Пет пати на ден, од џамиите низ целиот свет, езанот ги повикува муслиманите на намаз. Тоа е еден од најубавите звуци во исламот: во неколку реда објавува дека Аллах (﷾) е најголем, сведочи за верата и го кани секој што ќе го чуе на намаз и на успех.
Оној што го учи е мујезинот. Првиот бил Билал ибн Рабах, ослободен роб што Веровесникот (ﷺ) го избрал поради неговиот силен глас што далеку се слуша, откако на еден асхаб, Абдуллах ибн Зејд, во сон му биле покажани зборовите на езанот. Sunan Abi Dawud 499
Зборовите
اللَّهُ أَكْبَرُ
Allahu akbar
Аллах е најголем
أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ
Ashhadu an la ilaha illa Allah
Сведочам дека нема бог освен Аллах
أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ
Ashhadu anna Muhammadan rasul Allah
Сведочам дека Мухамед е Аллахов Пратеник
حَيَّ عَلَى الصَّلَاةِ
Hayya 'ala as-salah
Дојдете на намаз
حَيَّ عَلَى الْفَلَاحِ
Hayya 'ala al-falah
Дојдете на успех
Само на сабах (зорскиот намаз)
الصَّلَاةُ خَيْرٌ مِنَ النَّوْمِ
As-salatu khayrun min an-nawm
Намазот е подобар од спиењето
اللَّهُ أَكْبَرُ
Allahu akbar
Аллах е најголем
لَا إِلَٰهَ إِلَّا اللَّهُ
La ilaha illa Allah
Нема бог освен Аллах
Каде се разликуваат правните школи во исламот
Икаметот
Непосредно пред да почне намазот се учи втор, пократок повик, икамет (повикот да се стане за намаз). Ги користи зборовите на езанот, побрзо и со повеќето редови кажани еднаш наместо двапати, и додава еден ред по Хајја ала-л-фелах. (Ханефиската школа ги кажува неговите редови двапати, како езанот.)
قَدْ قَامَتِ الصَّلَاةُ
Qad qamat as-salah
намазот започна
Одговарање на езанот
Кога ќе го слушнете езанот, повторувајте го секој ред тивко по мујезинот. Кај Хајја ала-с-салах и Хајја ала-л-фелах наместо тоа кажете:
لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ
La hawla wa la quwwata illa billah
нема сила ни моќ освен со Аллах
Кога ќе заврши, донесете салават на Веровесникот (ﷺ) и кажете ја довата по езанот. Веровесникот (ﷺ) рекол дека кој ќе ја каже оваа дова кога ќе го слушне езанот, ќе го има неговото застапување на Денот на воскресението.
اللَّهُمَّ رَبَّ هَذِهِ الدَّعْوَةِ التَّامَّةِ، وَالصَّلَاةِ الْقَائِمَةِ، آتِ مُحَمَّدًا الْوَسِيلَةَ وَالْفَضِيلَةَ، وَابْعَثْهُ مَقَامًا مَحْمُودًا الَّذِي وَعَدْتَهُ
Allahumma rabba hadhihi-d-da’wati-t-tammah, wa-s-salati-l-qa’imah, ati Muhammadan al-wasilata wa-l-fadilah, wa-b’athhu maqaman mahmudan alladhi wa’adtah
О Аллаху, Господару на овој совршен повик и на намазот што само што ќе се започне, дај му на Мухамед ел-весиле (степен во Џенетот) и одликување и издигни го на пофалената положба што си му ја ветил.
Повторувањето на езанот: Sahih Muslim 385. Салават на Веровесникот (ﷺ) и ел-весиле: Sahih Muslim 384. Довата: Sahih al-Bukhari 614. Повикот на почетокот на видеото: ejaz215 (Freesound), CC BY 3.0.
Петок
Во петок пладневниот намаз се заменува со џума (петочниот заеднички намаз), со хутба, а езанот ги повикува сите во џамијата.
О, верници, кога во петок на намаз ќе се повика, побрзајте кон спомнувањето на Аллах, и купопродажбата оставете ја, тоа ви е подобро, да знаете!
(Куран 62:9)