregon historitë e disave prej tyre, dhe jo të të tjerëve. Kurani 16:36Kurani 4:164Kurani 40:78Cilët profetë emërtohen në Kuran?
Çfarë mund të mësojmë
Historia e Salihut i flet kujtdo që ka marrë shumë, dhe kujtdo që është pjesë e një grupi të vogël besimtarësh.
- Jini mirënjohës për atë që keni. Kopshtet, burimet dhe shtëpitë në shkëmb ishin dhurata të Allahut (﷾) për Themudin. Salihu u kërkoi t’i kujtonin.
- Besimtarët mund të jenë pak, e megjithatë të kenë të drejtë. Prijësit krenarë i quanin besimtarët të dobët. Ata ishin ata që Allahu (﷾) i shpëtoi.
- Shenja është provë. Deveja kërkonte shumë pak: lëreni të pijë, lëreni të kullosë. Respekti për shenjën e Allahut (﷾) ishte e gjithë prova.
- Mos ndiqni ata që përhapin ngatërresa. Salihu i tha popullit të vet të mos u bindej atyre që bëjnë ngatërresa në tokë dhe nuk duan të përmirësohen. Kurani 26:151–152
- Allahu (﷾) është afër. Salihu i tha popullit të vet se Zoti i tij është gjithmonë afër, gati të përgjigjet. Dera e faljes mbetet e hapur deri në fund. Kurani 11:61
Allahu (﷾) e tregon historinë e Themudit që të shohim çfarë u bë me ata që u larguan nga shenjat e Tij. Shtëpitë e tyre bosh janë shenjë për njerëzit që dinë. Thirrja që bëri Salihu është ende e hapur për këdo. Kurani 27:52Kurani 29:38